Za brak efektów szkoleń można stracić dotację
Podmiot, który za dotację z UE szkoli bezrobotnych, części z nich po zakończeniu realizacji projektu musi zapewnić pracę. Powinni być oni zatrudnieni co najmniej na trzy miesiące na etacie lub umowie cywilnoprawnej. Mogą także założyć własne firmy. Jeśli realizator szkoleń nie wywiąże się z tego obowiązku, zwróci unijne dofinansowanie
Od stycznia 2011 r. zmieniły się wszystkie najważniejsze dokumenty dotyczące Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (PO KL). Instytucje wdrażające program ogłosiły już pierwsze nabory wniosków na podstawie nowych wytycznych. Te właśnie konkursy będą realizowane na podstawie zmienionych wymogów. Najważniejszym z nich jest obowiązek osiągnięcia przez wnioskodawców określonych rezultatów w projektach.
Jest to wynikiem powszechnie panującej opinii, że unijne szkolenia są nieefektywne, a ich finansowanie to marnotrawienie publicznych pieniędzy.
Najbardziej restrykcyjne pod tym względem są projekty skierowane do osób bezrobotnych (poddziałanie 6.1.1 PO KL). Realizator ma obowiązek osiągnięcia w projekcie określonego wskaźnika zatrudnienia. Oznacza to, że odpowiedni odsetek osób bezrobotnych po zakończeniu udziału w projekcie szkoleniowym musi znaleźć pracę. Województwa zapisały ten wymóg jako tzw. kryterium dostępu. Oznacza to, że jest ono obowiązkowe dla wszystkich podmiotów w ubiegających się w konkursach o dotacje z PO KL na aktywizację osób bezrobotnych.
Zgodnie z wytycznymi ministra rozwoju regionalnego efektywność zatrudnienia w projekcie należy mierzyć w okresie do trzech miesięcy następujących po dniu, w którym uczestnik zakończył udział w projekcie. Minimalny wymagany okres zatrudnienia to trzy miesiące.
Zgodnie z wytycznymi dopuszczalne formy zatrudnienia to: stosunek pracy, stosunek cywilnoprawny lub samozatrudnienie. Potwierdzenie zatrudnienia następuje na podstawie dostarczonych przez uczestnika projektu dokumentów. Może to być kopia umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej, zaświadczenie z zakładu pracy o zatrudnieniu, zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej, zaświadczenie powiatowego urzędu pracy o wyrejestrowaniu z ewidencji osób bezrobotnych z powodu podjęcia pracy. Należy zaznaczyć, iż nie ma żadnych przeciwskazań do zatrudnienia wszystkich uczestników projektu u jednego pracodawcy.
W praktyce jednak o sposobie weryfikowania efektywności zatrudnieniowej decydują samorządy poszczególnych województw. W zależności od regionu efekt zatrudnienia definiowany jest inaczej.
Przykładowo w województwie opolskim wymagane jest zatrudnienie w okresie sześciu miesięcy po zakończeniu udziału osoby w projekcie na podstawy umowy o pracę, umowy cywilnoprawnej (zlecenie, dzieło) lub w formie samozatrudnienia.
Na Dolnym Śląsku natomiast efektywność zatrudnieniową zdefiniowano jako zatrudnienie na okres co najmniej sześciu miesięcy na podstawie umowy o pracę, która przewiduje wymiar czasu pracy w wysokości co najmniej pół etatu. Jest to zdecydowanie najbardziej restrykcyjny zapis w porównaniu z innymi województwami.
Informacja o wykonaniu wskaźnika efektywności zatrudnieniowej przekazywana jest przez realizatora projektu wraz z każdym wnioskiem o płatność (narastająco na koniec okresu sprawozdawczego). Warunkiem końcowego rozliczenia projektu przez jego realizatora jest przekazanie instytucji wdrażającej (wojewódzkiemu urzędowi pracy) ostatecznych danych dotyczących realizacji efektu zatrudnienia, nie później niż 100 dni od zakończenia realizacji projektu. W przypadku gdy wskaźnik efektywności zatrudnieniowej nie zostanie osiągnięty na wymaganym poziomie, instytucja, która przyznała dofinansowanie, może zastosować tzw. regułę proporcjonalności. Jeżeli zamiast np. 45 proc. osób bezrobotnych pracę znajdzie tylko 35 proc., to za karę realizator projektu oddaje 10 proc. (różnica między 45 a 35 proc.) pozyskanej dotacji wraz z odsetkami, jak za zaległości podatkowe. W przypadku gdy wymóg efektywności zatrudnieniowej jest traktowany jako kryterium dostępu, reguła proporcjonalności jest jeszcze bardziej radykalna. Instytucja, która przyznała dofinansowanie, może uznać wszystkie wydatki dotychczas poniesione w projekcie za niekwalifikowalne. Oznacza to konieczność zwrotu dotacji w całości.
Od zastosowania kar za niezrealizowanie wskaźników efektywności zatrudnieniowej wojewódzkie urzędy pracy będą mogły odstąpić w przypadku wystąpienia siły wyższej.
● Dla osób w wieku 15 - 24 lata wskaźnik efektywności zatrudnieniowej powinien wynieść co najmniej 40 proc.
● W przypadku osób w wieku 50 - 64 lata nie powinien on być mniejszy niż 35 proc.
● Projekty aktywizujące zawodowo osoby niepełnosprawne muszą kończyć się zapewnieniem zatrudnienia 30 proc. ich uczestników.
● W przypadku uczestników szkoleń, którzy nie kwalifikują się do żadnej z powyższych grup, realizator projektu powinien znaleźć pracę dla 45 proc. z nich.
Osoba bezrobotna zakończyła udział w projekcie 26 kwietnia 2011 r. Efekt zatrudnieniowy należy mierzyć przed upływem okresu trzech miesięcy, licząc od 27 kwietnia 2011 r. W tym przypadku oznacza to, że taki bezrobotny biorący udział w projekcie przed 27 lipca powinien podjąć pracę.
Beata Lisowska
Art. 35 ust. 3 ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 84, poz. 712 z późn. zm.).
Wytyczne ministra rozwoju regionalnego w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki opublikowane na stronie: www.efs.gov.pl.
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone.
Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL S.A. Kup licencję.
Wpisz adres e-mail wybranej osoby, a my wyślemy jej bezpłatny dostęp do tego artykułu