spadek

Kto nie zgłosi nabycia spadku w ciągu pół roku, nie ucieknie od podatku, gdy sąd wyda postanowienie stwierdzające to nabycie. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania biegu skardze złożonej w tej sprawie.

Jak uporządkować sprawy finansowe po zmarłym? Wyjaśnił to prawnik Michał Kawecki.

Żyję w związku nieformalnym (konkubinat). Partner chce mi darować kwotę pieniężną w wysokości kredytu mieszkaniowego, którym jestem obciążona. Darowizna zostałaby przekazana na podstawie umowy zawartej u notariusza. Otrzymana darowizna „ze wskazaniem” byłaby w całości przekazana na pokrycie zobowiązań wobec banku.

Testament najczęściej kojarzy nam się z dokumentem sporządzonym własnoręcznie przez spadkodawcę lub przed notariuszem. Prawo dopuszcza jednak również w szczególnych sytuacjach inne jego formy. Jedną z nich jest testament ustny. Kiedy można go sporządzić? Na co należy zwrócić uwagę? Ilu świadków jest potrzebnych?

Sprawa dotyczyła dwóch odmiennych rozstrzygnięć tego samego sądu w kwestii spadku po tej samej osobie – co godziło w zasadę pewności prawa. W 1997 r. sąd przyznał spadek po zmarłej kobiecie w całości jej córce. Po kilku latach wniosła ona sprawę ponownie do tego samego sądu. Ten zamiast sprawdzić, że już ją rozstrzygnął, rozpoczął nowe postępowanie i w 2003 r. przyznał spadek po połowie córce i synowi zmarłej.

Niezrealizowane świadczenie to takie, do którego zmarła osoba była uprawniona przed śmiercią, ale go nie pobrała lub nie zostało ono jej wypłacone. Jeżeli np. ktoś zmarł w styczniu, a ZUS nie wypłacił świadczenia, bo dostał informację o zgonie, to niezrealizowaną emeryturę można wypłacić członkom rodziny tej osoby - na ich wniosek.

Nabycie spadku wiąże się z obowiązkiem podatkowym. Wymienionym w przepisach najbliższym członkom rodziny spadkodawcy może jednak przysługiwać zwolnienie z podatku. Dalsi krewni i spadkobiercy, których nie łączyły ze spadkodawcą żadne więzi rodzinne, mogą skorzystać ze zwolnień przedmiotowych, ulgi mieszkaniowej, a także uwzględnić w rozliczeniach z fiskusem kwotę wolną od podatku.

Sporządzenie podstawowego testamentu przez notariusza kosztuje 50 zł. Do tej kwoty trzeba doliczyć koszty odpisów, a także VAT. Trzykrotnie więcej trzeba zapłacić notariuszowi za sporządzenie testamentu, w którym spadkodawca zamierza wydziedziczyć wybrane przez niego osoby, czyli pozbawić je prawa do zachowku.

Jeżeli testament został sporządzony z zachowaniem wszystkich wymogów przewidzianych przez prawo spadkowe (np. nie naruszono przepisów dotyczących jego formy i zawiera rozporządzenie tylko jednego spadkodawcy), to jest ważny, mimo że np. do dziedziczenia została w nim powołana osoba, która już nie żyje. Nawet jeśli testator wie o zgonie, nie musi uaktualniać dokumentu.

W polskim systemie prawnym stwierdzenie nabycia spadku może nastąpić na mocy postanowienia wydanego przez sąd po przeprowadzeniu rozprawy lub przed notariuszem, który sporządza akt poświadczenia dziedziczenia. Mimo, że oba te dokumenty wywołują takie same skutki prawne dla spadkobiercy to czas ich uzyskania się znacząco różni. Która ścieżka będzie szybsza?

Spadkobierca nabywa spadek z chwilą śmierci spadkodawcy. Gdy się o tym dowie, powinien w ciągu 6 miesięcy podjąć decyzję, czy w ogóle chce zostać spadkobiercą i na jakich zasadach będzie odpowiadał za zobowiązania zmarłego.

Zdarza się, że bardziej podstępni spadkobiercy starają się wzbogacić kosztem pozostałych. Aby osiągnąć taki rezultat, podejmują bezprawne działania mające na celu ukrycie rzeczywistej woli testatora. W skrajnych przypadkach dochodzi nawet do stworzenia fikcyjnego dokumentu i posłużenia się nim następnie w sądzie lub u notariusza.

Od 1 stycznia 2019 r. wielu właścicieli odziedziczonych mieszkań lub działek nie musi czekać 5 lat, by sprzedać je i uniknąć obowiązku zapłaty podatku dochodowego. Tego dnia weszły w życie nowe przepisy podatkowe, które zmieniają sposób obliczania okresu, po upływie którego można zbyć nieruchomość bez konieczności rozliczania się z fiskusem.

Powołani do dziedziczenia członkowie rodziny i przyjaciele muszą pamiętać, że przyjmują nie tylko majątek, lecz także długi zmarłego. Dlatego wielu spadkobierców obawia się przyjąć spadek. Dylematy powstają zwłaszcza wtedy, gdy spadkodawca za życia zaciągnął kredyt na mieszkanie, pożyczkę w banku albo prowadził firmę osiągającą niezbyt dobre wyniki finansowe. Publikacja "Darowizny, testamenty, spadki po zmianach przepisów" odpowiada na wiele pytań z zakresu spadkobrania, darowizn, podatku od spadków, ale również podpowiada co z firmą po śmierci spadkodawcy.

Zagraniczny podatek nie jest długiem ani ciężarem odliczanym od masy spadkowej na potrzeby opodatkowania w Polsce – potwierdził dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej.

Chodzi o sytuację, gdy nie będzie spełniał on warunków, od których uzależnione jest wydanie decyzji niezbędnej do prowadzenia przedsiębiorstwa. Spadkobiercy mogą jednak próbować naprawić ten błąd.

Przeniesienie własności domu, mieszkania, działki lub innej nieruchomości na dziecko może mieć różną formę. Do wyboru są trzy podstawowe warianty: umowa darowizny, umowa dożywocia albo testament. Każda opcja ma nieco inną naturę i konsekwencje prawne.