Bezpieczne uprawianie sportu

Sejm uchwalił ustawę o sporcie 20 maja 2010 r. Określa ona zasady uprawiania i organizowania sportu.

Z nowych przepisów wynika, że sportem są wszelkie formy aktywności fizycznej, które przez uczestnictwo doraźne lub zorganizowane wpływają na wypracowanie lub poprawienie kondycji fizycznej i psychicznej, rozwój stosunków społecznych lub osiągnięcie wyników sportowych na wszelkich poziomach.

Sport wraz z wychowaniem fizycznym i rehabilitacją ruchową składają się na kulturę fizyczną.

Wiele unormowań nowej ustawy dotyczy bezpieczeństwa uprawiających sport. Nowe regulacje przewidują m.in., że zawodnik uczestniczący we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez polski związek sportowy jest zobowiązany do uzyskania orzeczenia lekarskiego o stanie zdrowia umożliwiającym bezpieczne uczestnictwo w tym współzawodnictwie.

Minister właściwy do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw kultury fizycznej określi, w drodze rozporządzenia, kwalifikacje lekarzy uprawnionych do wydawania wspomnianych orzeczeń lekarskich, a także zakres wymaganych badań lekarskich, uwzględniając specyfikę współzawodnictwa sportowego.

Zgodnie z nową ustawą, zawodnik uczestniczący we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez polski związek sportowy oraz zawodnik kadry narodowej podlegają obowiązkowemu ubezpieczeniu od następstw nieszczęśliwych wypadków w uprawianym sporcie. Obowiązek ten spoczywa na klubie sportowym będącym członkiem polskiego związku sportowego, a w przypadku zawodnika kadry narodowej - na polskim związku sportowym.

Z uchwalonych regulacji wynika, że zapewnienie bezpieczeństwa osób korzystających ze szlaków górskich, tras narciarskich oraz uprawiających sporty górskie należy do osób prawnych i osób fizycznych prowadzących w górach działalność w tym zakresie oraz do organów administracji rządowej i właściwych terytorialnie jednostek samorządu terytorialnego oraz dyrekcji parków narodowych.

Realizacja wspomnianego obowiązku polega w szczególności na:

● oznakowaniu i zabezpieczeniu terenów, obiektów i urządzeń służących do uprawiania sportu, rzetelnie przeciwdziałającemu powstaniu wypadków;

● określeniu i upowszechnieniu zasad korzystania z danego terenu, obiektu i urządzenia;

● zapewnieniu uprawnionym podmiotom warunków do organizowania pomocy oraz ratowania osób, które uległy wypadkowi lub są narażone na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia;

● informowaniu o zagrożeniu lawinowym i innych tworzących się niebezpieczeństwach.

Z kolei zapewnienie bezpieczeństwa osób pływających, kąpiących się w wyznaczonych do tego miejscach oraz uprawiających sporty wodne należy do osób prawnych i osób fizycznych prowadzących nad wodą działalność w tym zakresie oraz do organów administracji rządowej i właściwych terytorialnie gmin. Zgodnie z nową ustawą, realizacja tego obowiązku ma polegać w szczególności na:

● oznakowaniu i zabezpieczeniu terenów, obiektów i urządzeń służących do pływania, kąpania się i uprawiania sportów wodnych;

● zapewnieniu podmiotom, o których mowa w art. 40 ust. 2, warunków do organizowania pomocy oraz ratowania osób, które uległy wypadkowi lub są narażone na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia na wodach;

● informowaniu i ostrzeganiu o warunkach pogodowych mogących powodować zagrożenie dla zdrowia i życia osób;

● prowadzeniu działalności profilaktycznej i edukacyjnej dotyczącej bezpieczeństwa na wodzie.

Do organizowania pomocy oraz ratowania osób, które uległy wypadkowi lub są narażone na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia w górach, są uprawnione w szczególności:

● Górskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe,

● Tatrzańskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe,

● natomiast do organizowania pomocy oraz ratowania osób, które uległy wypadkowi lub są narażone na niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia na wodach, jest uprawnione w szczególności Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe.

Wymienione organizacje współdziałają w realizacji swoich zadań z organami administracji rządowej i organami jednostek samorządu terytorialnego oraz osobami prawnymi, jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej i osobami fizycznymi, prowadzącymi działalność w zakresie kultury fizycznej lub turystyki.

Minister właściwy do spraw wewnętrznych w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres obowiązków i uprawnień specjalistycznych organizacji ratowniczych, warunki ich wykonywania przez inne organizacje ratownicze, a także rodzaj i wysokość świadczeń przysługujących ratownikom górskim i wodnym w związku z udziałem w akcji ratowniczej. Rozporządzenie powinno określać szczegółowe zadania w zakresie organizowania pomocy oraz ratowania osób, podejmowane przez poszczególne organizacje ratownicze, a także przewidywać świadczenia finansowe i rzeczowe z uwzględnieniem czasu trwania i stopnia niebezpieczeństwa wyprawy ratunkowej.

Jak wynika z nowej ustawy, działalność sportowa jest prowadzona w szczególności w formie klubu sportowego. Klub sportowy działa jako osoba prawna.

