Trybunał Konstytucyjny: opłaty półkowe można skarżyć

Przepis stanowiący, że czynem nieuczciwej konkurencji jest pobieranie innych opłat niż marża handlowa za przyjęcie towaru do sprzedaży (opłaty półkowe), jest zgodny z ustawą zasadniczą. Tak orzekł wczoraj Trybunał Konstytucyjny.

Sędziowie rozpatrywali skargę jednej z sieci handlowych. Ta uznała bowiem, że art. 15 ust. 1 pkt 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz.U. z 2003 r. nr 153, poz. 1503 ze zm.; dalej u.z.n.k.) narusza zasady wolności działalności gospodarczej oraz wolności i autonomii woli jednostki, o których mowa w konstytucji.

Ponadto sieć podnosiła, że zakwestionowany przepis ingeruje nadmiernie i w sposób nieproporcjonalny w jej prawa i wolności. Zwracała uwagę na to, że ustawodawca nie dookreślił podmiotowego zakresu stosowania normy wynikającej z kwestionowanego przepisu. "Wiąże się to z koniecznością przyjęcia, że czynem nieuczciwej konkurencji będzie zarówno pobieranie przedmiotowej opłaty przez korporacyjnego giganta, największą w Polsce sieć handlową, jak i przez małego, jednoosobowego przedsiębiorcę, który prowadzi niewielki osiedlowy kram z warzywami" - argumentowała sieć.

Nie przekonało to jednak prokuratora generalnego Andrzeja Seremeta, który przypomniał, że konstytucyjna zasada swobody gospodarczej może zostać ograniczona, jeżeli jest to uzasadnione ze względu na "ważny interes publiczny".

TK przyznał mu rację. Uznał, że art. 15 ust. 1 pkt 4 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji jest zgodny z ustawą zasadniczą. Sędzia sprawozdawca Stanisław Rymar w ustnym uzasadnieniu wyroku podkreślił, że TK zbadał, czy zakwestionowany przepis jest przydatny, niezbędny oraz proporcjonalny. - Przepis ten jest przydatny do realizacji celu zakładanego przez ustawodawcę, bo celem jest przeciwdziałanie nadużywaniu pozycji rynkowej przez duże podmioty. Te bowiem skutkują wykluczaniem z rynku podmiotów słabszych - mówił.

Ponadto wskazał, że jest on również niezbędny, gdyż choć ogranicza wolność gospodarczą jednego podmiotu (przyjmującego towar), to z drugiej strony chroni wolności innego podmiotu (oddającego towar do sprzedaży). - Przepis ten jest konieczny do prawidłowej realizacji wolności swobody umów - skwitował sędzia Rymar.

Przepis jest konieczny do prawidłowej realizacji wolności swobody umów

Małgorzata Kryszkiewicz

malgorzata.kryszkiewicz@infor.pl

ORZECZNICTWO

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 16 września 2014 r., sygn. akt SK 20/12 www.serwisy.gazetaprawna.pl/orzeczenia