Alternatywa dla rozstrzygania sporów

Wprowadzenie Dyrektywy 2009/72/WE, czyli tzw. pakietu lLiberalizacyjnego ma na celu usunięcie granic wewnętrznych w Unii Europejskiej dla swobodnego przepływu energii elektrycznej między państwami Wspólnoty. Ma na celu również zwiększenie konkurencji między przedsiębiorstwami energetycznymi, zwłaszcza w zakresie poprawiania efektywności i nastawienia do klienta. Na podstawie ww. dyrektywy klient zostanie wyposażony w nowe instrumenty ochrony swoich praw, m.in. alternatywne metody rozstrzygania sporów z dostawcami produktu energetycznego przed sądem polubownym. Państwa członkowskie UE mają czas na wdrożenie wspomnianej Dyrektywy 2009/72/WE do marca 2011 r. Oznacza to, że najpóźniej do tego czasu w poszczególnych państwach powinny powstać polubowne sądy arbitrażowe.

Z inicjatywy Izby Energetyki Przemysłowej i Odbiorców Energii w Warszawie oraz Towarowej Giełdy Energii z siedzibą w Warszawie powołany już został Sąd Arbitrażowy ds. Energetyki przy Izbie Energetyki Przemysłowej i Odbiorców Energii. Sąd Arbitrażowy ds. Energetyki jest stałym sądem polubownym.

Sąd Arbitrażowy ds. Energetyki stanowi odpowiedź na wymagania wynikające z Dyrektywy nr 2009/72/WE dotyczącej wspólnych zasad rynku wewnętrznego energii elektrycznej, a także na oczekiwania prezesa Urzędu Regulacji Energetyki wyrażone w dokumencie "Dobre praktyki sprzedawców energii". Sąd będzie się zajmować sprawami dotyczącymi dostawy gazu, energii cieplnej oraz energii elektrycznej, w szczególności: umowami przyłączeniowymi, umowami sprzedaży gazu i energii cieplnej oraz elektrycznej, sporami dotyczącymi infrastruktury energetycznej (sieci przesyłowej i rozdzielczej).

Spory dotyczące spraw energetycznych z reguły są skomplikowane, czasochłonne i wymagają zaangażowania ekspertów lub rzeczoznawców z zakresu różnych dziedzin energetyki, a także finansów oraz prawa. W praktyce oznacza to, że przeprowadzenie takiego sporu w sądzie może narazić spierające się strony na poważne koszty procesowe. Sąd Arbitrażowy ds. Energetyki ma przewagę nad sądem powszechnym pod względem prawa doboru przez spierające się strony arbitrów będących profesjonalistami w swoich dziedzinach (w szczególności w zakresie obrotu energią elektryczną). Gwarantuje większą elastyczność w postępowaniu i szybkość orzekania.

Po pierwsze, w postępowaniu arbitrażowym nie obowiązują tak rygorystyczne zasady postępowania, jak w postępowaniu gospodarczym przed sądem powszechnym. Postępowanie arbitrażowe w odróżnieniu do postępowania przed sądami powszechnymi jest jednoinstancyjne. Nie bez znaczenia jest również fakt, że obowiązująca przed sądem państwowym zasada jawności postępowania może mieć niekorzystny wpływ i szkodzić interesom pozwanego, a także powoda, gdyż ujawnia szczegóły ich działalności konkurencji oraz w wyjątkowych okolicznościach również mediom. Jedną z cech postępowania arbitrażowego jest poufność w rozstrzyganiu sporów. Jest ona szczególnie ważna w stosunkach między przedsiębiorcami.

W skład kapituły Sądu Arbitrażowego ds. Energetyki weszli: Cezary Banasiński (były prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumenta), Józef Okolski (były prezes Sądu Arbitrażowego przy Krajowej Izbie Gospodarczej), Grzegorz Onichimowski (prezes Towarowej Giełdy Energii), Jacek Szyke (były prezes Izby Energetyki Przemysłowej i Odbiorców Energii) oraz Andrzej Werkowski (aktualny prezes Izby Energetyki Przemysłowej i Odbiorców Energii). Na stanowisko prezesa wybrana Jacka Szykego.

@RY1@i02/2010/215/i02.2010.215.167.002a.001.jpg@RY2@

Fot. Marek Matusiak

Jacek Szyke, prezes Sądu Arbitrażowego ds. Energetyki

ROZMAWIAŁ KRZYSZTOF POLAK