Prawo do benefitów warto zapisać w umowie

Co do zasady osoba związana ze swoim zleceniodawcą umową cywilnoprawną zagwarantowane ma jedynie takie pozapłacowe świadczenia, jakie określone zostały w samej umowie bądź zostały ustnie ustalone przez samozatrudnionego z firmą go zatrudniającą. Często zdarza się, iż samozatrudniony, mimo że wykonuje usługi razem z pracownikami zatrudnionymi na podstawie umowy o pracę, nie jest uprawniony do np. bezpłatnej prywatnej opieki medycznej, która jest częstszym uprawnieniem pozostałych pracowników.

Niestety, jeżeli samozatrudniony nie ma w umowie współpracy zapisanego uprawnienia do świadczeń typu: bezpłatna opieka medyczna, fitness czy przyznanie komputera, a nawet samochodu służbowego - nie może mieć roszczeń wobec zleceniodawcy o przyznanie mu wymienionych świadczeń. Inaczej wygląda sytuacja, gdy zleceniodawca np. w rozmowie kwalifikacyjnej zobowiązał się wobec samozatrudnionego, iż przyzna mu określone świadczenia, a później z tych zobowiązań się nie wywiązuje. Wówczas samozatrudniony może próbować dochodzić swoich roszczeń, nawet na drodze sądowej. Problematyczna natomiast, w przypadku braku dowodów (np. korespondencji mailowej czy listowej), może okazać się kwestia udowodnienia przed sądem przyrzeczonych przez zleceniodawcę świadczeń dodatkowych względem samozatrudnionego.

Nieco inaczej przedstawia się kwestia działania zleceniodawcy, w przypadku gdy samozatrudniony uległ wypadkowi przy pracy. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych za wypadek przy pracy uważa się również nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną powodujące uraz lub śmierć, które nastąpiło w okresie ubezpieczenia wypadkowego także podczas wykonywania pracy na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia lub umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Zgodnie z przywołaną ustawą firma zatrudniająca samozatrudnionego obowiązana będzie między innymi do ustalenia (w karcie wypadku) okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy. W razie ustalenia okoliczności, że zaistniał wypadek przy pracy, samozatrudnionemu z tego tytułu przysługują m.in. zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, jednorazowe odszkodowanie. W wypadku uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia, powstałego w związku ze świadczonymi na rzecz firmy usługami, samozatrudniony może dochodzić w procesie cywilnym naprawienia szkody przez np. pokrycie kosztów leczenia czy przyznania przez sąd odpowiedniej renty pieniężnej (art. 444 kodeksu cywilnego).