Urzędników mogą szkolić doświadczone firmy

Osoby zatrudnione w administracji rządowej mają możliwość podwyższania swoich kwalifikacji. Możliwość szkoleń jest uzależniona od wysokości środków na ten cel. Dlatego co roku rząd określi limit mianowań urzędników w służbie cywilnej na dany rok. W tym samym czasie planowane też są środki finansowe na wynagrodzenia oraz szkolenia członków korpusu służby cywilnej. Ostatecznie są one wprowadzone do ustawy budżetowej. O wielkości przyznanych środków na szkolenia decyduje m.in. współpraca szefa Służby Cywilnej z ministrem finansów. Ten pierwszy musi wskazać, jakie potrzeby szkoleniowe są w administracji rządowej i ile na ten cel potrzeba środków. Po zakończeniu tych uzgodnień szef Służby Cywilnej przedstawia Radzie Ministrów stanowisko odnośnie do projektu ustawy budżetowej, w części dotyczącej środków finansowych, m.in. na szkolenia członków korpusu służby cywilnej. W efekcie koszty szkoleń w służbie cywilnej są pokrywane ze środków wyodrębnionych w budżetach poszczególnych urzędów i z rezerwy budżetowej przeznaczonej na szkolenia członków korpusu służby cywilnej dla finansowania szkoleń centralnych. Istnieje jednak możliwość zmniejszenia kosztów przeprowadzenia szkoleń. Może je zorganizować wspólnie kilka urzędów na podstawie porozumienia dyrektorów generalnych.

Szkolenia w służbie cywilnej mają obejmować tzw. szkolenia centralne, które są planowane, organizowane i nadzorowane przez szefa Służby Cywilnej. Mogą to być na przykład kursy z zarządzania zasobami ludzkimi. Kolejnymi są szkolenia powszechne. Te są już planowane, organizowane i nadzorowane przez dyrektora generalnego urzędu. Są one prowadzone m.in. z zakresu prawa administracyjnego, finansów publicznych i audytu wewnętrznego, dostępu do informacji publicznych czy też funkcjonowania UE. Nauka może też objąć informatykę, język obcy czy też zasady właściwego kontaktu urzędnika z obywatelem.

Organizowane mogą też być szkolenia w związku z indywidualnym programem rozwoju zawodowego członka korpusu służby cywilnej. Są one planowane, organizowane i nadzorowane przez dyrektora generalnego urzędu w porozumieniu z zatrudnionym w danym urzędzie. Najwcześniej takie potrzeby są widoczne podczas wartościowania stanowisk lub oceny okresowej. Dodatkowo pracownik urzędu może też zgłosić bezpośredniemu przełożonemu potrzebę odbycia wybranego przez siebie szkolenia.

Ostatnią grupą są szkolenia specjalistyczne, które są planowane, organizowane i nadzorowane przez dyrektora generalnego danego urzędu. Obejmują one już tematykę ściśle związaną z zadaniami urzędu. Może to być np. wysłanie pracownika urzędu wojewódzkiego na kurs, który pozwoli mu uzyskać uprawnienia budowlane. Właśnie takich specjalistów w tych urzędach wciąż brakuje.

Trzeba jednak mieć na względzie, że wszystkie szkolenia powinny przynajmniej w części być powiązane w zajmowanym stanowiskiem.

Szef Służby Cywilnej ustala corocznie plan szkoleń centralnych w administracji rządowej. Plan ten powinien zawierać m.in.:

● priorytety szkoleniowe wobec pracowników,

● rodzaje szkoleń mających szczególne znaczenie w danym roku,

● inne zalecenia i informacje dla osób organizujących i nadzorujących szkolenia w służbie cywilnej.

W trakcie ustalania programów szkoleń szef Służby Cywilnej powinien współdziałać z Krajową Szkołą Administracji Publicznej. To właśnie tam jest organizowanych większość szkoleń dla urzędników. Nie ma jednak żadnych przeszkód, aby szefowie urzędów skorzystali z ofert prywatnych firm szkoleniowych.

Plan szkoleń podawany jest w ogólnych zarysach. Dopiero bezpośredni przełożony ustala, odrębnie dla każdego członka korpusu służby cywilnej, z wyjątkiem dyrektora generalnego urzędu, indywidualny program rozwoju zawodowego. Musi przy tym wziąć pod uwagę m.in. wnioski zawarte w ocenie okresowej pracownika.

Dodatkowo powinien uwzględnić planowaną ścieżkę awansu i możliwości rozwoju zawodowego członka korpusu służby cywilnej. Ostatecznie o szkoleniu pracowników decydują możliwości finansowe urzędu.

Organizowane dla służby cywilnej szkolenia nie mogą być przypadkowe i realizowane przez nieprzygotowanego do tego firmy szkoleniowe. Dlatego prezes Rady Ministrów w rozporządzeniu określił m.in. kryteria, jakie muszą spełniać podmioty, którym szefowie urzędów powierzą przeprowadzenie szkoleń. Każde tego typu szkolenie musi być przede wszystkim organizowane dla pracowników w celu pogłębienia ich wiedzy i rozwijania umiejętności niezbędnych do wykonywania zadań w administracji. Do zadań organizatora szkolenia należy m.in. ustalenie potrzeb szkoleniowych, określenie jego kosztów i wybranie firmy do przeprowadzenia szkolenia, która daje rękojmię należytego prowadzenia szkolenia. Taka firma powinna też mieć doświadczenie w prowadzeniu szkoleń (nie jest jednak określone, np. ile lat powinna ona działać na rynku), zatrudniać wykwalifikowaną kadrę oraz zapewniać warunki lokalowe do odbycia szkoleń. Na podstawie wymogów określonych w rozporządzeniu zainteresowane szkoleniem podmioty mogą przedstawiać urzędom oferty szkoleń. Firma, która zostaje uznana za najlepszą, podpisuje umowę z organizatorem szkolenia.

Nowe rozporządzenie wejdzie w życie 29 października 2010 r.

W trakcie ustalania programów szkoleń szef Służby Cywilnej powinien współdziałać z Krajową Szkołą Administracji Publicznej

Zarówno pracownicy, jak i urzędnicy mianowani, zgodnie z ustawą o służbie cywilnej, mają obowiązek uczestniczyć w szkoleniach organizowanych w administracji rządowej. Jest to rozwiązanie bardziej restrykcyjne w odniesieniu do przepisów kodeksu pracy, gdzie nie obowiązuje pracownika podwyższanie przez niego kwalifikacji zawodowych. Zgodnie z art. 17 kodeksu pracy pracodawca ma obowiązek ułatwienia pracownikom podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Poza tym stwierdzeniem nie jest wskazane w jaki sposób miałoby się to odbywać

Artur Radwan

artur.radwan@infor.pl