Wojewoda nie chce zasłużonych dla miasta

Skoro ustawa mówi o honorowym obywatelstwie, to radni nie powinni przyznawać innych tytułów.

Tak przynajmniej twierdzi wojewoda śląski. W swoim rozstrzygnięciu nadzorczym unieważnił uchwałę radnych z Gliwic określającą zasady przyznawania tytułu "zasłużonego dla miasta". Uznał bowiem, że samorządowcy nie mieli prawa do ustanowienia takiego odznaczenia, ponieważ nie przewidziano go w ustawie o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm., dalej: u.s.g.). Art. 18 ust. 2 pkt 14 tej ustawy wskazuje, że jedyną formą wyróżniania i nagradzania mieszkańców za zasługi dla lokalnej wspólnoty jest honorowe obywatelstwo. Zdaniem wojewody nie można interpretować tego przepisu rozszerzająco, bo naruszałoby to zasadę legalizmu.

- Art. 7 konstytucji zawiera normę zakazującą domniemywania kompetencji organu i tym samym nakazuje, by wszelkie działania organu władzy publicznej były oparte na wyraźnie określonej normie kompetencyjnej - czytamy w rozstrzygnięciu.

Taka interpretacja przepisów mogłaby wywołać sporo zamieszania w całym kraju, gdyż tytuły "zasłużonego dla gminy" są chętnie nadawane przez samorządy. Zapytani przez DGP eksperci nie zgadzają się jednak z nią.

- Należy wziąć pod uwagę, że specyfika przepisów upoważniających do wydawania aktów prawa miejscowego jest inna niż w przypadku delegacji ustawowych do wydania rozporządzeń. W konsekwencji akty prawa miejscowego nie mają charakteru czysto wykonawczego, a ich punkt ciężkości spoczywa na dostosowaniu przepisów ustawowych do warunków lokalnych - tłumaczy Radosław Mędrzycki z Wydziału Prawa i Administracji UKSW.

Podobnego zdania jest Marcin Masłowski, rzecznik prezydenta Łodzi.

- Ustawa o samorządzie mówi, że co nie jest w niej uregulowane, rada miasta może zawrzeć w swoim statucie - wyjaśnia.

Rajcowie z Gliwic nie zdecydowali jeszcze, czy odwołają się do sądu od niekorzystnej dla siebie decyzji. Jeśli jednak to zrobią, mają duże szanse na wygraną.

- W rozstrzygnięciu nadzorczym wojewoda śląski niesłusznie odstąpił od wykładni przyjętej w orzecznictwie. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego niedopuszczalna jest ograniczająca wykładnia kompetencji nadawania tytułu honorowego obywatela wspólnoty samorządowej, a tym samym zakaz tworzenia innych tytułów - przypomina Radosław Mędrzycki.

W jednym z orzeczeń przywołanych przez naszego rozmówcę (sygn. akt II OSK 389/08) sędziowie uznali, że zawężająca interpretacja tego przepisu pozostaje w sprzeczności z istotą gminy jako jednostki samorządu terytorialnego - podmiotu o korporacyjnym charakterze.

Piotr Pieńkosz

piotr.pienkosz@infor.pl

Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody śląskiego nr NPII.4131.1.402.2012.