Jak podróżować z psem, kotem lub fretką po Europie

Ogólne zasady podróżowania z pupilem z Polski do innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej określone są w unijnym rozporządzeniu dotyczącym wymogów zdrowia zwierząt stosowanych do przemieszczania zwierząt domowych o charakterze niehandlowym. Jednak poszczególne kraje wprowadzają własne wymogi, których nieznajomość może sporo kosztować. Za przewóz psów w typie pitbull terier, tosa inu, dogo argentyno, fila brazilairo na terytorium Malty turyście grozi pozew oraz odebranie i uśpienie zwierzęcia.

Aby domowy zwierzak mógł ze swoim panem przekroczyć granicę Unii Europejskiej, musi być odpowiednio oznakowany. W tym celu musi mieć wszczepiony pod skórę mikroczip lub charakteryzować się czytelnym tatuażem (na uchu lub w pachwinie).

Pierwszy sposób jest dla zwierzęcia zdecydowanie mniej bolesny niż robienie tatuażu, które zresztą akceptowane jest jedynie do lipca 2011 roku. Jeśli wybierzemy mikroczip, musimy pamiętać, że do implantacji nadają się jedynie te urządzenia, które spełniają normę ISO 11784.

Właściciel ma obowiązek posiadać przy sobie czytnik mikroczipów (spełniają normę ISO 11785), za pomocą którego możliwe będzie odczytanie numeru mikroczipu i w razie potrzeby okazanie go odpowiednim służbom granicznym. Prawo wymaga, aby mikroczip w postaci maleńkiej kapsułki umieszczony był po lewej stronie szyi, w połowie jej długości. Ułatwia to pracę odpowiednim służbom.

Zabieg może wykonać tylko lekarz weterynarii, który przed wszczepieniem urządzenia powinien sprawdzić numer mikroczipu. Koszt to ok. 60 zł. Ta metoda oznakowania małego towarzysza ma jeszcze inną zaletę - jeśli nasz pupil zgubi się za granicą, a został zarejestrowany w bazie Polskiego Towarzystwa Rejestracji i Identyfikacji Zwierząt, które współpracuje z europejskim systemem baz danych Europetnet, to mamy właściwie pewność, że zwierzę się odnajdzie.

Wybierające się na wakacje za granicę zwierzęta muszą zostać zaszczepione przeciwko wściekliźnie. Szczepienie uzyskuje ważność po upływie 21 dni od jego dokonania w przypadku pierwszego szczepienia wykonanego u zwierzęcia w wieku powyżej 3. miesiąca życia.

W przypadku kolejnych szczepień przeprowadzanych regularnie w odstępach rocznych (dawki przypominające) szczepienie uzyskuje ważność w dniu podania dawki przypominającej szczepionki. Jest to niezwykle ważny obowiązek, gdyż brak zaświadczenia o zaszczepieniu zwierzęcia w roku poprzednim sprawia, że kolejne szczepienie jest traktowane jako pierwsze szczepienie i nabywa ważności po upływie 21 dni od daty jego dokonania.

Trzeba też pamiętać, że niektóre państwa wprowadzają dodatkowe wymogi. Na terytorium Francji, Cypru i Szwecji zakazany jest wwóz zwierząt domowych w wieku poniżej 3 miesięcy i niezaszczepionych przeciwko wściekliźnie.

Z kolei w Belgii przemieszczanie zwierząt młodszych niż trzymiesięczne i niezaszczepionych przeciwko wściekliźnie jest możliwe pod warunkiem, że pochodzą z kraju wolnego od wścieklizny (zgodnie z definicją OIE Polska takim krajem nie jest). Właściciel musi też posiadać oświadczenie hodowcy, że zwierzę pozostawało w miejscu urodzenia bez kontaktu z dzikimi zwierzętami, mogącymi być źródłem zakażenia, lub towarzyszy mu matka, od której jest cały czas zależne, oraz jeśli jest zaopatrzone w paszport. Malta wymaga natomiast, aby po upływie przynajmniej 1 miesiąca po szczepieniu pobrać krew od zwierzęcia i przesłać do badania w kierunku efektywności ww. szczepienia do zatwierdzonego przez Unię Europejską laboratorium - lista zatwierdzonych laboratoriów jest zamieszczona w Decyzji Komisji 2005/392/WE. Zwierzę może wjechać do tego kraju nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od uzyskania pozytywnego wyniku ww. badania (tzn. miano przeciwciał w surowicy musi wynosić co najmniej 0,5 IU/ml) i jeżeli nie wygasła ważność szczepienia przeciwko wściekliźnie.

Podobny wymóg wprowadziły Wielka Brytania, Szwecja i Irlandia, tyle że w tym ostatnim państwie podczas tego 6-miesięcznego okresu zwierzę musi pozostawać na terenie państwa członkowskiego.

Podróżujące za granicę pies, kot i fretka muszą być zaopatrzone w paszport wystawiony przez upoważnionego lekarza weterynarii, poświadczający ważność szczepienia przeciwko wściekliźnie.

Rejestry lekarzy upoważnionych do wystawiania paszportów dla psów, kotów i fretek prowadzą właściwe okręgowe rady lekarsko-weterynaryjne. Natomiast listy lekarzy upoważnionych do wystawania paszportów dla zwierząt domowych w poszczególnych województwach są dostępne na stronie internetowej Krajowej Izby Lekarsko-Weterynaryjnej pod adresem www.vetpol.org.pl.

