Dochody będą zależeć od zadań

Ponieważ zmiana skali podatkowej weszła w życie z 1 stycznia 2009 r., określenie jej skutków będzie możliwe dopiero we wrześniu 2010 r. po otrzymaniu danych o podatku dochodowym od osób fizycznych, wykazanych w rocznych zeznaniach podatkowych za 2009 r., złożonych w 2010 r. Wówczas znane będą faktyczne skutki finansowe zmiany skali podatkowej i będzie możliwe podjęcie prac w celu oszacowania tych skutków również dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego.

Według danych o podatku dochodowym od osób fizycznych, wykazanych w złożonym w 2008 r. rocznym zeznaniu podatkowym za 2007 r., skutki ulgi prorodzinnej wyniosły 5,4 mld zł, z tego dla budżetu państwa 2,8 mld zł i dla budżetów jednostek samorządu terytorialnego 2,6 mld zł.

Natomiast skutki finansowe dla sektora finansów publicznych, jakie w 2009 r. spowoduje obniżenie stawek podatku dochodowego od osób fizycznych, według wstępnych rachunków szacowane są na 8,6 mld zł (4,4 mld zł dla budżetu państwa i 4,2 mld zł dla jednostek samorządu terytorialnego, z tego 3,2 mld zł dla gmin, 0,9 mld zł dla powiatów i 0,1 mld zł dla województw).

Zgodnie z art. 33 ust. 1 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego minister finansów, w terminie do 15 października danego roku, informuje jednostki samorządu terytorialnego o planowanych na 2009 r. kwotach poszczególnych części subwencji ogólnej i wpłat do budżetu państwa oraz o planowanych na 2009 r. kwotach dochodów z tytułu udziału we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Przy ustalaniu wielkości udziału jednostek samorządu terytorialnego we wpływach z podatku dochodowego od osób fizycznych ważna jest kwestia podziału zadań pomiędzy samorząd a administrację rządową. W ostatnich latach nastąpił znaczący wzrost wpływów samorządów z podatków PIT i CIT, który nie wiązał się bezpośrednio ze zwiększeniem ich zadań, lecz był spowodowany wzrostem gospodarczym.

Należy również mieć na uwadze pozytywne efekty dokonanej w latach 2007-2008 redukcji wysokości składki na ubezpieczenie społeczne, które z uwagi na mechanizm naliczania podatku oznaczały wzrost dochodów jednostek samorządu terytorialnego.

Kwestie dotyczące zmian w systemie finansowania samorządów są bezpośrednio związane i zależne od prac prowadzonych w ramach uchwały Rady Ministrów z 22 stycznia 2008 r. nr 13 w sprawie dokończenia reformy administracji publicznej oraz zasad prowadzenia prac w tym zakresie. Rada Ministrów postawiła sobie za cel m.in. dokończenie reformy decentralizacyjnej i uporządkowanie kompetencji między administrację rządową i samorządową. Dokonanie zmian w systemie finansowania jednostek samorządu terytorialnego jest uwarunkowane ustaleniem ostatecznego katalogu zadań przekazywanych tym jednostkom do realizacji jako zadania własne oraz wyceną decentralizowanych zadań. Zmiany w podziale dochodów publicznych muszą być bowiem dostosowane do zmian w podziale i kompetencji administracji publicznej. Przygotowywane zmiany w zakresie zadań jednostek samorządu terytorialnego umożliwią - po ich wdrożeniu - ostateczne ukształtowanie systemu finansowania tych jednostek (na podstawie odpowiedzi na interpelację na interpelację nr 5172).

sekretarz stanu w Ministerstwie Finansów