Dostęp do informacji niejawnych po spełnieniu warunków

Dokumentem potwierdzającym zdolność do ochrony informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej jest świadectwo bezpieczeństwa przemysłowego. Wydawane jest przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego (ABW) lub Służbę Kontrwywiadu Wojskowego (SKW) po przeprowadzeniu postępowania bezpieczeństwa przemysłowego.

W przypadku przedsiębiorcy wykonującego działalność jednoosobowo i osobiście zdolność do ochrony informacji niejawnych potwierdza poświadczenie bezpieczeństwa upoważniające do dostępu do informacji niejawnych o klauzuli tajności "poufne" lub wyższej, wydawane przez ABW albo SKW, i zaświadczenie o odbytym przeszkoleniu w zakresie ochrony informacji niejawnych wydawane przez ABW albo SKW. Wymienionego przepisu nie stosuje się, jeżeli obowiązek uzyskania świadectwa wynika z ratyfikowanej przez Polskę umowy międzynarodowej lub prawa wewnętrznego strony zawierającej umowę.

Szefowie kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Sejmu, Senatu lub Prezesa Rady Ministrów albo minister właściwy dla określonego działu administracji rządowej, prezes Narodowego Banku Polskiego lub kierownik urzędu centralnego, a w przypadku ich braku szef ABW albo szef SKW, mogą wyrazić pisemną zgodę na udostępnienie informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej przedsiębiorcy, wobec którego wszczęto postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego lub postępowanie sprawdzające. Potwierdzoną za zgodność kopię zgody przekazuje się odpowiednio do ABW lub SKW.

W przypadku gdy przedsiębiorca zamierza wykonywać umowy związane z dostępem do informacji niejawnych o klauzuli "zastrzeżone", świadectwo nie jest wymagane.

Przedsiębiorca taki jest zobowiązany spełnić wymagania ustawy w zakresie ochrony informacji niejawnych o klauzuli "zastrzeżone", z wyjątkiem wymogu zatrudnienia pełnomocnika ochrony, jeżeli wykonuje umowę związaną z dostępem do tych informacji, z wyłączeniem możliwości ich przetwarzania w użytkowanych przez niego obiektach.

W zależności od stopnia zdolności do ochrony informacji niejawnych o klauzuli "poufne" lub wyższej wydaje się świadectwo odpowiednio: pierwszego stopnia - potwierdzające pełną zdolność przedsiębiorcy do ochrony tych informacji, drugiego stopnia - potwierdzające zdolność przedsiębiorcy do ochrony tych informacji, z wyłączeniem możliwości ich przetwarzania we własnych systemach teleinformatycznych, a także trzeciego stopnia - potwierdzające zdolność przedsiębiorcy do ochrony tych informacji, z wyłączeniem możliwości ich przetwarzania w użytkowanych przez niego obiektach.

Świadectwo wygasa, jeżeli: upłynął okres jego ważności, przedsiębiorca zrzekł się uprawnień określonych w świadectwie, a także gdy przedsiębiorca został przejęty przez inny podmiot lub zlikwidowany.

Postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego jest prowadzone na wniosek przedsiębiorcy. Wniosek nie wymaga uzasadnienia. We wniosku przedsiębiorca określa stopień świadectwa oraz klauzulę tajności informacji niejawnych, których zdolność do ochrony ma potwierdzać świadectwo. Do wniosku przedsiębiorca dołącza m.in. kwestionariusz bezpieczeństwa przemysłowego.

Postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego obejmuje sprawdzenie przedsiębiorcy i postępowania sprawdzające wobec określonych osób.

W toku postępowania bezpieczeństwa przemysłowego oraz w okresie ważności świadectwa przeprowadza się bowiem postępowania sprawdzające wobec osób niemających odpowiednich poświadczeń bezpieczeństwa lub kolejne postępowania sprawdzające wobec: kierownika przedsiębiorcy, pełnomocnika ochrony i jego zastępcy, osób zatrudnionych w pionie ochrony, administratora systemu teleinformatycznego, pozostałych osób wskazanych w kwestionariuszu, które powinny mieć dostęp do informacji niejawnych.

