Trybunał Konstytucyjny

Adwokaci, którzy przez 10 lat nie wykonywali swojego zawodu, nie będą mogli zostać wpisani na listę bez ponownego zdania egzaminu. Sejmowa komisja ds. petycji zdecydowała się nie nadawać dalszego biegu petycji w tej sprawie.

Prezydent Andrzej Duda skierował, w trybie kontroli prewencyjnej, dwie nowe ustawy dotyczące Trybunału Konstytucyjnego. Oznacza to, iż nowe regulacje na razie nie wejdą w życie.

W normalnych warunkach funkcjonowania państwa powinien być to niezwykle ważny wyrok. Trybunał Konstytucyjny orzekł bowiem 18 września, że regulująca rynek aptekarski ustawa, tzw. Apteka dla Aptekarza 2.0, jest niezgodna z konstytucją. Stało się to wskutek skargi następczej prezydenta, który ustawę podpisał, ale skierował ją do Trybunału. Niestety, wskutek trwającego chaosu – a potrwa on jeszcze co najmniej około roku – na dobrą sprawę nie wiadomo, co z tym wyrokiem począć.

Trybunał Konstytucyjny uznał 18 września 2024 r., że regulacje zwane „Apteka dla aptekarza 2.0” zostały wprowadzone niezgodnie z Konstytucją RP. Chodzi o przepisy, które zakazują przejmowania kontroli nad podmiotem prowadzącym aptekę ogólnodostępną przez osoby inne niż farmaceuci lub spółki z ich udziałem oraz przez podmioty, które już prowadzą w sposób bezpośredni lub pośrednio co najmniej cztery apteki ogólnodostępne. Orzeczenie nie zostało jednak opublikowane w Dzienniku Ustaw, ponieważ – zgodnie z argumentami strony rządowej –TK nie został powołany właściwie. Jakie są zatem konsekwencje tego wyroku? Niżej opisujemy nieoczywistą sytuację prawną podmiotów, których dotyczy orzeczenie, oraz wskazujemy, dlaczego wyrok i problem konstytucyjności przepisów mogą mieć znaczenie już teraz – niezależnie od dyskusji na temat formalnego obowiązywania rozstrzygnięcia.

Sąd administracyjny musi ocenić, czy decyzja o nadaniu klauzuli niejawności dokumentom zawierającym informacje na temat majątku sędziów Trybunału Konstytucyjnego była uzasadniona.

Choć teoretycznie TK uchylił restrykcyjne prawo, zwane Apteką dla aptekarza 2.0, to w praktyce jego orzeczenie zawisło w próżni. Samorząd aptekarski nie zamierza respektować nieopublikowanego wyroku, a prawnicy sugerują podjęcie działań przez resort zdrowia.

Trybunał Konstytucyjny uchylił przepisy ograniczające możliwość przejmowania kontroli nad aptekami. O ich słuszność spierali się przedsiębiorcy i samorząd aptekarski.

Prywatność osób wnoszących skargi do Trybunału Konstytucyjnego nie będzie już naruszana. Ich dane nie będą drukowane w Dzienniku Ustaw.

W uchwalonych ustawach jest wiele regulacji budzących wątpliwości polityków i konstytucjonalistów.

Sejm przyjął w piątek poprawki Senatu do dwóch ustaw reformujących Trybunał Konstytucyjny. Poprawki umożliwią m.in. wybranemu przez Sejm sędziemu Trybunału złożenie ślubowania bez udziału prezydenta - przed notariuszem. Wprowadzą też pełną jawność oświadczeń majątkowych sędziów.

Sejm może wstrzymać wybór nowych członków TK do czasu wejścia w życie nowej ustawy regulującej jego działanie. Pojawiają się też pomysły ograniczenia budżetu tej instytucji.