recykling

Wnioski płynące z raportu Instytutu Ochrony Środowiska, opisywanego na łamach DGP 3 listopada br. („Segregowanie odpadów się nie opłaca. Koszty zmniejszyłaby ROP”) wprawiają w osłupienie.

Przepisy dotyczące odpadów wprawiają w zakłopotanie działkowiczów, którzy chcieliby spalić w ognisku zebrane na posesji gałęzie czy liście. Zgodnie z ustawą o odpadach (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 779 ze zm.) dopuszcza się co prawda spalanie zgromadzonych pozostałości roślinnych poza instalacjami i urządzeniami, jednak nie wolno tego robić, gdy są one objęte obowiązkiem selektywnego zbierania. A tak jest w przypadku gałęzi i liści.

Ostatnie miesiące to okres intensyfikacji prac legislacyjnych dot. rozszerzonej odpowiedzialności producenta (ROP), w tym systemu depozytowo-kaucyjnego, a także wdrożenia dyrektywy Single Use Plastics (SUP). Zakończone 20 września konsultacje projektu ustawy o ROP potwierdziły, że stanowiska poszczególnych interesariuszy w tej sprawie są skrajnie różne. Biznes uważa propozycję MKiŚ za sprzeczną z unijnymi dyrektywami oraz polskim prawem, w tym konstytucją, i chce napisania projektu od nowa. Samorządy obawiają się, że regulacja w proponowanym kształcie nie zapewni im wystarczających środków na zagospodarowanie odpadów opakowaniowych, a zatem nie ma mowy, by wpływy z ROP uchroniły mieszkańców przed wzrostem opłat za odpady. Recyklerzy opowiadają się za podniesieniem maksymalnej opłaty z tytułu ROP z 2 do 4 zł za kg i finansowym wsparciem przetwarzania odpadów. NGO-sy podkreślają zaś, że nie mamy czasu do stracenia i nie możemy teraz pozwolić sobie na „wywracanie stolika” – trzeba jak najszybciej pracować nad projektem ministerstwa, tak, by nowe prawo zaczęło funkcjonować od stycznia 2023 r. Czy w takiej sytuacji uda się wypracować konsensus ws. ROP, SUP i systemu depozytowo-kaucyjnego zgodnie z zasadą „win win”, tak by był on korzystny dla środowiska i polskiego społeczeństwa?

Gminy wprowadzają limity na odpady przyjmowane do punktów selektywnej zbiórki. Chcą ograniczyć rosnące koszty i uniemożliwić firmom podrzucanie gruzu, starych mebli i opon

Urzędnicy nie mają możliwości sprawdzenia, ile odpadów jakiego rodzaju zostało wytworzonych w danym województwie.

Wydajność, wygoda, integralność i odpowiedzialność producenta – takie cechy powinien mieć polski system depozytowo-kaucyjny – wynika z raportu Tomry, który DGP poznał jako pierwszy.

Warszawa w 2020 r. po raz pierwszy nie przekazała odpowiedniej ilości odpadów komunalnych do odzysku. Wymaganego pułapu nie przekroczyły także inne większe miasta. Poniosą za to finansowe sankcje

To ma być rozwiązanie prośrodowiskowe, a nie wychodzące naprzeciw potrzebom gmin – tak o systemie kaucyjnym mówią eksperci. I choć odpadów w strumieniu gminnym będzie mniej, to raczej nie będzie wcale taniej.

Projekt ustawy, która ma wprowadzić w Polsce system kaucyjny na butelki plastikowe do 3 l i szklane wielokrotnego użytku, trafił do wykazu prac rządu. Według zapowiedzi wiceministra klimatu Jacka Ozdoby pójdzie on do konsultacji w połowie października, a ustawa wejdzie w życie w lipcu 2022 r. Nie oznacza to jednak, że wtedy ruszy system kaucyjny, bo potrzeba czasu na jego przygotowanie.

Andrzej Gantner: Mamy do zebrania rocznie ponad 11 miliardów butelek PET i konieczność uzyskania minimum 25 proc. wkładu surowca wtórnego, czyli recyklatu, w nowych butelkach. Doprawdy nie wiem, jak można zrealizować te założenia przy obecnych propozycjach ministerstwa.

- Trudno zgodzić się z obciążaniem przedsiębiorców odpowiedzialnością za osiągnięcie wymaganych poziomów recyklingu, gdy władztwo nad odpadami pozostaje w gminach - uważa Filip Piotrowski z Polskiego Stowarzyszenia Zero Waste.

Projekt ustawy o rozszerzonej odpowiedzialności producenta, poza fundamentalną niezgodnością z dyrektywą odpadową, którą ma implementować, jest też niezgodny z polskimi przepisami, włącznie z postanowieniami konstytucji – uważa Konfederacja Lewiatan.

Uwzględnienie w ciele doradczym przy ministrze klimatu przedstawicieli poszczególnych grup materiałowych (np. plastik czy aluminium) postuluje m.in. środowisko przedsiębiorców z branży opakowań aluminiowych, reprezentowane przez Fundację na rzecz Odzysku Opakowań Aluminiowych RECAL.

Od 20 lat w naszym kraju obowiązuje dysfunkcyjny system gospodarki odpadami opakowaniowymi. Doprowadził do zapaści wiele firm rodzinnych, co jednocześnie skutkuje wzrostem cen dla mieszkańców - mówi Szymon Dziak-Czekan, prezes Stowarzyszenia „Polski Recykling”. 

Zastanawiamy się, czy w ogóle jest sens zgłaszać uwagi do projektu o ROP, czy może po prostu zaapelować o napisanie wszystkiego od nowa - mówi Robert Szyman, dyrektor Polskiego Związku Przetwórców Tworzyw Sztucznych

Dwa złote za kilogram odpadów opakowaniowych dla gmin to zdecydowanie za mało – uważa zrzeszająca największe miasta Unia Metropolii Polskich (UMP). Chodzi o pieniądze, które firmy będą płacić z tytułu rozszerzonej odpowiedzialności producenta.

Resort klimatu ma plan, jak zapobiec podwyżkom, które może wywołać opłata opakowaniowa. Producenci wątpią w jego skuteczność.