Wysokie kary za brak wpisów w księgach wieczystych

Aktualizacja wpisów własności w księgach wieczystych nałożona na jednostki samorządu terytorialnego miała poprawić bezpieczeństwo obrotu nieruchomościami i realizacji inwestycji. Obecnie zdarza się, że choć grunt jest własnością np. gminy czy powiatu, to w księdze wieczystej jako właściciel wpisana jest inna osoba, która może wysuwać roszczenia. Odpowiednie wnioski ujawniające prawo własności Skarbu Państwa starostowie mieli złożyć do 19 listopada.

Z informacji rządu wynika jednak, że do sierpnia wojewodowie przekazali szefowi resortu spraw wewnętrznych i administracji zaledwie 92 sprawozdania dotyczące złożenia w sądach rejonowych wniosków o ujawnienie w księgach wieczystych prawa własności nieruchomości Skarbu Państwa i jednostek samorządu terytorialnego. W sumie złożono 118 tys. wniosków. To zdecydowanie za mało.

Starostowie, którzy nie wywiązali się ze swojego obowiązku, muszą liczyć się z majątkowymi konsekwencjami. Zgodnie z przepisami, w razie stwierdzenia, że osoba zobowiązana do ujawnienia w księgach wieczystych prawa własności nieruchomości Skarbu Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego nie złożyła w terminie odpowiedniego wniosku do sądu, właściwy wojewoda, biorąc pod uwagę przyczyny zaniechania, może nałożyć na tę osobę karę pieniężną w wysokości od jednomiesięcznego do trzymiesięcznego jej wynagrodzenia za pracę. Wojewoda powinien równocześnie wyznaczyć odpowiedni termin, nie dłuższy niż trzy miesiące, do wykonania zaniechanego obowiązku. W razie kolejnego uchybienia obowiązkowi kara pieniężna może być powtórzona.

Przepisy jako podstawę decyzji o ukaraniu nakazują wojewodom wzięcie pod uwagę przyczyn zaniechania. Zdaniem ekspertów decyzja o wymierzeniu kary powinna być podjęta na zasadach zdrowego rozsądku. W przypadku gdy starosta nie wykonał swojego obowiązku bez żadnych obiektywnych powodów, to powinien zostać ukarany przez wojewodę. Jeżeli natomiast starostowie nie złożyli wniosków z braku odpowiednich środków finansowych na wykonanie tego zadania, kara nie powinna być stosowana.

Podstawa prawna

Ustawa z 7 września 2007 r. o ujawnianiu w księgach wieczystych prawa własności nieruchomości Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. nr 191, poz. 1365 z późn. zm.).