nieobecność w pracy

Za opuszczenie miejsca pracy bez poinformowania o tym pracodawcy grozi obniżka wynagrodzenia, kara pieniężna lub nawet zwolnienie z pracy.

Nieobecność w pracy bez usprawiedliwienia może być uznana za ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych i uzasadniać zwolnienie dyscyplinarne. Takie stanowisko zostało utrwalone w orzecznictwie w przypadku pracowników zatrudnionych w godzinowym systemie czasu pracy. Wątpliwości rodzą się, gdy w firmie nie pojawia się podwładny objęty zadaniowym czasem pracy. Czy za taką nieobecność można mu wręczyć dyscyplinarkę?

Awaria świateł, zepsuty tramwaj, uliczny korek czy kolejny objazd na trasie z domu do pracy – i znowu spóźnienie. Czy przełożony powinien usprawiedliwić tę nieobecność? Czy musi się zgodzić, gdy pracownik chce wyjść wcześniej z pracy? Czy niespodziewana sytuacja rodzinna może być przyczyną niestawienia się do pracy lub spóźnienia?

Narażenie firmy na straty, wynikające z częstych zwolnień lekarskich, jest podstawą do rozwiązania stosunku pracy.

O tym, że przepisy regulujące zasady przydzielania spraw sędziom podczas ich usprawiedliwionej nieobecności w pracy budzą wątpliwości, DGP pisał wielokrotnie. Teraz sprawą zainteresował się również rzecznik praw obywatelskich, który wystosował w tej sprawie pismo do ministra sprawiedliwości.

PROBLEM: Czy kobieta w ciąży albo niepełnosprawny mogą jednego dnia wyjść wcześniej, by załatwić sprawy osobiste, a kolejnego zostać w pracy dłużej? Odpowiedź nie jest jednoznaczna. Z jednej strony osoby te nie mogą pracować w nadgodzinach, a pracując w ten sposób, przekroczą przecież obowiązującą dobową normę czasu pracy (8 godzin, ewentualnie 7 godzin w przypadku niepełnosprawnych w stopniu umiarkowanym lub znacznym). Z drugiej strony jest w kodeksie pracy przepis, który stanowi, że odpracowanie prywatnego wyjścia nie jest pracą nadliczbową.

W poprzednim wydaniu Kadr i Płac opisywaliśmy ograniczenia, jakie sieci handlowe narzucają pracownikom przy braniu przez nich urlopów wypoczynkowych. Wcześniej pisaliśmy o tym w DGP 23 maja. Przypomnijmy: zamiast dwóch tygodni nieprzerwanego wolnego udzielają urlopu co najwyżej na siedem dni bądź nie pozwalają na skorzystanie z niego w okresie letnim. Rygory wprowadzane są także przy zwolnieniu na opiekę nad dzieckiem do lat 14, które obecnie przysługuje w wymiarze dwóch dni lub 16 godzin. Niektórzy pracodawcy wymagają od swoich pracowników, by ci już na początku roku określili, kiedy takie wolne będą odbierać.

Przepisy prawa pracy gwarantują pracownikom zwolnienie od wykonywania zawodowych obowiązków w przypadkach: ślubu, narodzin, śmierci lub pogrzebu. Ilość wolnych dni związana jest z rodzinną zażyłością. Są jednak zawody, których przedstawiciele w razie problemów osobistych, mogą skorzystać nawet z tygodniowej nieobecności.

Pracownik, który nie dotarł do pracy, może tłumaczyć się niesprzyjającymi warunkami atmosferycznymi (zaspy śnieżne na drogach czy zamiecie), ale to od pracodawcy zależy, czy uzna absencję za usprawiedliwioną.

Pracownik w sierpniu 2016 r. był nieobecny z powodu choroby i za pierwszą część tej nieobecności ma prawo do wynagrodzenia, a za drugą do zasiłku. Ponadto korzystał w tym miesiącu z urlopu wypoczynkowego, okolicznościowego oraz bezpłatnego. Pracownik jest wynagradzany stałą stawką miesięczną. Jak obliczyć jego wynagrodzenie za sierpień 2016 r.?

Jakub Szmit: Trybunał jednoznacznie podkreślił, że cel poszczególnych rodzajów urlopów decyduje o ich wzajemnej relacji. Z tego punktu widzenia trudno mówić o przełomowym charakterze wyroku.

Pracownik jest zatrudniony na pełny etat z wynagrodzeniem 2000 zł plus premia wynikająca z umowy o pracę w wysokości 500 zł. W tym miesiącu miał 4 nadgodziny (z dodatkiem 50 proc.). Poprzednio nadgodziny miał w styczniu 2016 r. (12 godzin z dodatkiem 50 proc.) oraz w lutym 2016 r. (2 godziny z dodatkiem 50 proc.). Wynagrodzenie jest wypłacane zawsze w ostatnim dniu miesiąca. Jakiej wysokości wynagrodzenie powinien otrzymać za kwiecień 2016 r., jeśli w tym miesiącu korzysta z urlopu wypoczynkowego (2 dni) oraz z opieki nad zdrowym dzieckiem (4 godziny)?

Zatrudniony powinien niezwłocznie powiadomić przełożonego o powodzie nieobecności w pracy, przedstawiając zwolnienie lekarskie lub odpowiednie oświadczenie. Za naruszenie tego obowiązku grozi nawet zwolnienie z pracy.

Pracownik zachorował w styczniu 2016 r. Przysługuje mu wynagrodzenie chorobowe za 10 dni zwolnienia lekarskiego. W okresie, z którego jest liczona podstawa chorobowego, pracownik miał dwa razy nieobecność nieusprawiedliwioną - raz w kwietniu (1 dzień), a raz we wrześniu (2 dni), przy czym we wrześniu miał też 5 dni zwolnienia lekarskiego. Jak ustalić wynagrodzenie chorobowe za styczeń? Jak te nieobecności wpływają na kwestię ewentualnego uzupełnienia wynagrodzenia za kwiecień i wrzesień?

Podwładny zawieszony w czynnościach służbowych decyzją prokuratora nie może być zwolniony bez zachowania okresu wypowiedzenia z powodu usprawiedliwionej nieobecności w pracy