Budżet obywatelski dla mieszkańców, a nie organizacji

Konsultacje społeczne w sprawie podziału gminnych finansów mają gwarantować możliwość wyrażenia opinii przede wszystkim przez pojedynczych obywateli, a nie zorganizowane ich grupy - uznał wojewoda śląski.

W samorządach coraz popularniejsze stały się budżety partycypacyjne. Również Rada Miejska w Bielsku-Białej zdecydowała się oddać do dyspozycji mieszkańców część pieniędzy z planu przygotowywanego na przyszły rok. To oni mieli zdecydować, pomiędzy jakie lokalne inwestycje podzielić określoną pulę środków.

W uchwale w sprawie zasad i trybu przeprowadzania konsultacji społecznych z mieszkańcami Bielska-Białej na temat budżetu miasta na 2014 rok radni przyjęli, że w ramach budżetu obywatelskiego uprawnione do składania propozycji projektów są osoby prawne i inne jednostki organizacyjne, a w szczególności organizacje pozarządowe i pożytku publicznego. W ocenie wojewody śląskiego takie postanowienie jest sprzeczne z art. 5a ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594 z późn. zm.), który stanowi, że konsultacje społeczne przeprowadza się z mieszkańcami. Tymczasem prace nad budżetem partycypacyjnym są prowadzone właśnie w trybie konsultacji, więc w tym przypadku trzeba stosować się do wspomnianego ograniczenia.

Wszelkie próby odmiennego określenia kręgu uprawnionych do udziału w jakiejkolwiek fazie konsultacji stanowią istotne naruszenie ustawowego kryterium takiego udziału. Należy przy tym zauważyć, że np. przedstawiciele organizacji pozarządowych czy organizacji pożytku publicznego mogą, lecz nie muszą być mieszkańcami Bielska-Białej - wskazał organ nadzoru.

Tym samym wojewoda poważnie podał w wątpliwość możliwość rozszerzenia grupy podmiotów uczestniczących w pracach nad budżetem obywatelskim, chociażby o organizacje non profit. Jednocześnie zaznaczył, że być może w przepisach istnieje inna podstawa prawna do regulacji podjętej przez radnych z Bielska-Białej, ale na pewno nie jest to art. 5a wspomnianej ustawy. Podkreślił, że zadaniem organu gminy, a nie wojewody, jest znalezienie odpowiedniego przepisu.

DGP przypomina

Budżet partycypacyjny (obywatelski) - określona kwotowo lub procentowo niewielka część ogólnego budżetu jednostki samorządu terytorialnego, przeznaczona na małe inwestycje lokalne wskazane przez mieszkańców najczęściej w drodze internetowego lub papierowego głosowania. W praktyce ci ostatni zazwyczaj decydują o skierowaniu środków na budowę chodników, remonty osiedlowych boisk czy stawianie ławek w parkach.

Piotr Pieńkosz

piotr.pienkosz@infor.pl

Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody śląskiego z 4 października 2013 r., (nr NPII.4131.1.459.2013)