Staż bez kwalifikacji nie przyniesie awansu

Nauczycielka zatrudniona została w szkole przez dyrektorkę placówki bez wymaganych kwalifikacji. Kobiety te łączą więzy rodzinne. W momencie zatrudnienia nauczycielka była na IV roku studiów filologii polskiej. Od 1 września 2013 r. rozpoczęła staż. Studia licencjackie skończy w październiku 2014 r. Czy jest to prawidłowe?

Organ prowadzący szkołę może stwierdzić nieważność aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. W momencie zatrudnienia nauczycielka nie spełniała warunku posiadania wyższego wykształcenia z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym, o którym mowa w art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty nauczyciela (dalej: KN). Nie miała więc pełnych kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela. W konsekwencji nie mogła od 1 września 2013 r. rozpocząć stażu. Zatem nadanie nauczycielce stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego jest nieważne.

Dodatkowo należy zauważyć, że akt ten wydany został przez dyrektorkę, którą z nauczycielką łączyły więzy rodzinne. W tej sytuacji naruszono art. 24 par. 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a.). Dyrektorka szkoły powinna wyłączyć się z tego postępowania. Zarówno jej, jak i samej nauczycielce powinno zależeć na takim postępowaniu, które nie budziłoby wątpliwości co do prawidłowości jego przeprowadzenia (wyrok WSA w Kielcach z 13 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 8/13, LEX nr 1340293).

Ścieżka kariery

Osoba nieposiadająca stopnia awansu zawodowego z dniem nawiązania stosunku pracy w szkole uzyskuje stopień nauczyciela stażysty. Zgodnie bowiem z art. 9d ust. 1 KN nauczyciel rozpoczyna staż z początkiem roku szkolnego, nie później jednak niż w ciągu 14 dni od dnia rozpoczęcia zajęć, na swój wniosek skierowany do dyrektora szkoły, z tym że nauczyciel stażysta rozpoczyna staż bez złożenia wniosku.

W przypadku nawiązania stosunku pracy po upływie wskazanego terminu nauczyciel nie rozpoczyna stażu do końca tego roku szkolnego. Staż w przypadku ubiegania się o awans na stopień nauczyciela kontraktowego trwa 9 miesięcy.

Kolejny szczebel

Dopiero po jego upływie rozpoczyna się procedura związana z nadaniem stopnia awansu nauczyciela kontraktowego. W tym celu nauczyciel musi złożyć dyrektorowi szkoły sprawozdanie z realizacji planu rozwoju zawodowego. Ten zaś ustala - w terminie nie dłuższym niż 21 dni od dnia złożenia sprawozdania - ocenę dorobku zawodowego nauczyciela za okres stażu. Od tej oceny nauczycielowi przysługuje odwołanie.

Stopień nauczyciela kontraktowego może być nadany w razie łącznego zaistnienia następujących warunków:

wnauczyciel posiada niezbędne kwalifikacje

wodbył staż zakończony uzyskaniem pozytywnej oceny dorobku zawodowego,

wuzyskał akceptację komisji kwalifikacyjnej po przeprowadzonej rozmowie.

W myśl art. 9b ust. 4 pkt 1 KN nauczycielowi stażyście stopień nauczyciela kontraktowego nadaje dyrektor szkoły. Okresy ustanowione ustawą są obligatoryjne i nie mogą być skracane żadną czynnością prawną ani też faktyczną.

Odstępstwo od zasady

KN przewiduje jeden wyjątek, tj. w przypadku zaistnienia potrzeby wynikającej z organizacji nauczania lub zastępstwa nieobecnego nauczyciela. Do takich nauczycieli nie stosuje się jednak przepisów o awansie zawodowym.

W przedstawionej sprawie nauczycielka rozpoczęła odbywanie wymaganego stażu 1 września 2013 r., kiedy to posiadała jedynie wykształcenie średnie. W związku z czym uznać należy, że w dacie odbywania stażu nie posiadała jeszcze kwalifikacji zawodowych. Warto dodać, że nabycie kwalifikacji w trakcie odbywania stażu, o którym mowa w art. 9b ust. 1 KN, nie ma wpływu na jego ważność (wyrok NSA z 25 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1465/07, LEX nr 491478).

Leszek Jaworski

dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 9 ust. 1 pkt 1, ust. 6,8 i 9, art. 9a ust. 1 pkt 1-4, art. 9b ust. 1 pkt 1, art. 9c ust. 1 pkt , art. 9d ust. 1, art. 10 ust. 7 i 9 ustawy z 26 stycznia 1982 r. - Karta nauczyciela (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 191).

Art. 24 par. 1 pkt 2 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.).