Faktoring to nie tylko finansowanie

20 lat po pojawieniu się na polskim rynku faktoring jest powszechnym i relatywnie tanim sposobem finansowania bieżącej działalności. Mechanizm jego funkcjonowania jest znany i pozostaje niezmienny od lat. Przesiębiorca prowadzący sprzedaż z odroczonym terminem płatności przesyła zestawienie faktur do faktora (wyspecjalizowana spółka lub bank) i otrzymuje pieniądze na poczet spłat, które mają być dokonane przez jego kontrahentów. Zdecydowana większość transakcji faktoringowych jest dziś obsługiwana w formie elektronicznej, a klient nie ma obowiązku przesyłania kopii bądź oryginałów faktur, aby otrzymać środki. Umowa faktoringu może obejmować należności wybranych kontrahentów, a nie cały portfel odbiorców firmy, tak jak to miało miejsce w przeszłości.

Pomimo tego, że od strony operacyjnej korzystanie z faktoringu jest przejrzyste i dosyć proste, elementem niezbędnym dla pełnego zrozumienia istoty tego rodzaju finansowania jest dostrzeżenie jego kompleksowości.

Faktoring to nie tylko finansowanie, ale również szereg dodatkowych usług tworzących wartość dodaną w porównaniu do klasycznego kredytu w rachunku bieżącym. Warto umieścić faktoring w kontekście konkretnego przedsiębiorstwa i porównać jego cechy z oczekiwaniami firmy, tak aby móc podjąć trafną decyzję dotyczącą wyboru finansowania. Często okazuje się, że podejmując decyzję, przedsiębiorcy dostrzegają jedynie wycinek korzyści, a dopiero kilkumiesięczna praktyka pozwala im dostrzec całość pozytywnych zmian wynikających z korzystania z tego rodzaju finansowania. Coraz większa grupa przedsiębiorców postrzega faktoring jako kompleksowe rozwiązanie, które przy jednoczesnym finansowaniu zapewnia monitoring portfela kontrahentów, poprawę dyscypliny płatniczej, jak również możliwość przejęcia ryzyka kredytu kupieckiego.

Podstawową usługą związaną z faktoringiem zaraz po finansowaniu jest działalność windykacyjna prowadzona przez faktora. Choć nie odbiega ona od działań prowadzonych przez klientów, jej skuteczność jest znacznie wyższa. W relacjach z kontrahentem pojawia się podmiot trzeci - instytucja finansowa, która z punktu widzenia prawa jest w tym momencie jedynym właścicielem wierzytelności. Gdy opóźnienia w płatnościach wynikały ze złej woli odbiorcy, a nie faktycznego braku środków, już samo zaangażowanie faktora w kontakty z kontrahentem pozytywnie wpływa na jakość rozliczeń. Jeśli powyższe działania nie przynoszą efektu, faktor może prowadzić czynności windykacyjne aż do momentu skierowania sprawy do sądu i uzyskania tytułu egzekucyjnego.

Kolejną cechą bardzo często wiązaną z faktoringiem jest przejęcie ryzyka braku płatności, z którym mamy do czynienia w przypadku umów faktoringu pełnego. Faktor przejmuje ryzyko braku zapłaty przez kontrahenta, a klient może być pewny, że środki ze sfinansowanej części faktury będą mu przysługiwać nawet w przypadku niewypłacalności odbiorcy. W wielu przypadkach są to transakcje, w których instytucja finansowa reasekuruje się, korzystając z polisy ubezpieczenia należności. Polisy zawierane przez faktorów pozwalają na dużo większą elastyczność w stosunku do warunków ubezpieczenia zawieranego bezpośrednio z towarzystwem ubezpieczeniowym. Podstawową zaletą faktoringu pełnego jest to, że tego typu umowa nie musi obejmować całego portfela należności. Przedsiębiorca sam wskazuje odbiorców, których chciałby włączyć do transakcji, dzięki czemu może efektywnie zarządzać kosztami związanymi z ubezpieczeniem. Warto zauważyć, że pieniądze wypłacane w momencie sfinansowania faktury to nic innego jak wypłacone odszkodowanie. Od momentu wypłaty środków aż do decyzji ubezpieczyciela o wypłacie odszkodowania firma ma do dyspozycji środki finansowe. O ile opóźniona należność stanowi niewielką kwotę, o tyle brak dostępu do pieniędzy nie stanowi dużego problemu, ale gdy przeterminowana faktura opiewa na znaczną sumę, brak środków może zachwiać płynnością firmy. Z kolei dla przedsiębiorstw posiadających własną polisę ubezpieczenia należności istotnym argumentem przemawiającym za faktoringiem pełnym jest możliwość współpracy z innym ubezpieczycielem. Dzięki temu klienci uzyskują łatwy dostęp do oferty innego ubezpieczyciela i mogą traktować faktora jak ubezpieczyciela drugiego wyboru.

Kolejną ważną cechą faktoringu jest pozabilnasowy charakter tego typu finansowania. Faktoring pełny pozwala na wyksięgowanie należności z bilansu, a zadłużenie z tytułu wykorzystanego limitu nie jest ewidencjonowane jako zobowiązanie o charakterze kredytowym. Ta cecha faktoringu ma znaczenie głównie dla dużych firm. Struktura bilansu jest istotnym elementem zarządzania dla spółek, które są obecne na giełdzie papierów wartościowych lub dopiero planują swój debiut. Kolejną grupę zainteresowanych stanowią firmy, w przypadku których koszty innego finansowania, często o charakterze inwestycyjnym, uzależnione są od wspomnianych parametrów finansowych. Jako ostatni przykład grupy docelowej należy wskazać firmy prowadzące działania restrukturyzacyjne, których celem jest zmniejsze zadłużenia lub poprawa struktury zabezpieczeń.

Korzyści związane z faktoringiem wykraczają poza aspekt związany z samym finansowaniem. Dotychczasowa praktyka pokazuje, że coraz częściej usługi dodatkowe stają się głównymi pobudkami, dla których przedsiębiorcy decydują się na skorzystanie z tej formy finansowania. Szybki dostęp do gotówki bywa niekiedy efektem ubocznym.

@RY1@i02/2014/174/i02.2014.174.13000020b.802.jpg@RY2@

Paweł Nowak dyrektor regionalny ds. sprzedaży w BNP Paribas Factor

Paweł Nowak

dyrektor regionalny ds. sprzedaży w BNP Paribas Factor

@RY1@i02/2014/174/i02.2014.174.13000020b.103.gif@RY2@