Bezprawne warunki pożyczki

Kłopoty finansowe zmusiły mnie do pożyczenia pieniędzy w firmie specjalizującej się w udzielaniu pożyczek krótkoterminowych, tzw. chwilówek. Pożyczyłem 500 zł na miesiąc. Nie udało mi się dotrzymać terminu, więc skontaktowałem się ze wspomnianą firmą i usłyszałem, że mogę dług przeterminować, ale muszę zapłacić za to 150 zł miesięcznie. Uświadomiłem sobie, że był taki zapis w umowie, że w razie zwłoki w spłacie pożyczki pożyczkodawca ponosi szkodę związaną z brakiem możliwości dalszego pożyczania sumy uzyskanej ze zwrotu całości pożyczki, tj. kwoty 500 zł. Szkoda ta wynosi 150 zł w skali miesiąca, ponieważ taką kwotę firma uzyskałaby, udzielając komu innemu pożyczki identycznej jak moja. Rzeczywiście, na wstępie zapłaciłem taką prowizję, ale nie myślałem, że tak będzie co miesiąc! Liczyłem się tylko z oprocentowaniem! - żali się pan Franciszek.

Wszystko wskazuje na to, że firma, od której pan Franciszek pożyczył pieniądze, łamie prawo, próbując zastosować karę umowną w przypadku przeterminowanego świadczenia pieniężnego. Tymczasem zgodnie z przepisami kodeksu cywilnego, jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem ciążącego na nim zobowiązania finansowego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia. Może ich oczekiwać nawet wtedy, gdy nie poniósł z tego powodu żadnej straty i nawet jeśli opóźnienie wynika z okoliczności niezawinionych przez dłużnika. I takim właśnie świadczeniem pieniężnym jest spłata zadłużenia przez pożyczkobiorcę wynikająca z umowy zobowiązującej go do zwrotu pożyczki.

Jednocześnie ten sam kodeks stanowi, że konieczność naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego powinna odbyć się przez zapłatę określonej sumy w postaci kary umownej. Nie jest przy tym dozwolone, by w umowie zastrzeżono karę umowną w przypadku świadczenia pieniężnego, tak samo jak niedopuszczalne jest żądanie odsetek na wypadek niewykonania świadczenia niepieniężnego.

Anna Ochremiak

dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 481 par. 1, art. 483 par. 1 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 1964 r. nr 16, poz. 93).