Przedsiębiorcy wiedzą, że faktoring z powodzeniem zastępuje kredyt

Wartość obrotów na rynku faktoringu osiągnęła w ubiegłym roku 47,9 mld zł - szacuje Polski Związek Faktorów. Wzrost o 56 proc., czyli o 17,2 mld zł w 2008 r., jest największy w historii polskiego rynku faktoringowego.

W minionym roku polscy przedsiębiorcy korzystali głównie z faktoringu pełnego, w którym faktor przejmuje na siebie ryzyko braku zapłaty przez kontrahenta swojego klienta (udział faktoringu pełnego wyniósł 48,5 proc. rynku, przy 29 proc. w 2007 r.). Faktoring eksportowy, w którym faktor finansuje faktury wystawione zagranicznym odbiorcom, również odnotował wzrost (z 15 proc. w 2007 r. do 20,9 proc. w 2008 r.). Eksperci komentują, że trendy te są odzwierciedleniem ubiegłorocznej sytuacji gospodarczej Polski oraz wynikiem rosnącej świadomości polskich firm odnośnie bezpieczeństwa zawieranych transakcji.

- Już wyniki branży po pierwszym półroczu wskazywały, że 2008 rok zakończy się rekordowo. Liczyliśmy nawet, że branża skupi faktury o wartości 50 mld zł, jednak sytuacja na rynkach finansowych spowodowała, że IV kwartał okazał się mniej dynamiczny - przyznaje Elżbieta Urbańska, przewodnicząca Polskiego Związku Faktorów.

W tym roku rynek faktoringu nadal będzie rósł.

- Wzrost w roku 2009 będzie wyraźny, ale wolniejszy niż w roku 2008, ponieważ powinno wzrosnąć zapotrzebowanie na finansowanie - uważa Jan Boniuk, prezes Fortis Commercial Finance. - Z drugiej strony spadające tempo wzrostu gospodarczego ograniczy także działalność naszych aktualnych i potencjalnych klientów - dodaje.

- Dynamika rynku będzie się kształtować w granicach 10 proc., więc branża może nieznacznie przekroczyć progową wartość 50 mld zł - wylicza Elżbieta Urbańska.

Według Polskiego Związku Faktorów, obecny kryzys na rynkach finansowych jest szansą i jednocześnie zagrożeniem dla branży faktoringowej w Polsce. Zagrożenia wiążą się z rosnącym kosztem pieniądza oraz potencjalnymi trudnościami firm faktoringowych z uzyskaniem finansowania zewnętrznego. Branża faktoringowa w większości przypadków korzysta bowiem z zewnętrznych źródeł finansowania, aby móc świadczyć usługi finansowania należności i ich zarządzania. Koszt pozyskania pieniądza na pewno wpłynie na koszt faktoringu. Eksperci przewidują również zwiększony monitoring klientów i odbiorców faktoringowych oraz ostrożniejszą politykę oceny ryzyka i ocenę całej transakcji.

Wzrost rynku faktoringowego zahamować może spadek aktywności firm oraz spadek wielkości eksportu. Mniejsze obroty przedsiębiorstw oznaczają niższą wartość skupionych faktur oraz obrotów firm faktoringowych. Zmniejszenie popytu na polskie produkty za granicą przełoży się z kolei na spadek obrotów w faktoringu eksportowym.

Eksperci przewidują również, że towarzystwa ubezpieczeniowe współpracujące z faktorami zaostrzą kryteria oceny ryzyka, co spowoduje ograniczenia w oferowaniu faktoringu pełnego (tego, w którym faktor ponosi ryzyko niewypłacalności kontrahenta). Ostrzejsze kryteria oceny zdolności faktoringowej wprowadzą również firmy faktoringowe. Powód? Ograniczenie ryzyka związanego z finansowaniem obrotów klientów, których sytuacja ekonomiczno-finansowa jest coraz gorsza. Dodatkowo pogorszenie się dyscypliny płatniczej, w tym zwiększenie ilości nieterminowych płatności, będzie zmuszać firmy faktoringowe do intensyfikacji działań związanych z tzw. miękką windykacją.

Potencjał faktoringu, który jest alternatywną formą finansowania bieżącej działalności przedsiębiorstw, jest z kolei szansą dla branży.

- Przy zaostrzonych kryteriach udzielania kredytów bankowych, w tym też obrotowych (przy jednoczesnym wyższym ich koszcie), należy spodziewać się większego zainteresowania usługą faktoringu - przewiduje Elżbieta Urbańska.

Przedsiębiorstwa korzystające dotąd z kredytów obrotowych będą chciały pozyskać środki finansowe poprzez upłynnienie własnych zasobów - wierzytelności handlowych. Faktoring z powodzeniem zastąpi kredyt.

Osłabienie gospodarcze - zwiększające ryzyko opóźnień w płatnościach kontrahentów lub braku zapłaty i powodujące powstawanie zatorów płatniczych - również może przysłużyć się rozwojowi branży. Faktoring bez regresu (pełny) jest bowiem rozwiązaniem tego problemu - likwiduje zatory płatnicze i zapewnia przedsiębiorcy bezpieczne prowadzenie działalności.