In-house nie dla wszystkich

Wiele gmin nie będzie mogło udzielić z wolnej ręki zamówień in-house. Należące do nich spółki komunalne nie spełnią bowiem ustawowych kryteriów.

Wraz z początkiem roku wejdą w życie przepisy pozwalające samorządom bez przetargu zlecać zadania własne należącym do siebie spółkom. Aby skorzystać z tej możliwości, spółka musi ponad 90 proc. działalności świadczyć na rzecz swego właściciela. Tymczasem jak wynika z interpelacji złożonej przez posła Jarosława Stawiarskiego (PiS), w większości spółek komunalnych udział działalności wykonywanej na rzecz własnej gminy waha się od 60 proc. do 70 proc. A to oznacza, że nie spełniają one ustawowego warunku.

Część gmin zastanawia się nad podziałem spółek. Przepisy pozwalają bowiem po reorganizacji posługiwać się prognozami handlowymi i na ich podstawie szacować procent działalności świadczonej na rzecz macierzystej jednostki. Problem w tym, że nie da się w prosty sposób podzielić spółki na dwie - jedną, która zajmowałaby się wyłącznie komercyjną działalnością, a druga realizowała zadania własne gminy. Na przeszkodzie stoją bowiem przepisy o gospodarce komunalnej zabraniające samorządom tworzenia spółki poza sferą użyteczności publicznej (chyba że spełnione są ściśle określone warunki). Jak wynika z odpowiedzi Ministerstwa Rozwoju na wspomnianą interpelację, nie wystarczy też proste dołożenie spółce zadań tylko po to, by spełnić warunek procentowy.

W tej sytuacji w najkorzystniejszej sytuacji są więc gminy, które dotychczas nie posiadały spółek komunalnych. Jeśli utworzą nową, to na podstawie prognoz handlowych mogą oszacować, że ponad 90 proc. jej działalności będzie świadczone na rzecz macierzystej jednostki. A wówczas wolno im przekazać zadania z wolnej ręki.

Sławomir Wikariak

C3