RPO

Dziś sąd musi kierować każdy prywatny akt oskarżenia do rozstrzygnięcia na posiedzeniu. A te bywają absurdalne. Rzecznik praw obywatelskich ma pomysł, jak to zmienić.

Przy okazji kolejnego przedłużenia ograniczenia prawa do azylu RPO Marcin Wiącek ponownie zwrócił się ze swoimi zastrzeżeniami do szefa MSWiA. Zwrócił uwagę, że obowiązuje ono nieprzerwanie od ponad roku i trudno oszacować, na jak długo jego obowiązywanie zostanie jeszcze przedłużone. Jak zauważył, należy postawić pytanie, czy jest to środek właściwy dla osiągnięcia założonego celu.

Rzecznik Praw Obywatelskich ostrzega, że osoby z niepełnosprawnościami napotykają na niejasne zasady i błędy proceduralne podczas starania się o dofinansowanie turnusów rehabilitacyjnych z PFRON. Co zawodzi w systemie i z jakich powodów wsparcie nie trafia do wszystkich, którzy mają do niego prawo?

Rzecznik Praw Obywatelskich wystąpił do szefa Kancelarii Prezydenta z prośbą o przekazanie informacji dotyczących ułaskawień wykonywanych przez prezydentów Polski począwszy od Lecha Kaczyńskiego. W tle sprawa w Europejskim Trybunale Praw Człowieka.

Dostęp do edukacji dla uczniów z niepełnosprawnościami w Polsce wciąż napotyka poważne bariery systemowe, wskazuje raport Rzecznika Praw Obywatelskich. Dokument pokazuje, że jednym z kluczowych problemów pozostaje organizacja transportu do szkół i placówek edukacyjnych.

Projekt nowych przepisów dotyczących systemu opieki nad dziećmi co do zasady zasługuje na pozytywną ocenę, jednak wymaga dalszych analiz i korekt – wskazuje Rzecznik Praw Obywatelskich. W opinii przekazanej do Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zastępca RPO Stanisław Trociuk podkreślił, że choć proponowane rozwiązania w dużej mierze odpowiadają wcześniejszym postulatom, to w kilku obszarach konieczne są zmiany.

Czy wiesz, że policja lub służby specjalne mogą sprawdzać Twoją lokalizację i bilingi, nawet jeśli nie masz nic wspólnego z przestępstwem? Obecny system pozwala na masowe gromadzenie danych o każdym z nas, tworząc mechanizm „miękkiej inwigilacji”, o której obywatel zazwyczaj nigdy się nie dowiaduje. Marcin Wiącek, Rzecznik Praw Obywatelskich, domaga się radykalnych zmian w przepisach, które mają przywrócić nam prawo do prywatności i zmusić państwo do ujawnienia, kiedy i dlaczego zaglądało do naszego cyfrowego życia.

Rzecznik Praw Obywatelskich apeluje o zmianę przepisów dotyczących retencji danych przez służby. Jego zdaniem, konieczne jest m.in. wprowadzenie realnego mechanizmu informowania jednostki o pozyskaniu jej danych - po upływie roku albo dwóch od tego faktu.

Gdy sprawa dotyczy podatków, świadek musi zeznawać bez udziału pełnomocnika, przez co może sobie napytać biedy. Coraz częściej pojawiają się głosy, że konieczna jest zmiana przepisów ordynacji podatkowej.

Sprawa pani Mirelli, która przez lata pozostawała w niemal całkowitej izolacji w mieszkaniu rodziców, stała się jednym z najbardziej poruszających przykładów niewydolności systemu pomocy społecznej w Polsce. Po publikacjach medialnych i interwencji instytucji państwowych ujawniono poważne zaniedbania ze strony lokalnych służb. Najnowsze ustalenia kontroli Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego oraz działania Biura Rzecznika Praw Obywatelskich pokazują skalę problemu i możliwe konsekwencje dla odpowiedzialnych instytucji.

Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO) ponownie zwrócił się do Komendanta Głównego Straży Granicznej, gen. dyw. Roberta Bagana, z pytaniami dotyczącymi planowanej deportacji obywateli Afganistanu do Kabulu, przewidzianej na 10–12 kwietnia 2026 roku. Interwencja RPO wynika z poważnych wątpliwości dotyczących bezpieczeństwa tych osób, w szczególności w kontekście niestabilnej sytuacji w Afganistanie oraz trwającego konfliktu zbrojnego z Pakistanem.

Około 10 proc. postępowań karnych dotyczących przestępstw przemocy w rodzinie i wobec kobiet (art. 207 par. 1 k.k.) kończy się warunkowym umorzeniem – wynika z informacji, które wpływają do Biura Rzecznika Praw Obywatelskich. W związku z tym RPO poprosił Ministra Sprawiedliwości o szczegółowe dane statystyczne dotyczące karalności przestępstwa przemocy w rodzinie i wobec kobiet.

Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO) wniósł skargę nadzwyczajną w sprawie dotyczącej emerytki, która ma do spłaty 222 proc. otrzymanej pożyczki. Zdaniem Rzecznika, sąd nie zastosował przepisów chroniących konsumenta i wydał nakaz zapłaty w postępowaniu nakazowym i zobowiązał pozwaną do spłaty pożyczki z odsetkami. Łącznie została ona zobowiązana do spłaty 55 392 zł, co stanowiło 222 proc. faktycznie otrzymanej kwoty. Sam koszt opłat i prowizji wyniósł 24,9 tys. zł.

Czy Karol Nawrocki zaryzykuje proces przed sądem administracyjnym? Rzecznik Praw Obywatelskich, prof. Marcin Wiącek, w rozmowie z serwisem Business Insider stawia sprawę jasno: prezydent ma konstytucyjny obowiązek odebrania ślubowania od sędziów Trybunału Konstytucyjnego. Brak reakcji ze strony Pałacu Prezydenckiego może uruchomić bezprecedensową procedurę prawną, w której sędziowie zaskarżą bezczynność głowy państwa, a spór o status najważniejszego sądu w Polsce trafi przed europejskie trybunały.

Osoby zasiadające w zarządach organizacji non profit (NGO), np. fundacji i stowarzyszeń, odpowiadają za zobowiązania podatkowe całym swoim majątkiem. Uwolnić się od tej odpowiedzialności jest niezwykle trudno. RPO proponuje więc zmiany w przepisach.

Związek Miast Polskich skrytykował Rzecznika Praw Obywatelskich za jego nieugięte stanowisko w sprawie wyłączenia lokalnych włodarzy z prawa do wydawania prasy. Rzecznik wciąż przekonuje, że rola samorządów powinna się ograniczyć do publikacji biuletynu informacyjnego o bieżących działaniach gmin.