Pełnomocnicy z urzędu otrzymają kwotę powiększoną o podatek

Od 11 lutego 2011 r. obowiązuje nowe rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu. Dokument ten dostosowuje przepisy dotyczące wynagrodzeń dla doradców podatkowych do znowelizowanej ustawy o doradztwie podatkowym (obowiązuje od 7 sierpnia 2010 r.). I tak nowe przepisy nakładają na sądy obowiązek zasądzania na rzecz doradców koszty zastępstwa prawnego zarówno przy podejmowaniu czynności w zakresie podatków, obowiązków celnych podatników, jak i egzekucji administracyjnej. Co więcej, w sprawach, w których strona postępowania sądowego korzysta z pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu, sąd zasądzi doradcy opłatę powiększoną o VAT.

Doradcy otrzymują wynagrodzenie w zależności od wartości przedmiotu sprawy. Minimalne ryczałtowe wynagrodzenie za reprezentowanie podatników w sądzie I instancji (wojewódzkie sądy administracyjne) wynosi 60 zł. Maksymalnie sąd może zasądzić na rzecz doradcy z tytułu zastępstwa prawnego kwotę 43 200 zł. Jednak np. za reprezentowanie podatnika w postępowaniu, którego przedmiotem jest skarga na interpretację indywidualną, doradca dostanie minimum 240 zł. Niższe kwoty przysługują za występowanie przed sądem II instancji (Naczelnym Sądem Administracyjnym). Za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed NSA doradca otrzyma 75 proc. kwoty wynagrodzenia, jakie przysługuje za reprezentowanie podatnika w I instancji, ale nie mniej niż 120 zł.

Choć sąd, zasądzając wynagrodzenie doradcy podatkowego, ma więc pewną swobodę i do niego należy określenie wysokości wynagrodzenia, to jednak musi stosować się do dwóch zasad. Po pierwsze, zgodnie z par. 2 ust. 1 rozporządzenia, powinien wziąć pod uwagę charakter sporu oraz niezbędny nakład pracy doradcy podatkowego oraz jego wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia tej sprawy. Po drugie, jak wynika z par. 2 ust. 2 rozporządzenia, podstawę zasądzenia wynagrodzenia stanowią kwoty określone wprost w rozporządzeniu (par. 3 ust. 1). Wynagrodzenie dla doradcy nie może być jednak wyższe niż sześciokrotność kwoty określonej w par. 3 ani nie może przekraczać wartości przedmiotu sporu. Obie te przesłanki muszą być spełnione łącznie, co stanowi dodatkowe ograniczenie, które musi brać pod uwagę sąd. Przykładowo nie może przyznać sześciokrotności wynagrodzenia, w przypadku gdy wartość przedmiotu sprawy wynosi np. 600 zł. Wynika to z prostego rachunku.

Zgodnie z par. 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w przypadku gdy wartość przedmiotu sprawy wynosi od 500 do 1500 zł, to wynagrodzenie dla doradcy wynosi minimum 180 zł. Maksymalna kwota wynagrodzenia (6 x 180 zł) wynosi więc 1080 zł. Doradca w naszym przykładzie może maksymalnie otrzymać tylko 600 zł.

Rozporządzenie określa też, że doradca ustanowiony z urzędu może otrzymać dwa rodzaje świadczeń. Po pierwsze opłatę za czynności podejmowane z urzędu, czyli wynagrodzenie - nie może być wyższe niż 150 proc. kwot wynagrodzenia określonych w par. 3 rozporządzenia. Po drugie, doradca ma prawo ubiegać się o zwrot niezbędnych wydatków. Jak wynika z art. 205 par. 2 i 4 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, do niezbędnych wydatków należy zaliczyć koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez sąd osobistego stawiennictwa strony. Wydatki te doradca musi jednak udokumentować. Co więcej, zgodnie z par. 4 ust. 2 rozporządzenia, doradca musi złożyć wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wraz z oświadczeniem, że opłaty nie zostały zapłacone w całości lub części.

Zgodnie z nową zasadą, jeśli doradca świadczy pomoc z urzędu, sąd przyznaje mu wynagrodzenie powiększone o VAT

Łukasz Zalewski

lukasz.zalewski@infor.pl

Par. 2 - 4 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z 31 stycznia 2011 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U. nr 31, poz. 153).