Będzie można złożyć skargę na postępowanie przygotowawcze

Za opieszałość śledztw i postępowań sądowych zapłaci Skarb Państwa. Z kolei za długie postępowania egzekucyjne komornicy z własnych środków. Nowe przepisy, przyjęte bez poprawek na ostatnim posiedzeniu przez Senat, przewidują również konieczność zasądzenia odszkodowania, jeśli takie żądanie zostanie zgłoszone przez skarżącego. Dzisiaj sąd w przypadku stwierdzenia przewlekłości postępowania może zasądzić maksymalnie 10 tys. zł odszkodowania. Strony nie mogą również skarżyć opieszałych i długich śledztw w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym na podstawie kodeksu postępowania karnego.

Dla stwierdzenia, czy w sprawie doszło do przewlekłości postępowania zgodnie z nowymi przepisami, będzie należało w szczególności ocenić terminowość i prawidłowość czynności podjętych przez sąd, w celu wydania w sprawie rozstrzygnięcia co do istoty albo czynności podjętych przez prokuratora prowadzącego lub nadzorującego postępowanie przygotowawcze w celu zakończenia postępowania przygotowawczego lub czynności podjętych przez sąd lub komornika sądowego w celu przeprowadzenia i zakończenia sprawy egzekucyjnej albo innej sprawy dotyczącej wykonania orzeczenia sądowego.

Podstawowym sposobem uwzględnienia skargi będzie stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie. Wysokość odszkodowania wyniesie od 2 tys. do 20 tys. zł. Równocześnie gdy skarga na przewlekłość postępowania jest zasadna, a strona w skardze żądała wydania sądowi rozpoznającemu sprawę co do istoty lub prokuratorowi prowadzącemu lub nadzorującemu postępowanie przygotowawcze wiążących zaleceń, sąd właściwy do rozpoznania skargi zaleci podjęcie odpowiednich czynności w wyznaczonym terminie. Zdaniem ustawodawcy obligatoryjne wydawanie zaleceń będzie stanowić realny środek przeciwdziałania dalszemu istnieniu przewlekłości postępowania.

Odszkodowanie za przewlekłość postępowania przygotowawczego ma wypłacać prokuratura okręgowa, w której okręgu doszło do przewlekłości postępowania. W przypadku prowadzenia takiego postępowania przez wydziały zamiejscowe biur ds. przestępczości zorganizowanej Prokuratury Krajowej pieniądze ma wypłacać właściwa prokuratura apelacyjna ze środków własnych tych prokuratur. W przypadku przewlekłości postępowania sądowego odszkodowanie będzie wypłacał sąd prowadzący postępowanie, w którym nastąpiła przewlekłość postępowania ze środków własnych tego sądu.