Jak powierzyć stanowisko dyrektora szkoły

ekspert z zakresu prawa pracy

W praktyce osobie niebędącej nauczycielem powierza się stanowisko dyrektora szkoły na podstawie powołania, o którym stanowi art. 68 k.p. W literaturze wskazuje się jednak, że dyrektor szkoły ma także status pracownika samorządowego. Przepisy ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych zawierają zaś wyczerpujący katalog stanowisk obsadzanych w drodze powołania - nie należy do nich stanowisko dyrektora szkoły. Przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 powyższej ustawy wymienia bowiem, że na podstawie powołania zatrudniani są:

● zastępca wójta (burmistrza, prezydenta miasta),

● skarbnik gminy (powiatu lub województwa).

Dlatego wyrażany jest pogląd, że właściwą podstawą nawiązania stosunku pracy z dyrektorem szkoły jest umowa o pracę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z 23 września 2005 r. (IV SA/Wr 565/05, www.orzeczenia.nsa.gov.pl) badał legalność powierzenia stanowiska dyrektora szkoły w placówce oświatowej. Sprawa dotyczyła powołania dyrektora placówki oświatowej bez zwrócenia się o opinię do kuratora oświaty. Wojewódzki sąd administracyjny, w sposób pośredni odnosząc się do charakteru prawnego powołania, nie zakwestionował tego sposobu powierzenia stanowiska. Wskazał jednocześnie, że stosunek z powołania stanowi wypadkową relacji zachodzących między organem powołującym jako organem administracji publicznej a powołanym, stanowiący domenę prawa administracyjnego. A także jeżeli powołanie prowadzi do nawiązania stosunku pracy, relacji między jednostką organizacyjną jako podmiotem zatrudniającym powołanego a osobą świadczącą pracę jako pracownikiem, stanowiącej przedmiot prawa pracy. Istota pierwszej ze wskazanych relacji polega na możliwości jednostronnego kształtowania pozycji osoby powołanej drogą aktu administracyjnego, wraz z ewentualnymi procesowymi gwarancjami sądowoadministracyjnej kontroli jego formalnej i materialnej prawidłowości. Istota drugiej polega na powiązaniach zobowiązaniowych między stronami wraz z możliwością kontroli sposobu wykonania konkretnych obowiązków składających się na element świadczenia (zobowiązania) przez sąd pracy (wynagrodzenie, czas pracy, urlopy, odpowiedzialność materialna i in.). Oznacza to, zdaniem sądu, że powołanie lub odwołanie danej osoby ze stanowiska, będące aktem prawa publicznego nie pozbawia jej roszczeń ze stosunku pracy, które mogą być dochodzone przed sądem pracy.

Art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. nr 223, poz. 1458 z późn. zm.)

Art. 36 ust. 2 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.).