Konkurencją w nadmierne ceny

Z jednej strony gminy są zobowiązane do ochrony konsumentów, z drugiej strony to właśnie samorząd narusza konkurencję, przez co uderza w interesy mieszkańców. W jaki sposób dochodzi do takich sytuacji?

Najczęściej kwestionowaną praktyką jest narzucanie swoim kontrahentom uciążliwych warunków umów. Na lokalnych rynkach często dochodzi również do utrudniania przez gminy działalności przedsiębiorców, które stanowią konkurencję dla spółek samorządowych. Może to przejawiać się w różny sposób, np. przez nakaz składowania odpadów na określonym wysypisku. Skutki praktyk ograniczających konkurencję - wysokie ceny i brak dbałości o odpowiednią jakość usług - odczuwane są natomiast przez konsumentów.

Gminy nie tylko ograniczają konkurencję, ale także bezpośrednio naruszają interesy konsumentów. O jakie sprawy chodzi?

Są to niedozwolone klauzule w umowach z odbiorcami indywidualnymi. Najczęściej kwestionowanymi praktykami są ograniczanie prawa do reklamacji, obciążanie opłatami, które nie wynikają z żadnych przepisów, bądź też bezpodstawne przyznanie sobie możliwości rozwiązania umowy w niektórych sytuacjach.

Ile takich praktyk znalazło swój finał w UOKiK?

W 2012 roku wydanych zostało 78 decyzji dotyczących gmin i spółek komunalnych. 41 dotyczyło nadużywania pozycji dominującej, a 37 naruszenia interesów konsumentów.

Jakie sankcje grożą gminie za nadużywanie pozycji dominującej na rynku lokalnym?

Maksymalna sankcja, którą może nałożyć UOKiK, wynosi 10 proc. ubiegłorocznego przychodu ukaranego. Wysokość kary ustalana jest indywidualnie w każdym przypadku i zależy od wielu czynników, m.in. świadomości naruszenia prawa czy chęci zmiany niedozwolonych działań. Dlatego sankcje nakładane na gminy i spółki komunalne są znacznie mniejsze od maksymalnych. W toku postępowania aż 60 przedsiębiorców dobrowolnie zobowiązało się do zmiany kwestionowanych praktyk, dzięki czemu uniknęli kary finansowej. Pozwoliło to na szybsze wyeliminowanie nieprawidłowości.

@RY1@i02/2013/011/i02.2013.011.088000600.802.jpg@RY2@

Małgorzata Krasnodębska-Tomkiel prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów

Rozmawiał Leszek Jaworski