Zabierając ze sobą paszport pupila, należy pamiętać, że musi on zawierać odpowiednie dane. Także tutaj różne kraje mają odmienne wymagania. Wakacje na Malcie lub w Szwecji wiążą się z koniecznością uzupełnienia w paszporcie danych o spełnieniu wszystkich wymaganych przez tamtejsze prawo warunków. Dodatkowo na Malcie na 24-48 godzin przed wyjazdem zwierzę musi zostać odrobaczone preparatem zawierającym praziquantel i poddane profilaktyce przeciwkleszczowej preparatem zawierającym fipronil - te czynności również muszą zostać potwierdzone w paszporcie zwierzęcia.

Szwecja wymaga natomiast odrobaczania przeciwko Echinococcus spp. przeprowadzonego przez lekarza weterynarii w ciągu 10 dni przed planowanym przemieszczeniem zwierzęcia, przy użyciu preparatu zawierającego praziquantel lub epsiprantel. Spełnienie tych warunków musi być potwierdzone w paszporcie zwierzęcia.

Na pokładzie samolotu zwierzęta muszą być przewożone w odpowiednich klatkach, które powinny być na tyle duże, aby zwierzę mogło swobodnie stać, obrócić się i położyć. Usługa taka jest dodatkowo płatna, a szczegółowe warunki przewozu są określone w regulaminach przewoźników.

Także w innych publicznych środkach transportu pies powinien mieć na sobie kaganiec i podróżować na smyczy, a koty lub fretki - w klatce.

Na wyjątkowych zasadach drogą lotniczą przemieszczać się mogą jedynie certyfikowane psy przewodniki, które podróżują np. z osobami niewidomymi. Właściciel takiego zwierzęcia powinien posiadać przy sobie dokument potwierdzający, iż zwierzę ma status psa przewodnika. Po spełnieniu tego wymogu psiak może podróżować ze swoim panem w kabinie samolotu bez dodatkowych opłat. Jeśli taki przewodnik jest większych rozmiarów, może podróżować, siedząc na podłodze, gdy jest mniejszy - może znajdować się na kolanach właściciela.

Należy jednak pamiętać, że niektóre linie wymagają, aby pies przewodnik był w uprzęży i kagańcu.

Przed podróżą ze zwierzęciem warto upewnić się, czy przewóz zwierząt na pokładzie samolotu konkretnego przewoźnika jest w ogóle dozwolony. Jeśli tak - należy poinformować przewoźnika o swoim zamiarze zabrania na wakacje pupila już w trakcie rezerwacji lotu, ale nie później niż na 48 godzin przed wylotem. Najczęściej będzie to usługa odpłatna. Przed wylotem należy również zapoznać się z przepisami dotyczącymi przewozu zwierząt obowiązującymi w danym kraju. Pomoc znajdziemy m.in. na stronie internetowej Głównego Inspektoratu Weterynarii.

W Niemczech bez zezwolenia dozwolone jest przemieszczanie do 3 sztuk ptaków. Niestety papugi i papużki są tu wyjątkiem. Na ich podróż zezwolenie nie jest wymagane, jedynie jeśli ptakom towarzyszy świadectwo zdrowia ważne przez 10 dni od daty wystawienia. Takie zaświadczenie wystawia urzędowy lekarz weterynarii i poświadcza ono, iż zwierzę jest zdrowe, a w stadzie pochodzenia nie notowano chorób przenoszonych przez papugi i papużki w ciągu ostatnich 30 dni. Przy przewozie więcej niż 3 sztuk wymagane jest świadectwo zdrowia zgodne z załącznikiem E do unijnej Dyrektywy 92/65/EWG.

Jeśli wybieramy się na Cypr, a towarzyszące nam zwierzę nie jest psem, kotem ani fretką, musimy posiadać zezwolenie na import wydane przez służby weterynaryjne Cypru. O takie zezwolenie właściciel zwierzaka powinien wystąpić przed podróżą. Ponadto zwierzę musi posiadać świadectwo zdrowia wypełnione przez urzędowego lekarza weterynarii w Polsce, a miejsca, w którym zwierzę będzie przebywać, musi zostać zatwierdzone przez służby weterynaryjne Cypru, które kontrolują takie miejsca. Dla niektórych gatunków zwierząt jest ponadto wymagana obowiązująca dokumentacja CITES. Według prawa cypryjskiego zabiegi chirurgiczne, takie jak: usuwanie pazurów, przycinanie uszu/ogonów lub usuwanie strun głosowych, są zakazane, chyba że są przeprowadzane z przyczyn zdrowotnych.

Jeśli na wakacje do Czech chcemy zabrać gryzonia lub królika domowego, powinniśmy posiadać świadectwo zdrowia zwierzaka, wystawione przez lekarza weterynarii prywatnej praktyki, potwierdzające wykonanie badania klinicznego na 24 godziny przed podróżą. Jednak np. w Irlandii dla gryzoni i zajęczaków wymagane są zezwolenia importowe oraz oświadczenie właściciela potwierdzające, że zwierzęta są przemieszczane bezpośrednio z miejsca pochodzenia do miejsca przeznaczenia, zostały urodzone w niewoli i są tam trzymane od urodzenia, a także że nie wykazują widocznych objawów choroby i nie pochodzą z gospodarstw, w których wprowadzono restrykcje związane ze zdrowiem zwierząt.

Daria Stojak

daria.stojak@infor.pl

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z 26 maja 2003 r. w sprawie wymogów dotyczących zdrowia zwierząt, stosowanych do przemieszczania zwierząt domowych o charakterze niehandlowym i zmieniającego Dyrektywę Rady 92/65/EWG.