Uchwały wymagają opinii prezesa UOKiK

W ostatnim czasie kolegia regionalnych izb obrachunkowych (RIO) wydają uchwały w sprawie stwierdzenia nieważności niektórych uchwał rad gmin i miast w sprawie szczegółowych zasad, sposobu i trybu udzielania ulg w spłacie należności pieniężnych mających charakter cywilnoprawny. Kolegia RIO (np. w Bydgoszczy) zwracają uwagę, że w zakresie pomocy stanowiącej pomoc de minimis rady popełniają błędy.

Zgodnie z art. 59 ustawy o finansach publicznych (Dz.U. z 2009 r. nr 157, poz. 1240 z późn. zm.) w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem dłużnika lub interesem publicznym należności pieniężne mające charakter cywilnoprawny, przypadające jednostce samorządu terytorialnego lub jej jednostkom podległym, mogą być umarzane albo ich spłata może być odraczana lub rozkładana na raty, na zasadach określonych przez organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego, czyli przez radę gminy lub miasta. Organy te mają uprawnienia do szczegółowego określenia zasad, sposobu i trybu udzielania ulg. Rady gmin i miast korzystają z tych uprawnień, podejmując uchwały, które ustanawiają zasady pomocy publicznej. Pomoc taka często spełnia przesłanki pomocy de minimis.

Jak wskazują RIO, warunkiem podjęcia uchwały, której przedmiotem będzie udzielanie pomocy de minimis w sprawie należności pieniężnych, jest zgłoszenie jej projektu prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Obowiązek taki wynika z art. 7 ust. 3 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. z 2007 r. nr 59, poz. 404 z późn. zm.).

Niedopełnienie tego obowiązku przez radę gminy może wynikać z niezrozumienia trybów udzielania pomocy publicznej i obowiązujących procedur. W przypadku udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych obowiązują bowiem odmienne procedury.

W przypadku ulg w spłacie zobowiązań podatkowych zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.). Rada gminy nie posiada kompetencji do uchwalenia szczegółowych zasad udzielania takich ulg. Ulg udziela wójt, burmistrz lub prezydent miasta, czyli organ podatkowy w sprawach m.in. podatku od nieruchomości i podatku od środków transportowych. Jak wynika z orzecznictwa sądów administracyjnych, organy podatkowe udzielają ulg w spłacie zobowiązań na zasadach uznania administracyjnego. To znaczy, że wójt, burmistrz lub prezydent miasta muszą sami ocenić, czy w przypadku konkretnego podatnika występuje przesłanka ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego.

Wyjaśnijmy też, że nieco inne zasady umarzania, odraczania spłaty lub rozkładania zaległości podatkowej na raty obowiązują w przypadku osób fizycznych i w przypadku firm.

Wójt, burmistrz lub prezydent miasta mogą udzielać ulg w spłacie zobowiązań podatkowych firmom również w ramach pomocy de minimis. Szczegółowe zasady przyznawania ulg podatkowych w ramach pomocy de minimis określają rozporządzenia Rady Ministrów (np. rozporządzenie z 15 października 2009 r. w sprawie udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną na zatrudnienie pracowników, Dz.U. z 2009 r. nr 183, poz. 1426).

W ramach pomocy de minimis w okresie trzech lat państwo członkowskie może przyznać wsparcie finansowe nieprzekraczające 200 tys. euro. Takiej pomocy nie trzeba zgłaszać Komisji Europejskiej

Łukasz Zalewski

lukasz.zalewski@infor.pl

Art. 67a i 67b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.).

Art. 7 ust. 3 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz.U. z 2007 r. nr 59, poz. 404 z późn. zm.).