Dziennik Gazeta Prawana logo

Cyfrowy pieniądz z datą ważności

19 września 2025

Kolejne pojawiające się innowacyjne formy pieniądza, wspierane deklaracjami władz najważniejszych państw oraz instytucji w gospodarce globalnej, wskazują, że zmiany w finansach przyspieszają. Zaś kładzenie nacisku albo na kryptowaluty, albo na stablecoiny (ich wartość jest powiązana np. ze złotem lub z dolarem), albo na cyfrowy pieniądz banków centralnych (CBDC), świadczy o ścieraniu się potężnych interesów. To nie jest tylko gra o formę cyfrowego pieniądza, lecz także o suwerenność ekonomiczną. Z jednej strony USA forsują kryptowaluty i stablecoiny, a z drugiej – Europa oraz Chiny poszukują przeciwwagi dla dominującej roli dolara poprzez cyfrowe odpowiedniki euro i juana emitowane przez banki centralne.

Pieniądz, którym się posługujemy, ma zalety i wady. Jego przewagą pozostaje fizyczna forma. Namacalność niesie za sobą pozytywny efekt psychologiczny, a jest to ważne w momentach niepewności, których ostatnio aż nadto. Nawet osoby korzystające głównie z płatności elektronicznych lubią mieć przy sobie pewną ilość gotówki na wszelki wypadek.
Ale choć pieniądz fiducjarny jest zobowiązaniem banku centralnego, że dany środek płatniczy będzie można wymienić na dobra oraz usługi o tej samej wartości, to jego posiadacza może jednak spotkać przykra niespodzianka. Na przykład władze Indii w 2016 r. anulowały najbardziej popularne banknoty o nominałach 500 i 1000 rupii. W ciągu jednej chwili większość gotówki będącej w obiegu stała się bezwartościowa i dopiero wymiana na nowo wyemitowane banknoty pozwalała dokonywać transakcji. Celem tej demonetyzacji było ograniczenie szarej strefy, skutkiem – chaos i spowolnienie gospodarcze.
Ale w tym samym roku w Indiach uruchomiono Uniwersalny Interfejs Płatniczy (UPI), system rozliczeń bezgotówkowych. Okazał się sukcesem – i obecnie każdego miesiąca miliardy transakcji przeprowadzanych są za jego pomocą. Łatwość dokonywania rozliczeń oraz ich niskie koszty doprowadziły do upowszechnienia standardu, a nawet włączenia do niego płatności międzynarodowych.

Pozostało 88% treści
Ten artykuł przeczytasz tylko z aktywną subskrypcją Premium.
Skorzystaj z PROMOCJI NA PIERWSZY MIESIĄC.

Zyskaj nielimitowany dostęp do wszystkich treści:
wyjaśnień ekspertów, raportów i pogłębionych analiz oraz narzędzi dla specjalistów.

Możesz anulować w dowolnym momencie.
Źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.

Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.