Kiedy można zmienić budżet jednostki samorządu terytorialnego

@RY1@i02/2011/246/i02.2011.246.088000300.802.jpg@RY2@

dr Marcin Będzieszak, Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania, Uniwersytet Szczeciński

Uchwalony przez organ stanowiący (rada gminy, miasta lub powiatu, sejmik województwa - red.) budżet zmienić można w każdym momencie, pamiętając o tym, że inicjatorem zmiany jest organ wykonawczy. Decyzja o zmianie należy do jednostki. Zdarzają się sytuacje, gdy w celu uchwalenia/dokonania zmian w budżecie zwoływane jest nadzwyczajne posiedzenie organu stanowiącego, regułą jednak jest uchwalanie na posiedzeniach zwykłych. Biorąc pod uwagę charakter prawny budżetu, zmian można się spodziewać np. już w styczniu.

Jeśli wystąpiły zdarzenia mające istotne znaczenie budżetowe, to oczywiście powinno to nastąpić stosunkowo szybko. Dotyczyć to będzie w szczególności planu wydatków, gdyż te - zgodnie z ustawą o finansach publicznych - są nieprzekraczalnym limitem i gdyby już na początku roku limit ten miał zostać przekroczony, to koniecznie należałoby dokonać zmian. Jeśli jednak nie ma takich zadrzeń, uzasadnione będzie odłożenie zmian np. do momentu, gdy ogłoszony zostanie tekst ustawy budżetowej i wszystkie jednostki samorządu terytorialnego otrzymają informację o ostatecznych kwotach dotacji celowych i subwencji ogólnej.

Zmiana wielkości budżetowych będzie w niektórych sytuacjach powodować konieczność zmiany uchwały w sprawie wieloletniej prognozy finansowej (WPF). Przede wszystkim będzie to dotyczyć sytuacji, w której zmianie ulegnie wynik budżetu (zmniejszenie planu dochodów bez odpowiedniego zmniejszenia planu wydatków lub zwiększenie planu wydatków bez odpowiedniego zwiększenia planu dochodów). Ponadto może wystąpić sytuacja, gdy zmianie ulegną przychody budżetowe ze względu np. na wyższe środki na koniec roku, co spowoduje zmniejszenie planowanych do zaciągnięcia kredytów i pożyczek. Zmiana w obu dokumentach powinna nastąpić także w sytuacji, gdy zmianie ulegnie limit wydatków inwestycyjnych - np. paragrafy 605 i 606, co powinno oznaczać dokonanie odpowiednich korekt w przedsięwzięciach przedstawionych w załączniku do uchwały w sprawie WPF, tak aby zapewnić spójność obu dokumentów. Trzeba jednak w tym przypadku pamiętać, że "zmiana kwot wydatków na realizację przedsięwzięć może nastąpić tylko w wyniku podjęcia uchwały organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, zmieniającej zakres wykonywania lub wstrzymującej wykonywanie przedsięwzięcia". Teoretycznie, istnieją podstawowe przesłanki zmiany WPF, ale praktyka pokazuje, że dokument ten zmieniany jest z podobną częstotliwością co budżet. Warto w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z interpretacją Zachodniopomorskiej Regionalnej Izby Obrachunkowej (pismo nr K-0542/72/BS/11), zgodność obu dokumentów "osiąga się poprzez dostosowywanie WPF do budżetu, a nie odwrotnie. Zmiana WPF jest zawsze konsekwencją zmiany w budżecie. Nie może być dokonywana samoistna zmiana WPF i nie ma możliwości dokonywania zmian wielkości w WPF, które są bez związku z uprzednio dokonanymi zmianami w budżecie".

Not. ŁZ