Szczególnym rodzajem klubu sportowego jest uczniowski klub sportowy. Jego członkami mogą być w szczególności uczniowie, rodzice i nauczyciele.

Uczniowski klub sportowy podlega wpisowi do ewidencji prowadzonej przez starostę właściwego ze względu na siedzibę klubu. Wpisu do ewidencji dokonuje się na podstawie wniosku.

Do wniosku dołącza się:

● statut;

● listę założycieli, zawierającą ich imiona i nazwiska, daty i miejsca urodzenia, miejsca zamieszkania oraz własnoręczne podpisy;

● informację o adresie siedziby klubu sportowego.

Wpis i odmowa wpisu do ewidencji następuje w drodze decyzji.

Uczniowski klub sportowy uzyskuje osobowość prawną z chwilą wpisania do ewidencji.

Minister właściwy do spraw kultury fizycznej określi, w drodze rozporządzenia, sposób prowadzenia ewidencji uczniowskich klubów sportowych i klubów sportowych, oraz dane podlegające wpisowi do ewidencji, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia jednolitego sposobu prowadzenia ewidencji.

Przewiduje się, że klub sportowy może ustanawiać i finansować okresowe stypendia sportowe dla zawodników.

Kluby sportowe, w liczbie co najmniej trzech, mogą tworzyć związki sportowe. Związek sportowy działa w formie stowarzyszenia lub związku stowarzyszeń.

W celu organizowania i prowadzenia współzawodnictwa w danym sporcie może być utworzony polski związek sportowy.

Utworzenie polskiego związku sportowego przez związek sportowy wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw kultury fizycznej.

Członkiem polskiego związku sportowego może być klub sportowy, związek sportowy oraz inna osoba prawna, której statut, umowa albo akt założycielski przewiduje prowadzenie działalności w danym sporcie. Klub sportowy będący członkiem polskiego związku sportowego uczestniczy we współzawodnictwie sportowym organizowanym przez ten związek.

Kadencja władz polskiego związku sportowego nie może być dłuższa niż cztery lata. Funkcję prezesa zarządu polskiego związku sportowego można pełnić nie dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje.

Członek zarządu polskiego związku sportowego nie może:

● łączyć tej funkcji z funkcją w innych władzach tego związku;

● być osobą prowadzącą działalność gospodarczą związaną bezpośrednio z realizacją przez ten związek jego zadań statutowych;

● być osobą, która była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe ścigane z oskarżenia publicznego.

Walne zgromadzenie członków albo delegatów polskiego związku sportowego corocznie rozpatruje sporządzone przez zarząd sprawozdanie z działalności zarządu oraz sprawozdanie finansowe, ocenione przez biegłego rewidenta. Walne zgromadzenie członków albo delegatów tego związku uchwala regulamin dyscyplinarny.

Osoba fizyczna lub osoba prawna będąca członkiem lub posiadająca udziały albo akcje w klubie sportowym będącym członkiem polskiego związku sportowego, nie może być członkiem lub posiadać udziałów albo akcji lub być członkiem organów lub władz innego klubu sportowego uczestniczącego we współzawodnictwie sportowym w tym samym sporcie.

Tekst ustawy został przekazany do Senatu.

Tworzenie warunków, w tym organizacyjnych, sprzyjających rozwojowi sportu stanowi zadanie własne jednostek samorządu terytorialnego. Wynika to z ustawy o sporcie.

Organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego może określić, w drodze uchwały, warunki i tryb finansowania tego zadania własnego, wskazując w uchwale cel publiczny z zakresu sportu, który jednostka ta zamierza osiągnąć.

Przepisy ustawy nie naruszają uprawnień jednostek samorządu terytorialnego do wspierania kultury fizycznej na podstawie przepisów odrębnych.

Klub sportowy, działający na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego, niedziałający w celu osiągnięcia zysku, może otrzymywać dotację celową z budżetu tej jednostki, z zastosowaniem przepisów ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych w zakresie udzielania dotacji celowych dla podmiotów niezaliczanych do sektora finansów publicznych i niedziałających w celu osiągnięcia zysku.

Dotacja ma służyć realizacji wspomnianego celu publicznego i może być przeznaczona w szczególności na:

● realizację programów szkolenia sportowego,

● zakup sprzętu sportowego,

● pokrycie kosztów organizowania zawodów sportowych lub uczestnictwa w tych zawodach,

● pokrycie kosztów korzystania z obiektów sportowych dla celów szkolenia sportowego,

● sfinansowanie stypendiów sportowych i wynagrodzenia kadry szkoleniowej

- jeżeli wpłynie to na poprawę warunków uprawiania sportu przez członków klubu sportowego, który otrzyma dotację, lub zwiększy dostępność społeczności lokalnej do działalności sportowej prowadzonej przez ten klub.

Szczególnym rodzajem klubu sportowego jest uczniowski klub sportowy. Jego członkami mogą być w szczególności uczniowie, rodzice i nauczyciele. Nowa ustawa stanowi, że uczniowski klub sportowy podlega wpisowi do ewidencji prowadzonej przez starostę właściwego ze względu na siedzibę klubu.

Krzysztof Tomaszewski

krzysztof.tomaszewski@infor.pl

Ustawa z 20 maja 2010 r. o sporcie