Specustawy pozostają poza kodeksem

Zdaniem ekspertów specustawy to wyraz bezsilności ustawodawcy w stosunku do napotykanych problemów. Tak oceniają przesłany do konsultacji społecznych projekt założeń do tzw. kodeksu budowlanego. Ministerstwo Transportu Budownictwa i Gospodarki Morskiej skłania się ku temu, aby ustawy szczególne pozostawały w obrocie.

Wybór inwestora

Resort proponuje, by w przypadku inwestycji, dla realizacji których uchwalono specustawy, jako zasadę wprowadzić, iż to inwestor zadecyduje, czy chce prowadzić daną inwestycję na zasadach określonych w nowo tworzonym prawie budowlanym, czy w trybie ze specustaw. Pomysł ten nie znajduje poparcia polskich środowisk związanych z procesem inwestycyjnym.

- Przyjęcie specustaw, które dotychczas dotyczyły wyłącznie inwestycji infrastrukturalnych, w istotny sposób przyczyniało się do uproszczenia ich realizacji. Było to przede wszystkim efektem ograniczenia możliwości uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym podmiotów innych niż inwestor. Jednak liczba dotychczas uchwalonych ustaw szczególnych oraz ich zakres wskazują na niedoskonałości obecnie obowiązujących regulacji, takich jak prawo budowlane czy ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym - uważa Zbigniew Juroszek, prezes Atal SA.

I dodaje, że taki stan rzeczy wskazuje na konieczność wprowadzenia nie doraźnych, lecz wielu kompleksowych rozwiązań o charakterze systemowym, odnoszących się do każdego rodzaju inwestycji.

Wyjątki staną się regułą

Prawnicy natomiast widzą sens w postulowanych zmianach.

- Możliwość odejścia od zasad prawa budowlanego na rzecz zasad ustanowionych w specustawach wydaje się uzasadniona. Skoro specustawa jest aktem prawnym rangi równej prawu budowlanemu, jej uchwalenie wymaga przejścia pełnego procesu legislacyjnego. Przebycie tak długiej i trudnej drogi wskazuje, że musi chodzić o inwestycję o charakterze szczególnym (jak to miało miejsce w przypadku specustawy drogowej, które stanowiła antidotum na przeregulowane prawo budowlane). W tego typu przypadku uzasadnione jest, aby inwestycja mogła być realizowana poza ograniczeniami dotyczącymi zwykłego procesu budowlanego - przekonuje Michał Gruca, adwokat w kancelarii Schoenherr.

- Zbyt częste korzystanie z tej drogi może skutkować instytucjonalizacją odstępstw - zwraca jednak uwagę prawnik.

Anna Krzyżanowska

anna.krzyzanowska@infor.pl

Projekt założeń skierowany do konsultacji