Wykonawcy robót budowlanych otrzymają wynagrodzenie w terminie

Wykonawcy i podwykonawcy robót budowlanych będą mieli większe gwarancje wypłaty wynagrodzeń za wykonane przez siebie prace. Sejm przyjął bowiem nowelizację kodeksu cywilnego, która wprowadza instytucję gwarancji zapłaty za roboty budowlane. Ma ona chronić małych i średnich przedsiębiorców działających w branży budowlanej, którzy dziś często otrzymują wynagrodzenia za wykonaną przez siebie pracę z dużym opóźnieniem.

Zgodnie z nowymi przepisami wykonawcy i podwykonawcy robót budowlanych będą mogli na każdym etapie prac żądać od inwestora gwarancji zapłaty. Będzie ona udzielana do wysokości ewentualnego roszczenia z tytułu wynagrodzenia wynikającego z umowy oraz robót dodatkowych lub koniecznych do wykonania umowy, zaakceptowanych na piśmie przez inwestora. Gwarancja taka powinna być udzielona w terminie 45 dni. Koszty wynikające z tytułu zabezpieczenia wierzytelności w równych częściach będzie ponosił inwestor oraz wykonawca lub podwykonawca. Będzie ona udzielana w formie gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej, a także akredytywy bankowej lub poręczenia banku udzielonego na zlecenie inwestora.

Jeżeli inwestor nie wywiąże się ze swojego obowiązku i nie udzieli gwarancji w terminie 45 dni, to wykonawca będzie mógł odstąpić od umowy z winy inwestora. Będzie mógł też uznać, że brak udzielenia mu gwarancji zapłaty jest przeszkodą do wykonania umowy. Nie będzie to jednak skutkowało utratą całego wynagrodzenia z tytułu zawartej umowy. Inwestor nie będzie bowiem mógł odmówić zapłaty wynagrodzenia mimo niewykonania robót budowlanych, jeżeli wykonawca był gotów je wykonać, lecz doznał przeszkody z przyczyn dotyczących inwestora. Jednakże w wypadku takim inwestor będzie mógł odliczyć to, co wykonawca oszczędził z powodu niewykonania robót budowlanych. Inwestor nie będzie mógł też ograniczyć możliwości żądania gwarancji zapłaty za roboty budowlane. Jeżeli z powodu wystąpienia z takim żądaniem przez wykonawcę inwestor odstąpi od umowy, to zawsze odstąpienie to będzie bezskuteczne.

Nowe przepisy nie ochronią jednak podwykonawców, którzy nie zawarli umowy na piśmie lub nie poinformowali inwestora głównego o tym, że prowadzą na budowie określone prace. Zgodnie bowiem z przepisami kodeksu cywilnego, które regulują umowę o roboty budowlane, umowy z podwykonawcami powinny być zawierane w formie pisemnej pod rygorem nieważności. Potwierdził to ostatnio Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z 15 grudnia 2009 r. (sygn. akt P 105/08) uznał, że zgodne z konstytucją są przepisy nakazujące zawieranie umów o roboty budowlane w formie pisemnej.

Dodatkowo do zawarcia przez wykonawcę umowy o roboty budowlane z podwykonawcą jest wymagana zgoda inwestora. Jeżeli inwestor taką zgodę wyraził, to wspólnie z wykonawcą ponosi solidarną odpowiedzialność za zapłatę wynagrodzenia podwykonawcy. Jeżeli jednak takiej zgody inwestora nie było, to podwykonawca nie może wystąpić do niego z roszczeniem o zapłatę wynagrodzenia. W konsekwencji nie będzie też mógł żądać od niego udzielenia mu gwarancji zapłaty za wykonaną pracę.

O udzielenie gwarancji zapłaty za wykonane zlecenie nie będą też mogli wystąpić architekci, inżynierowie, urbaniści, geodeci, przedsiębiorcy wynajmujący sprzęt budowlany, rusztowania, czy dostawcy i producenci materiałów budowlanych. Nowelizacja kodeksu cywilnego nie przyznała im bowiem takich uprawnień. Zdaniem autorów zmian nie powinna im ona przysługiwać, bowiem prawo budowlane nie wymienia ich jako uczestników procesu budowlanego.

Art. 1 ustawy z 8 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny. Ustawa trafiła do prac w Senacie. Ma ona wejść w życie po upływie 30 dni od jej ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.