Sprawdzenie przedsiębiorcy, w tym na podstawie danych zawartych w rejestrach, ewidencjach, kartotekach, także niedostępnych powszechnie, obejmuje strukturę kapitału oraz powiązania kapitałowe przedsiębiorcy, źródła pochodzenia środków finansowych i sytuację finansową i strukturę organizacyjną.

Sprawdzenie obejmuje również system ochrony informacji niejawnych, w tym środki bezpieczeństwa fizycznego, wszystkie osoby wchodzące w skład organów zarządzających, kontrolnych oraz osoby działające z ich upoważnienia, a także w szczególnie uzasadnionych przypadkach osoby mające poświadczenia bezpieczeństwa.

Sprawdzenie przedsiębiorcy i wymienionych osób przeprowadza się na podstawie danych zawartych w kwestionariuszu oraz innych informacji uzyskanych w trakcie postępowania bezpieczeństwa przemysłowego pozwalających ocenić zdolność przedsiębiorcy do ochrony informacji niejawnych.

Kwestionariusz zawiera m.in.: dane identyfikujące podmiot podlegający sprawdzeniu, w tym określenie jego statusu prawnego, dane o strukturze kapitału i powiązaniach kapitałowych przedsiębiorcy, dane o źródłach pochodzenia środków finansowych i sytuacji finansowej przedsiębiorcy i dane o strukturze organizacyjnej przedsiębiorcy.

Ponadto kwestionariusz zawiera m.in. dane o systemie ochrony informacji niejawnych przedsiębiorcy, w tym o stosowanych środkach bezpieczeństwa fizycznego, wykaz pracowników mających poświadczenia bezpieczeństwa uprawniające do dostępu do informacji niejawnych, wykaz pracowników, którzy powinni być poddani poszerzonemu postępowaniu sprawdzającemu, a także wykaz osób, które ze strony przedsiębiorcy wykonują lub będą wykonywać funkcje związane z ochroną informacji niejawnych.

Postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego powinno być zakończone w terminie nie dłuższym niż 6 miesięcy, licząc od dnia przedłożenia wszystkich dokumentów niezbędnych do jego przeprowadzenia.

ABW albo SKW zawiesza lub podejmuje postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego na wniosek przedsiębiorcy.

ABW albo SKW może z urzędu zawiesić postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego w przypadku: wydania przez inny organ decyzji nakazującej przedsiębiorcy wstrzymanie prowadzenia działalności gospodarczej, wszczęcia postępowania upadłościowego wobec przedsiębiorcy, nieuregulowania w terminie zobowiązań publicznoprawnych oraz uzależnienia wyniku oceny zdolności przedsiębiorcy do ochrony informacji niejawnych od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.

ABW albo SKW podejmuje z urzędu postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego zawieszone na podstawie wymienionych wyżej przypadków po ustaniu przyczyn zawieszenia.

Postępowanie bezpieczeństwa przemysłowego kończy się wydaniem przez ABW albo SKW świadectwa zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy albo decyzją o odmowie wydania świadectwa lub decyzją o umorzeniu postępowania bezpieczeństwa przemysłowego.

Przepisy ustawy mają zastosowanie m.in. do przedsiębiorców zamierzających ubiegać się albo ubiegających się o zawarcie umów związanych z dostępem do informacji niejawnych lub wykonujących takie umowy

Wyniki sprawdzenia przedsiębiorcy z urzędu lub ustalenia kontroli ochrony informacji niejawnych mogą stanowić podstawę wydania decyzji o cofnięciu świadectwa.

ABW albo SKW cofa świadectwo, stwierdzając utratę zdolności do ochrony informacji niejawnych, z powodu:

● odmowy wydania lub cofnięcia poświadczenia bezpieczeństwa osobie lub osobom, które zajmują stanowisko kierownika przedsiębiorcy;

● braku możliwości ustalenia struktury kapitałowej i źródeł pochodzenia środków finansowych pozostających w dyspozycji przedsiębiorcy;

● utraty funkcjonalności systemu ochrony informacji niejawnych;

● podania nieprawdziwych danych lub zatajenia danych w ramach przekazywanych ABW albo SKW informacji o zmianach danych zawartych w kwestionariuszu.

Krzysztof Tomaszewski

krzysztof.tomaszewski@infor.pl

Art. 1 i 54 - 66 ustawy z 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych (Dz.U. nr 182, poz. 1228).