Czy należy się odszkodowanie za wywłaszczenie pod drogę

Czytelnik z Legionowa stara się o odszkodowanie za wywłaszczenie części działki. Grunt otrzymał w spadku po babci w listopadzie 2005 r. Wniosek o odszkodowanie złożył w gminie 10 lutego 2006 r. Starosta odmówił wypłaty odszkodowania, powołując się na przekroczenie terminu do złożenia wniosku, który minął 31 grudnia 2005 r. Starosta stwierdził, że roszczenie wygasło.

- O możliwości wystąpienia o odszkodowanie dowiedziałem się od sąsiada, który trzy lata wcześniej złożył w gminie wniosek o odszkodowanie. Nie miałem pojęcia, że część działki była przejęta przez gminę przed 1998 rokiem. Na jakie rozstrzygnięcie mogę liczyć - pyta pan Jerzy.

Niestety, nie ma pan szans na odszkodowanie. Wniosek został złożony o dwa miesiące za późno.

Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości pod drogi publiczne reguluje ustawa z 13 października 1998 r., która miała uporządkować stan prawny sprzed lat. Jej celem było ustalanie i wypłacanie odszkodowania na wniosek właściciela nieruchomości. Wniosek ten należało złożyć w ciągu pięciu lat - od 1 stycznia 2001 r. do 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasało.

Dlatego też czytelnik nie może spodziewać się uwzględnienia wniosku, nawet jeśli był nieświadomy co do swoich praw wobec gruntu. Trybunał Konstytucyjny w orzeczeniu z 15 września 2009 r. rozwiał wszelkie nadzieje byłych właścicieli wywłaszczonych działek. Postępowania, które toczą się obecnie przed sądami administracyjnymi, będą oddalone.

Trybunał Konstytucyjny w poprzednich swych orzeczeniach w tej sprawie był konsekwentny.

Stwierdził, że dopuszczalne jest zatem ze względu na ważny interes publiczny ograniczenie prawa własności. Istotne jest przy tym wskazanie przyczyny ograniczenia oraz zachowanie zasady proporcjonalności. Trybunał wielokrotnie podkreślał, że własność nie stanowi "prawa nieskończonego", tzn. wartości absolutnej niepodlegającej żadnym ograniczeniom.

Katarzyna Żaczkiewicz

Art. 73 ust. 4 ustawy z 13 października 1998 roku - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 z późn. zm.).