Czy sąd musi zawsze wezwać do uzupełnienia opłaty

Czytelnik jest przedsiębiorcą budowlanym. Otrzymał nakaz zapłaty, który uznał za zawyżony. Zatrudnił adwokata do napisania pisma z zarzutami od nakazu zapłaty i opłacenia wniosku. Pismo zostało złożone, po czym sąd rejonowy odrzucił zarzuty od nakazu zapłaty z powodu pomyłki o 5 zł. Sąd okręgowy w marcu 2009 r. oddalił zażalenie na postanowienie sądu rejonowego, po czym rozpoczęła się egzekucja z majątku czytelnika. Nie miał on możliwości jako strona pozwana wypowiedzieć swoich argumentów przed sądem.

- Czy sąd może odrzucić pismo bez rozpoznania tylko z powodu niewielkiej niedopłaty wniosku - pyta pan Jerzy z Krakowa.

Tak. Sąd miał prawo to uczynić przed 1 lipca 2009 r. Teraz sąd musi wezwać stronę do uiszczenia opłaty.

Do 30 czerwca 2009 r. profesjonalni prawnicy, czyli adwokat, radca prawny, rzecznik patentowy, mieli obowiązek uiszczania od wnoszonych przez nich pism w sprawach cywilnych opłat sądowych w wysokości stałej lub stosunkowej na zasadzie samoobliczenia, tj. bez wezwania sądu. Jeśli więc wnieśli w imieniu swego klienta skargę lub pozew i pomylili się w opłacie stosunkowej, to sąd nie musiał wniosku zwracać w celu poprawienia braków, należytego opłacenia. Od 1 lipca tego roku przepisy kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) zostały zliberalizowane, a wymogi wobec prawników złagodzone. Z art. 130² k.p.c. zostały uchylone par. 3 i 4, wskutek czego zawodowy pełnomocnik może liczyć, że w razie błędu we wniosku sąd zwróci pismo do uiszczenia opłaty w ciągu siedmiu dni od dnia doręczenia.

Pozostanie obowiązek uiszczania opłat bez wezwania przede wszystkim do pism wszczynających postępowanie w sprawie, np. pozew lub wniosek w postępowaniu nieprocesowym, klauzula wykonalności itp.

Jeśli więc czytelnik ponownie spotka się z tym problem, to radzimy samemu podpisać pismo procesowe sporządzone przez adwokata. Procedura cywilna bowiem łagodniej traktuje przedsiębiorców występujących przed sądem niż adwokatów i radców prawnych. Po uchyleniu par. 3-4 art. 130² k.p.c. w postępowaniu w sprawach gospodarczych przedsiębiorcy są wzywani przez sąd do uiszczenia opłat sądowych na zasadach ogólnych, czyli mają tygodniowy termin na uzupełnienie pism.

Potwierdza to orzeczenie TK z 16 kwietnia 2009 r., sygn. akt SK 47/07.

Katarzyna Żaczkiewicz

Art. 130² ustawy z 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 43, poz. 296 z późn. zm.).