deficyt budżetowy

Budżet centralny miał w pierwszych dwóch miesiącach tego roku 36,3 mld zł deficytu – podało Ministerstwo Finansów. Nominalnie to najgorszy w historii wynik państwowej kasy w pierwszych dwóch miesiącach roku. Najbliższy wynik to 21,7 mld zł deficytu odnotowane w styczniu i lutym 2011 r. Ale ekonomiści patrzą na tegoroczny rezultat z optymizmem.

Deficyt budżetu państwa w 2024 r. wyniósł 210,9 mld zł. To 87,8 proc. kwoty zaplanowanej na cały ub.r. Zgodnie ze znowelizowaną ustawa budżetową, deficyt został zaplanowany na 240,3 mld zł – wynika z opublikowanego w poniedziałek przez MF sprawozdania szacunkowego z wykonania budżetu.

Sejm przyjął w czwartek 28 poprawek Senatu do ustawy budżetowej na 2025 r. Dodatkowe ponad 17 mln zł otrzymają ochotnicze straże pożarne, a 70 mln zł trafi do nowej rezerwy celowej na wsparcie małych i średnich organizacji pozarządowych, działających w małych miejscowościach.

To stan finansów publicznych przesądzi w dłuższym okresie o możliwościach rozwoju polskiej gospodarki. Przy tym chodzi nie tylko o samo tempo wzrostu, lecz także o efektywność, wydajność, skalę inwestycji publicznych i prywatnych w podniesienie konkurencyjności.

Po 11 miesiącach zrealizowano niespełna 60 proc. ujemnego salda zaplanowanego w znowelizowanym budżecie na cały rok.

Sejm uchwalił w piątek ustawę budżetową na 2025 r. z rekordowym deficytem w wysokości 289 mld zł. W tym roku – zgodnie z przyjętą pod koniec listopada nowelizacją – limit deficytu to 240 mld zł. Mimo wzrostu deficytu budżetu centralnego, jeśli wziąć pod uwagę cały sektor instytucji rządowych i samorządowych, będziemy mieć do czynienia z nieznacznym zaostrzeniem polityki. Deficyt finansów publicznych liczony zgodnie z definicją unijną ma się zmniejszyć z 5,7 proc. w 2024 r. do 5,5 proc. w przyszłym roku.

Najbardziej zadłużone kraje UE nie zmniejszą długu publicznego do mniej niż 
100 proc. PKB przynajmniej do początku lat 40.


Po posiedzeniu 
rządu premier 
Donald Tusk nie podał, o ile będzie zwiększona planowana dziura w planie dochodów i wydatków państwa.

Za rok nadwyżka wydatków nad dochodami ma wynieść 289 mld zł. Zdaniem ekonomistów po nowelizacji budżetu już w tym roku przekroczymy próg 200 mld zł.

Międzynarodowy Fundusz Walutowy pozytywnie ocenia polskie plany dotyczące ograniczania deficytu finansów publicznych. Ale zdaniem Funduszu w przyszłym roku deficyt powinien spaść mocniej niż chce rząd

Dane o wykonaniu ustawy budżetowej po trzech kwartałach zwiększają ryzyko jej nowelizacji. Czy do tego dojdzie – pewności nadal nie ma.

W przesłanym Komisji Europejskiej dokumencie rząd obiecuje, że do 2028 r. uda mu się obniżyć deficyt finansów publicznych (liczony według definicji UE) do ok. 3 proc. PKB. W tym roku ma on wynieść 5,7 proc. PKB. Jak to zrobimy? 

Plan na cztery lata zakłada zmniejszenie deficytu do mniej niż 3 proc. PKB przy zachowaniu zagwarantowanych w przepisach wydatków, jak 800+ czy waloryzacja emerytur i rent.

Do końca września rząd powinien przekazać do Sejmu projekt ustawy budżetowej na kolejny rok. Dlatego sobotnie spotkanie ministrów w sprawie przyjęcia ostatecznej wersji projektu to była właściwie ostatnia chwila. W budżecie tak wiele się nie zmieniło (deficyt zmniejszono o ok. 200 mln zł, teraz ma wynieść 288,8 mld zł; ogólny poziom wydatków to nadal 921,6 mld zł; plan dochodów minimalnie urósł za sprawą przesunięcia terminu zapłaty podatków dla podmiotów dotkniętych powodzią) i to nie on powinien budzić największe zainteresowanie, jeśli chodzi o tę część posiedzenia Rady Ministrów, która dotyczyła finansów. Ważniejsza jest nowa „strategia zarządzania długiem publicznym”.

Wiele liczb w projekcie budżetu na 2025 r. jest spektakularnie wysokich. Wydatki (922 mld zł), deficyt (289 mld zł), potrzeby pożyczkowe (553 mld zł), koszty obsługi długu publicznego (76 mld zł). Trudno się z tego cieszyć. Za to wbrew pozorom w miarę korzystnie wypada planowany spadek dochodów o ok. 50 mld zł do 633 mld zł, w dużej części będący efektem przekazania 25 mld zł dochodów podatkowych samorządom. Te z reguły lepiej wiedzą, jak wydawać nasze pieniądze. Poza tym za wielu pozytywnych opinii o przyszłorocznym budżecie nie da się wygłosić. Poniżej przegląd najważniejszych trendów i kontrowersji.

Polacy najchętniej ograniczaliby dziurę w finansach państwa, wprowadzając nowe podatki sektorowe. Nie zważając na konsekwencje.

Żeby w miarę spokojnie przetrwać przyszły rok z wysokim deficytem, musimy przekonać Unię i agencje ratingowe, że w kolejnych latach równoważenie publicznych finansów potraktujemy poważnie. 

Projekt budżetu zawsze jest wyczekiwany z ogromnym zainteresowaniem. W tym roku jest ono pewnie nawet większe niż zwykle. Są po temu poważne powody.