Dotacja z szerszą odpowiedzialnością

Ustawa z 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych (Dz.U. z 2005 r. nr 14, poz. 114 z późn. zm.; dalej: ustawa) przed zmianą obowiązującą od 11 lutego 2012 r. (Dz.U. z 2011 r. nr 240, poz. 1429) wskazywała w art. 8 trzy rodzaje zachowań stanowiących naruszenie dyscypliny finansów publicznych związanych z udzielaniem dotacji z budżetu:

● przekazanie dotacji z naruszeniem zasad lub trybu jej udzielenia;

● nierozliczenie przekazanej dotacji lub nieterminowe rozliczenie dotacji;

● nieustalenie kwoty dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu.

Z kolei stosownie do art. 9 ww. ustawy naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest:

● wydatkowanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem określonym przez udzielającego dotację;

● nierozliczenie otrzymanej dotacji lub nieterminowe rozliczenie dotacji;

● niedokonanie zwrotu dotacji w należnej wysokości lub nieterminowe dokonanie zwrotu tej dotacji.

Trzeba zaznaczyć, że ustawodawca nie rozróżnia odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny od rodzaju dotacji, jaka została udzielona, więc należy przyjąć, że teoretycznie dotyczy ona wszystkich rodzajów dotacji. Z praktyki wynika jednak, że z naruszeniem dyscypliny finansów publicznych mamy do czynienia głównie w odniesieniu do udzielania/rozliczania dotacji celowych.

Przed zmianą ustawy naruszeniem dyscypliny finansów publicznych było przekazanie dotacji z naruszeniem zasad lub trybu jej udzielenia. Dochodziło do tego, gdy dotacja została przekazana (wydatkowana z budżetu jednostki samorządu terytorialnego) z naruszeniem zasad wynikających z ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1240 z późn. zm.), innych ustaw dotyczących udzielenia poszczególnych rodzajów dotacji (np. ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, Dz.U. nr 162, poz. 1568 z późn. zm.), jak również uchwał podjętych przez organ stanowiący w sprawie trybu udzielenia dotacji (np. uchwał w sprawie zasad i trybu postępowania o udzielenie dotacji dla spółek wodnych). Trzeba zaznaczyć, że przekazaniem dotacji jest faktyczne wydatkowanie środków z budżetu j.s.t. na rzecz określonego beneficjenta dotacji. Należy to odróżnić od udzielenia dotacji, z którym mamy do czynienia poprzez ustalenie przy zastosowaniu danej procedury, komu dotacja przysługuje i w jakiej wysokości. Stanowisko takie zostało wyrażone w orzeczeniu Głównej Komisji Orzekającej z 24 maja 2010 r. (BDF1/4900/25/30-31/RN-14-15/10/637).

Znowelizowany art. 8 pkt 1 ustawy jednoznacznie wskazuje, że obecnie naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest zarówno przekazanie, jak i udzielenie dotacji z naruszeniem ww. zasad. Odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych w zakresie dotacji podlegają osoby wskazane w art. 4 ustawy. Zmieniony od 11 lutego art. 8 pkt 2 ustawy rozszerza dodatkowo katalog czynów stanowiących naruszenie dyscypliny finansów publicznych, do którego dodano niezatwierdzenie w terminie przedstawionego rozliczenia dotacji. Przepis ten penalizuje zaniechanie polegające na nierozliczeniu przez dysponenta przekazanej dotacji lub nieterminowym rozliczeniu tej dotacji, natomiast art. 8 pkt 3 - zaniechanie polegające na nieustaleniu kwoty dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu. Zmiana ta wydaje się zasadna, gdyż koresponduje ona z art. 152 ust. 2 i 3 ww. ustawy o finansach publicznych. Poprzez zmianę ustawy określono, że naruszeniem dyscypliny finansów publicznych jest zaniechanie zatwierdzenia rozliczenia dotacji lub nieterminowe zatwierdzenie tego rozliczenia albo zaniechanie wydania decyzji ustalającej wysokość kwoty dotacji podlegającej zwrotowi. Rozszerzono zatem odpowiedzialność po stronie udzielających dotacje.

@RY1@i02/2012/071/i02.2012.071.08800020c.803.jpg@RY2@

Monika Dębowska-Sołtyk, członek kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Kielcach

Monika Dębowska-Sołtyk

członek kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w Kielcach