Otwarcie internatu reguluje rozporządzenie, a nie prawo miejscowe

Ustawa o systemie oświaty nie nakłada na organ prowadzący i kontrolny gminy obowiązku otworzenia internatu w szkołach lub zespołach szkół. Nie daje też do tego kompetencji.

Rada Miejska w Nowym Miasteczku podjęła uchwałę w sprawie założenia internatu przy zespole szkół. Jako podstawę prawną organ wskazał m.in. art. 5 ust. 2, art. 5b pkt 1, art. 9 ust. 1 pkt 3 lit. a, b, c, d, art. 58 ust. 1 i ust. 6, art. 62 ust. 5 ustawy z 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 z późn. zm.). Skargę na powyższą uchwałę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim złożył wojewoda, uznając, że została ona wydana bez podstawy prawnej. Przepisy ustawy o systemie oświaty nie pozwalają bowiem organom gminy na zakładanie internatu w szkołach lub zespołach szkół. Kwestie związane z ich tworzeniem reguluje rozporządzenie ministra edukacji narodowej z 21 maja 2001 r. w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół (Dz.U. z 2001 r. nr 61, poz. 624 z późn. zm.).

Skarga okazała się zasadna. Sąd podzielił pogląd organu nadzoru, że ustawa o systemie oświaty nie nakłada na organ prowadzący i kontrolny gminy obowiązku ani nie daje kompetencji zakładania internatu w szkołach lub zespołach szkół. Uznał, że kwestie związane z ich tworzeniem reguluje rozporządzenie ministra edukacji narodowej w sprawie ramowych statutów publicznego przedszkola oraz publicznych szkół, wydane na podstawie art. 60 ust. 2 ustawy o systemie oświaty. Sędziowie podkreślili, że utworzenie i likwidacja internatu następuje na podstawie zmian statutu szkoły. W związku z tym organ uprawniony do nadania szkole publicznej pierwszego statutu, a następnie organ uprawniony do jego korekt będzie uprawniony do podejmowania stosownych działań w tym zakresie. Szkole publicznej pierwszy statut nadaje organ założycielski, a wszelkie zmiany należą do rady szkoły lub rady pedagogicznej, jeżeli w szkole nie ma rady szkoły. Z przepisów ustawy o systemie oświaty nie wynika jednak kompetencja rady miasta do utworzenia internatu. Nie ma bowiem żadnego przepisu, który dawałby temu organowi możliwość podjęcia uchwały o utworzeniu takiego miejsca pobytu. Wskazany przez organ art. 58 ust. 1 ustawy o systemie oświaty odnosi się jedynie do jednostek wchodzących w skład systemu oświaty wymienionych w art. 2 tej ustawy. Oznacza to, że organ stanowiący i kontrolny gminy nie może podejmować uchwał w zakresie utworzenia i likwidacji internatu w szkole publicznej po nadaniu jej pierwszego statutu. Nadto sąd zwrócił uwagę, że internat może zostać zorganizowany jedynie przy konkretnej szkole, np. wchodzącej w skład zespołu. Nie można jednak zorganizować go przy zespole szkół.

z 16 października 2013 r., sygn. akt II SA/Go 584/13

Podsumowanie

Zgodnie z art. 58 ust. 1 ustawy o systemie oświaty szkołę publiczną zakłada jednostka samorządu terytorialnego na podstawie aktu założycielskiego, który określa jej typ, nazwę i siedzibę. W ustawie nie ma mowy o możliwości powoływania internatu.

Wyrok opracowała Ewelina Stępień