Sądy powinny badać konstytucyjność urzędówek

Takie wnioski płyną z ustnego uzasadnienia środowego postanowienia, w którym Sąd Najwyższy w składzie siedmiu sędziów Izby Karnej odmówił podjęcia uchwały w sprawie zagadnienia prawnego przedstawionego przez rzecznika praw obywatelskich. Miała ona przesądzić, czy adwokaci broniący w zakończonych już sprawach karnych mogą się domagać podwyższenia zasądzonych kosztów. Jak bowiem w kilku wyrokach uznał Trybunał Konstytucyjny, stawki dla pełnomocników z urzędu niższe niż te przysługujące pełnomocnikom z wyboru naruszają przepisy ustawy zasadniczej (patrz: grafika).

Chodzi o rozbieżności w stosowaniu art. 626 par. 2 kodeksu postępowania karnego, dającego sądom podstawy do uzupełnienia zapadłego orzeczenia o rozstrzygnięcie co do kosztów postępowania. Na tę regulację powoływali się adwokaci, których wynagrodzenie za sprawy karne z urzędu zostało wyliczone na podstawie przepisów rozporządzenia ministra sprawiedliwości zakwestionowanych przez TK i którzy wnosili w związku z tym o uzupełnienie kosztów. Nie było jednak jasności, czy takie zastosowanie art. 626 par. 2 k.p.k. jest dopuszczalne. RPO przedstawił wiele orzeczeń, w których SN i sądy powszechnie zajmowały odmienne stanowiska.