Gminy, powiaty i województwa mogą pomóc w ograniczeniu potrzeb pożyczkowych państwa

Od 1 mają obowiązują nowe przepisy w ustawie o finansach publicznych (Dz.U. z 2009 r. nr 157, poz. 1240 z późn.zm.) lokowania wolnych środków przez jednostki państwowe i samorządowe. Obowiązek przekazywania wolnych środków mają agencje rządowe (agencje wykonawcze), Narodowy Fundusz Zdrowia, fundusze celowe i inne państwowe osoby prawne. Możliwość przekazywania wolnych środków na konta ministra finansów mają samorządy. Celem tych zmian jest ograniczenie potrzeb pożyczkowych państwa i zahamowanie przyrostu długu publicznego. Ustawodawca wprowadzając te zmiany stwierdził bowiem, że nie do zaakceptowania jest sytuacja, w której państwo pożycza pieniądze na rynku (np. emitując obligacje skarbowe), a jednostki sektora finansów publicznych posiadają niewykorzystane środki na kontach bankowych. Z punktu widzenia budżetu jest to rozwiązanie niekorzystne, bowiem państwo musi zapłacić wysokie odsetki za środki np. z emisji obligacji, podczas gdy w sektorze publicznym istnieją niewykorzystywane rezerwy. Lepiej więc pożyczyć te środki od jednostek, które posiadają wolne środki zgromadzone na kontach bankowych i nawet im za to zapłacić, niż zaciągać pożyczki na rynku. W efekcie państwo będzie musiało pożyczyć mniej środków i zaoszczędzi na obsłudze długu publicznego.