Gmina ma obowiązek zapewnić osobie wyeksmitowanej pomieszczenie tymczasowe

Jaki organ zobowiązany jest do dostarczenia lokalu socjalnego, w sytuacji gdy komornik zażądał wskazania dla eksmitowanych rodzin lokali tymczasowych i zaliczek na poczet kosztów egzekucji? Kto powinien ponieść koszty związane z niedostarczeniem pomieszczenia tymczasowego?

Zgodnie z art. 14 ustawy z 21 czerwca 2001 r. o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz.U. z 2005 r. nr 31, poz. 266 z późn. zm.) sąd, rozpatrując pozew eksmisyjny, orzeka z urzędu, czy lokatorowi lub osobom wspólnie z nim mieszkającym przysługuje uprawnienie do otrzymania od gminy lokalu socjalnego ze względu na ich sytuację materialną i rodzinną. W przypadku gdy z tytułu wykonawczego wynika takie uprawnienie, sąd nakazuje wstrzymanie opróżnienia lokalu do czasu złożenia przez gminę oferty zawarcia umowy najmu lokalu socjalnego. Jeżeli gmina nie dostarczyła lokalu socjalnego osobie uprawnionej, właścicielowi mieszkania przysługuje roszczenie odszkodowawcze.

Przymusowe opróżnienie lokalu, w przypadku gdy z wyroku nie wynika prawo do lokalu socjalnego, regulują natomiast przepisy kodeksu postępowania cywilnego oraz rozporządzenia ministra sprawiedliwości z 26 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania w sprawach o opróżnienie lokalu lub pomieszczenia albo o wydanie nieruchomości oraz szczegółowych warunków, jakim powinno odpowiadać tymczasowe pomieszczenie (Dz.U. nr 17, poz. 155). W takiej sytuacji komornik wstrzymuje się z czynnościami do czasu wskazania przez gminę pomieszczenia tymczasowego lub znalezienia go przez dłużnika. Jednocześnie brak jest przepisu szczególnego, który wprost obciążałby gminę z tytułu niezapewnienia takiego pomieszczenia. Odpowiedzialność taka może jednak wynikać z art. 417 kodeksu cywilnego, zgodnie z którym za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej odpowiedzialność ponosi Skarb Państwa, jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Jeżeli gmina nie dostarczyła osobie uprawnionej pomieszczenia tymczasowego, wierzyciele mogą dochodzić odszkodowania, gdy dysponują tytułem wykonawczym nakazującym opuszczenie i opróżnienie lokalu. W postępowaniu sąd może jednak żądać od wierzyciela dowodów świadczących o braku możliwości wskazania pomieszczenia tymczasowego (na podstawie odpowiedzi na interpretację nr 9980).