Kryzys energetyczny – wyzwanie, ale i szansa na stabilniejszą oraz czystszą gospodarkę

Uwidoczniły się znaczące różnice pomiędzy krajami europejskimi w zakresie przygotowania do sytuacji odcięcia od rosyjskich węglowodorów – w szczególności dwa duże kraje przemysłowe, czyli Niemcy i Włochy, okazały się gorzej przygotowane do zaopatrzenia z kierunków alternatywnych niż kraje zachodniej i centralnej Europy. Stan techniczny i poziom rozwoju linii przesyłowych, magazynów gazu, nafto- i gazoportów itd. okazały się niewystarczające do działania w obliczu zasadniczej zmiany układu geopolitycznego. W publicystyce ekonomicznej powstało nawet określenie „zemsta starej gospodarki” – w ostatnich latach inwestorzy lokowali środki głównie w branże nowych technologii, określanych jako „nowa gospodarka”, a tradycyjne obszary, jak energetyka, pozostawały przez lata niedofinansowane, czego efekty dzisiaj boleśnie odczuwamy i próbujemy nadrobić stracony czas.

Problemy w wielu wymiarach

Znajdujący się w procesie przebudowy paradygmat europejskiego systemu energetycznego – od źródeł kopalnych po energetykę odnawialną – znalazł się w pułapce. Wyjątkowo suche i mało wietrzne okresy ograniczyły produkcję energii z tych źródeł, podczas gdy brak wielkoskalowych sposobów magazynowania energii uniemożliwił równoważenie produkcji i konsumpcji na większą skalę, a tradycyjne źródła znajdowały się albo w relatywnie gorszym stanie technicznym, jak np. energetyka jądrowa we Francji, albo były likwidowane, jak źródła węglowe i gazowe we Francji, w Holandii czy w Niemczech.