Niedopuszczalne potrącenia banków z rachunków klienta

Bankom nie wolno potrącać swoich wierzytelności z niewymagalnymi jeszcze wierzytelnościami. Tak orzekł Sąd Okręgowy w Kielcach, uznając jednocześnie, że przedsiębiorca zawarł umowy dotyczące opcji walutowych (przedsiębiorca podnosił, że działał pod wpływem błędu sprowokowanego przez bank). Firma, która złożyła przeciw bankowi pozew, spóźniła się bowiem z przedstawieniem dowodów w sprawie uznania umów za nieważne. Niemniej wyrok jest istotny dla wszystkich klientów instytucji finansowych nagminnie potrącających swoje należności z tytułu nierozliczonych operacji finansowych, które miały zabezpieczać przedsiębiorców przed ponoszeniem ryzyka kursowego, z kwot, które wpływają np. na ich bieżące rachunki walutowe. Tymczasem potrącenie z rachunku bankowego, żeby można je było uznać za skuteczne, musi spełniać warunki stawiane tego rodzaju kompensacji przez art. 498 kodeksu cywilnego. Oznacza to, że kiedy dwie osoby (tu bank i jego klient) są jednocześnie względem siebie dłużnikiem i wierzycielem, to każda z nich może potrącić swoją należność z należności drugiej strony, ale pod warunkiem że przedmiotem obu wierzytelności są pieniądze, i że obie są wymagalne. W takich sytuacjach, wskutek potrącenia, wierzytelności umarzają się wzajemnie do wysokości niższej. I nie ma wówczas znaczenia, że według art. 93 ust. 2 prawa bankowego, wprowadzającego odstępstwo od ogólnej reguły k.c., bankowi wolno w niektórych sytuacjach potrącić ze swego długu wierzytelność, której termin płatności jeszcze nie nadszedł (oczywiście jeżeli wyegzekwowanie należności banku nie pozostaje w kolizji z podatkowymi interesami państwa). Ważne jest bowiem, co podkreślił sąd, żeby przedmiotem potrącenia były tylko skonkretyzowane i jednorodzajowe wierzytelności.