Rozstrzygnięcia zapadać będą w sądach

Fot. Bartosz Jankowski

Maciej Kiełbus partner w kancelarii Ziemski & Partners, specjalizujący się w tematyce odpadów komunalnych

Czy wyższa opłata za niesegregowanie odpadów jest karą?

Początkowo – po tzw. rewolucji śmieciowej w 2012 r. – stawka za gospodarowanie odpadami komunalnymi niesegregowanymi była stawką podstawową. W przypadku prowadzenia selektywnej zbiórki opłata mogła być niższa, by zachęcić mieszkańców do takich działań. Przy okazji jednej z późniejszych nowelizacji ustawy zmieniono podejście do tego zagadnienia, czyniąc ze stawki stosowanej w przypadku selektywnej zbiórki stawkę podstawową. Wyższa miała być stosowana w przypadku braku selektywnej zbiórki. Nadal jednak istniała możliwość zadeklarowania z góry braku selektywnej zbiórki i samodzielnego obliczenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w oparciu o stawkę wyższą. Po wejściu w życie najnowszej nowelizacji selektywna zbiórka stanie się obowiązkiem każdego z właścicieli nieruchomości. Nie będzie można zadeklarować nieselektywnego zbierania odpadów. Ustawa nadal nie rozstrzyga jednak wprost, czy mamy do czynienia z sankcją administracyjną, czy opłatą za inną – droższą – usługę. Rozróżnienie to ma kluczowe znaczenie w kontekście zasad systemowych związanych z karami administracyjnymi. Orzecznictwo i doktryna wypracowały bowiem zbiór zasad dotyczących nakładania administracyjnych kar pieniężnych. Uznanie opłaty za karę pozwoliłoby np. na ustalenie, czy mamy do czynienia z siłą wyższą albo czy można odstąpić od nakładania kary. Natomiast jeśli opłata podwyższona będzie rozumiana jako opłata za usługę, to takiej możliwości już nie będzie. Uważam, że kwestię tę wcześniej czy później będą musiały rozstrzygnąć sądy administracyjne.