Plany zadaniowe dla agencji

Ustawa o finansach publicznych z 27 sierpnia 2009 r. (Dz.U. nr 157, poz. 1240) przewiduje istotne zmiany w funkcjonowaniu funduszy celowych oraz agencji państwowych. Przede wszystkim państwowe fundusze celowe staną się rachunkami bankowymi, którymi będą dysponować ministrowie. Fundusze celowe w sektorze samorządowym zostaną w ogóle zlikwidowane. Z kolei obecne agencje państwowe zostaną przekształcone w agencje wykonawcze, czyli nową formę organizacyjno-prawną. Ustawa o finansach publicznych, która wchodzi zasadniczo w życie 1 stycznia 2010 r., przewiduje także funkcjonowanie państwowych osób prawnych. Ustawa wprowadzająca określa jednak dwuletni okres vacatio legis dla wprowadzenia zmian w państwowych funduszach celowych i agencjach rządowych. Oznacza to, że w 2010 roku będą one funkcjonowały na dotychczasowych zasadach. Ich plany finansowe będą jednak zaprezentowane w uzasadnieniu do ustawy budżetowej na 2010 rok w układzie zadaniowym.

W części opisowej budżetu zadaniowego na przyszły rok Ministerstwo Finansów zwraca uwagę, że potrzeba docelowego poszerzenia planów funduszy celowych, państwowych osób prawnych oraz agencji o część sprawnościową, zawierającą informacje o charakterze efektywnościowym, wynika przede wszystkim ze skali środków, jakimi te instytucje dysponują. W uzasadnieniu nie znajdziemy jednak ogólnej kwoty tych środków. Można jednak wyczytać, jakie wydatki planują ponieść poszczególne jednostki na konkretne zadania. Pierwszy z zaprezentowanych w układzie zadaniowym Fundusz Promocji Kultury ma wydać w przyszłym roku 8,1 mln zł na podtrzymywanie i rozpowszechnianie tradycji narodowej i państwowej, 21 mln zł na ochronę dziedzictwa narodowego, 99,4 mln zł na działalność artystyczną i promocję kultury oraz 59,5 mln zł na rozbudowę infrastruktury kultury. W sumie Fundusz Promocji Kultury przeznaczy na powyższe zadania 188 mln zł. Kwota ta pokrywa się z kwotą określoną w części budżetu tradycyjnego (załącznik nr 7 projektu ustawy budżetowej na 2010 r.). Z planu sporządzonego w układzie zadaniowym podatnicy dowiedzą się jednak więcej na temat zadań realizowanych przez fundusz niż z części tradycyjnej.

W części budżetu tradycyjnego znajdujemy informacje, że Fundusz Promocji Kultury najwięcej środków (prawie 180 mln zł) przeznaczy na promowanie lub wspieranie: ogólnopolskich i międzynarodowych przedsięwzięć artystycznych, w tym o charakterze edukacyjnym; twórczości literackiej i czasopiśmiennictwa oraz działań na rzecz kultury języka polskiego i rozwoju czytelnictwa, wspierania czasopism kulturalnych i literatury niskonakładowej; działań na rzecz ochrony polskiego dziedzictwa narodowego; młodych twórców i artystów; działań na rzecz dostępu do dóbr kultury osób niepełnosprawnych i inne. Trudno zatem z tych informacji wywnioskować, jakie cele ma realizować fundusz i w ogóle czym się zajmuje. Wiemy tylko ogólnie to, co wynika z nazwy funduszu. Z układu zadaniowego podatnik dowiaduje się więcej.

Przykładowo, w ramach najbardziej kosztownego zadania, czyli działalność artystyczna i promocja kultury, działania będą zmierzały do zwiększenia dostępności od uczestnictwa w kulturze. Jak określono, cel ma zostać osiągnięty poprzez: dofinansowanie z Funduszu Promocji Kultury - w ramach programów ministra (nie wskazano jednak którego ministra) - wydarzeń artystycznych, takich jak: festiwale, przeglądy, konkursy, spektakle, wystawy, koncerty, projekty edukacyjne, warsztaty itp., promujących aktywne uczestnictwo w kulturze. Z pieniędzy na omawiane zadanie mają być również dofinansowane działania promujące polskich twórców i artystów. Podatnik dowiaduje się zatem więcej z tak przedstawionego zadania, ale nie otrzymuje informacji bardziej szczegółowych, to znaczy nie wie przykładowo, jakich artystów będzie wspierał fundusz oraz jakie festiwale dofinansuje.

Kolejną informacją, która ma przybliżyć cel, jaki stawia sobie minister dysponujący funduszem, jest miernik. W uzasadnieniu projektu ustawy budżetowej określono jedynie, że do monitorowania stopnia osiągnięcia celu realizowania zadania używany jest następujący miernik: liczba przedsięwzięć artystycznych, kulturalnych i edukacyjnych zorganizowanych z udziałem ministra kultury i dziedzictwa narodowego w danym roku/rok poprzedni w procentach. Niestety, czytelnik nie otrzymuje informacji, jaką liczbę przedsięwzięć zrealizowano ze środków funduszu w 2009 roku i jaką liczbę planuje się zrealizować w roku 2010. Jest to zatem inne określenie zadań niż zadania określone w innych częściach uzasadnienia do ustawy budżetowej w układzie zadaniowym.

Wyjaśnijmy też, że aby dowiedzieć się, który minister jest dysponentem omawianego funduszu, czytelnik musi sięgnąć do ustawy o grach i zakładach wzajemnych. Z art. 47e tej ustawy wynika, że dysponentem Funduszu Promocji Kultury jest minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.

W podobny sposób opisano zadania w planach agencji państwowych i państwowych osób prawnych.

Układ zadaniowy

Plany agencji państwowych na 2010 r. :

- Funduszu Promocji Kultury

- Wojskowej Agencji Mieszkaniowej

- Agencji Mienia Wojskowego

- Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości

- Agencji Rezerw Materiałowych

- Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa

- Agencji Rynku Rolnego

- Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej

- Agencji Nieruchomości Rolnych

- Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych

- Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej

- Narodowego Centrum Badań i Rozwoju

- Krajowej Szkoły Administracji Publicznej

- Centrum Doradztwa Rolniczego

Łukasz Zalewski

lukasz.zalewski@infor.pl