W razie nieprawidłowości arbitrzy unieważniają umowy i nakładają kary

W minionym roku Krajowa Izba Odwoławcza orzekała w kwestiach, które budzą kontrowersje i szczególne zainteresowanie praktyków. Arbitrzy rozstrzygnęli spory interpretacyjne, które pojawiały się na tle stosowania przepisów znowelizowanej ustawy - Prawo zamówień publicznych. Warto w tym kontekście wskazać na klika orzeczeń najbardziej znaczących dla zamawiających i wykonawców.

Na szczególną uwagę zasługują wyroki wydane na podstawie art. 192 ust. 3 pkt 2 ustawy - Prawo zamówień publicznych (p.z.p.) dotyczące unieważnienia umowy oraz nałożenia na zamawiających kar finansowych. Jako przykład takich rozstrzygnięć można wskazać wyrok z 30 listopada 2010 r. (sygn. akt KIO/2514/10), mocą którego izba unieważniła umowę w sprawie zamówienia publicznego w całości, uznając, że zamawiający bezpodstawnie udzielił zamówienia w trybie negocjacji bez ogłoszenia. Ponadto naruszył przepisy ustawy p.z.p. przez wyznaczenie terminu składania ofert nieuwzględniającego czasu niezbędnego na przygotowanie i złożenie oferty, a także przez ograniczenie - do jednego - liczby wykonawców. Kolejnym przykładem może być wyrok izby z 20 maja 2010 r. (sygn. akt KIO/754/10), w którym izba uznała, że zamawiający nie był uprawniony do zastosowania trybu zamówienia z wolnej ręki. Jednak w związku z tym, że przedmiotem zamówienia były usługi medyczne, a ich brak stanowiłby zagrożenie dla zdrowia i życia pacjentów, izba na podstawie art. 192 ust. 3 pkt 2 lit. c) ustawy p.z.p. uznała, że utrzymanie w mocy tej umowy leży w interesie publicznym. W konsekwencji nałożyła na zamawiającego karę finansową. Innym orzeczeniem, w którym izba nałożyła na zamawiającego karę finansową w sytuacji, gdy zamawiający nieprawidłowo odrzucił ofertę odwołującego, a jednocześnie zawarł z innym wykonawcą umowę o zamówienie publiczne z naruszeniem art. 183 ustawy p.z.p. jest wyrok z 17 listopada 2010 r. (sygn. akt KIO/2373/10).

Na gruncie zmienionych przepisów ustawy p.z.p. i aktów wykonawczych istotny dla stron postępowania odwoławczego może być również sposób rozliczania kosztów postępowania odwoławczego, zgodnie z którym w przypadku odrzucenia odwołania bądź jego oddalenia kosztem postępowania staje się kwota całego wpisu. Warto również zwrócić uwagę na przewidziane przez ustawodawcę formy wnoszenia odwołań oraz przystąpień do postępowania odwoławczego. W tym zakresie, ze względu na treść przepisów ustawy p.z.p. i aktów wykonawczych izba za nieskuteczne uznaje odwołania i przystąpienia wnoszone drogą faksową lub elektroniczną bez użycia elektronicznej skrzynki podawczej. Należy też podkreślić, że o terminowym wniesieniu odwołania można mówić jedynie w przypadku jego wpływu do izby, nie zaś, jak to miało miejsce na gruncie przepisów sprzed nowelizacji, wysłania odwołania.

Istotne znaczenie dla praktyków zamówień publicznych ma pogląd izby na kwestię uwzględniania odwołań przez zamawiających. W tym zakresie izba stanęła na stanowisku, że wiążący charakter ma jedynie uwzględnienie przez zamawiającego wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu; częściowe uwzględnienie jest traktowane jedynie jako stanowisko zamawiającego w sprawie, które nie zwalnia izby z obowiązku zbadania wszystkich zarzutów podtrzymanych przez odwołującego.

@RY1@i02/2011/016/i02.2011.016.210.002b.001.jpg@RY2@

Klaudia Szczytowska-Maziarz, prezes Krajowej Izby Odwoławczej

EGI