Opieka nad bliskimi nie pozbawi premii i awansu

Kodeks pracy wyraźnie wskaże, że obowiązki rodzinne nie mogą być przyczyną dyskryminacji zatrudnionych. Stanie się tak, jeśli w życie wejdzie prezydencki projekt nowelizacji kodeksu pracy i niektórych innych ustaw. Obecnie trwają jego konsultacje społeczne.

Zakazanymi kryteriami nierównego traktowania - wskazanymi wprost w art. 11³ i 18^3a - są dziś m.in. płeć, wiek, niepełnosprawność, religia i przynależność związkowa. Firma nie może ze względu na taką cechę np. zwolnić pracownika, pomijać go przy awansie lub dzieleniu nagród. Jeśli tak zrobi, musi się liczyć ze sprawą w sądzie i wypłatą odszkodowania.

Katalog zakazanych przyczyn dyskryminacji nie wskazuje jako jednej z cech konieczności pełnienia obowiązków rodzinnych. Ma on jednak charakter otwarty, co oznacza, że sąd może obecnie uznać taką cechę za zakazane kryterium różnicowania sytuacji zatrudnionych, lecz nie musi. Po zmianach nie będzie takich wątpliwości.

- Monitorowaliśmy wiele postępowań dotyczących dyskryminacji rodziców. Nigdy się nie zdarzyło, aby skorzystanie z uprawnień rodzicielskich nie zostało uznane za istotną przyczynę nierównego traktowania - tłumaczy Karolina Kędziora, radca prawny, wiceprezeska Polskiego Towarzystwa Prawa Antydyskryminacyjnego. Podkreśla jednak, że wymienienie wspomnianego kryterium w katalogu zakazanych przyczyn dyskryminacyjnych na pewno będzie miało walor edukacyjny i prewencyjny.

- Firmy otrzymają wyraźny sygnał, że rodziców korzystających z urlopów na opiekę nad dzieckiem nie można pomijać np. przy awansie lub przyznawaniu dodatków do pensji albo nagród - dodaje.

Trzeba przy tym podkreślić, że zawarte w prezydenckim projekcie określenie "obowiązki rodzinne" ma szersze znaczenie niż "uprawnienia rodzicielskie". - Obejmuje opiekę nie tylko nad dziećmi, lecz także innymi członkami rodziny, np. osobami starszymi lub chorymi - wskazuje Małgorzata Lorenc z firmy Lorenc - Doradztwo Kadrowe.

Tłumaczy, że również w przypadku konieczności pełnienia tego typu obowiązków przepisy wyraźnie będą zakazywać nierównego traktowania pracowników, którzy muszą się zajmować np. babcią lub niepełnosprawnym bratem. - Kierunek proponowanych zmian jest pozytywny, lecz ograniczenie kryterium do członków rodziny może powodować problemy. Na przykład osoba pozostająca w związku partnerskim nie zostanie nim objęta, mimo że w razie długotrwałej choroby będzie zajmować się partnerem - podsumowuje Karolina Kędziora.

Łukasz Guza

 lukasz.guza@infor.pl

Projekt w konsultacjach społecznych