Szybciej odziedziczymy majątek z zagranicy

Taki skutek będzie miało opublikowane rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń, przyjmowania i wykonywania dokumentów urzędowych dotyczących dziedziczenia oraz w sprawie ustanowienia europejskiego poświadczenia spadkowego. Państwa członkowskie mają trzy lata na jego wdrożenie.

- Nowe przepisy przyczynią się do przyspieszenia postępowania i obniżą opłaty z nim związane - wskazuje dr Grażyna Spytek-Bandurska z Uniwersytetu Warszawskiego.

Obecnie o zasadach dziedziczenia decyduje ustawodawstwo poszczególnych państw.

- Niezharmonizowane zasady prawa spadkowego utrudniają prowadzenie postępowania, gdyż sytuacja prawna tej samej osoby może być różna w zależności od stosowanej przez dane państwo członkowskie normy kolizyjnej - mówi Agnieszka Iwaćkowska, prawnik specjalizujący się w prawie międzynarodowym.

O tym, jakie państwo rozstrzygnie o sprawach spadkowych, jeżeli pojawi się w nich element transgraniczny (np. obywatel polski pozostawi po sobie nieruchomość w Niemczech), zdecyduje miejsce zwykłego pobytu spadkodawcy. Każdy będzie mógł wybrać jako prawo właściwe do całości spadku swoje prawo ojczyste. Jeżeli spadkodawca ma obywatelstwo więcej niż jednego państwa, może zdecydować się na prawo dowolnego z nich.

- Stosowanie łącznika w postaci zwykłego miejsca pobytu oraz możliwość wyboru prawa spadkowego to ważne ułatwienia dla osób przemieszczających się, posiadających majątek w wielu krajach UE oraz mających podwójne obywatelstwo - stwierdza Łukasz Koterba, prawnik z kancelarii KKPR.

Uproszczeniu i przyspieszeniu postępowania służy również wprowadzenie europejskiego poświadczenia spadkowego - dokumentu ułatwiającego wykazywanie praw do spadku. Umożliwi ono spadkobiercy i zapisobiorcom oraz wykonawcy testamentu lub zarządcy spadku wykazywanie swojego statusu w innym państwie członkowskim bez dodatkowych formalności.

Eksperci zwracają uwagę, że nowe rozporządzenie nie rozwiąże wszystkich problemów związanych z dziedziczeniem transgranicznym.

- Trudno mówić o ułatwieniach w skomplikowanych przypadkach obywateli UE podejmujących pracę w różnych państwach czy właścicieli nieruchomości położonych w więcej niż jednym państwie członkowskim. W takich sytuacjach ustalenie ich miejsca zwykłego pobytu może okazać się zbyt trudne - wskazuje Agnieszka Iwaćkowska.

Elżbieta Pawluk vel Kiryczuk

elzbieta.pawluk@infor.pl

Podstawa prawna

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 650/2012 z 4 lipca 2012 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń, przyjmowania i wykonywania dokumentów urzędowych dotyczących dziedziczenia oraz w sprawie ustanowienia europejskiego poświadczenia spadkowego (Dz.Urz. UE L201 z 27 lipca 2012 r.).