Jakie skutki ma sprzedaż sprzętu

- Jak wygląda sprzedaż sprzętu w firmie (np. projektora) osobie prywatnej dla firm zwolnionych z VAT (np. szkół językowych) - pyta pan Mikołaj z Łodzi. Skutki podatkowe sprzedaży firmowego sprzętu wskazała nam Izba Skarbowa w Lublinie, a rozwiązaniem sprawy podatnika zajął się Mariusz Machciński z Stone & Feather Tax Advisory.

Przychodem z działalności gospodarczej jest również odpłatne zbycie składników majątku wykorzystywanych na potrzeby związane z działalnością gospodarczą będących:

a) środkami trwałymi,

b) składnikami majątku, o których mowa w art. 22d ust. 1 ustawy o PIT, z wyłączeniem składników, których wartość początkowa ustalona zgodnie art. 22g nie przekracza 1,5 tys. zł,

- ujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym także przychody z odpłatnego zbycia składników wymienionych w lit. b), spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu użytkowego lub udziału w takim prawie nieujętych w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

Przez odpłatne zbycie należy rozumieć przeniesienie własności rzeczy lub przeniesienie praw na inną osobę za odpłatnością. Formą odpłatnego zbycia będzie przede wszystkim przeniesienie własności rzeczy lub praw w wykonaniu umowy sprzedaży lub zamiany. Zbywanymi rzeczami lub prawami są określone składniki majątku wykorzystywane przy prowadzeniu firmy.

Należy mieć na uwadze, że składniki majątku wycofane z firmy, a następnie zbyte stanowią przychód z działalności gospodarczej w sytuacji, gdy między pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym składniki majątku zostały wycofane z działalności, i dniem ich odpłatnego zbycia nie upłynęło 6 lat.

Dochodem z odpłatnego zbycia składników majątku wykorzystywanych na potrzeby działalności jest przychód z odpłatnego zbycia składników majątku, a w pozostałych przypadkach dochodem lub stratą jest różnica między przychodem z odpłatnego zbycia a wartością początkową wykazaną w ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, powiększona o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT, dokonanych od tych środków i wartości (odpisów amortyzacyjnych dokonuje się od składników majątku, których wartość początkowa przekracza 3,5 tys. zł).

Jeśli chodzi o skutki w VAT, to opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatna dostawa towarów na terytorium kraju, przez którą rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Podatnikami VAT są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel i rezultat takiej działalności.

Należy jednak pamiętać, że ustawa o VAT przewiduje określone zwolnienia i nie każda dostawa towarów będzie podlegała opodatkowaniu tym podatkiem.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT zwalnia się z podatku dostawę towarów używanych, pod warunkiem że w stosunku do tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Przez towar używany należy rozumieć ruchomości, których okres używania przez podatnika dokonującego ich dostawy wyniósł co najmniej pół roku po nabyciu prawa do rozporządzania tymi towarami jak właściciel. Uzyskanie statusu "towaru używanego" wiąże się nie tylko z brakiem jego "fabrycznej nowości", ale przede wszystkim z jego użytkowaniem, czyli faktycznym posługiwaniem się zbywaną rzeczą. Nie będzie zatem wystarczające potraktowanie towaru jako używanego przez samo jego posiadanie przez wskazany czas. Jeżeli posiadaniu nie będzie towarzyszyć faktyczne wykorzystywanie towaru przez osobę dokonującą dostawy, to wówczas nie może on być uznany za używany (wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 110/09).

Zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, przysługuje tylko wtedy, gdy podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku na skutek ograniczeń i zakazów przewidzianych w ustawie o VAT. Przedmiotowe zwolnienie nie będzie zatem miało zastosowania, gdy podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego lub transakcja korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, np. dostawca był zwolniony podmiotowo. Również możliwość odliczenia choćby części podatku naliczonego przy nabyciu towarów pozbawia podatnika uprawnienia do zastosowania tego zwolnienia.

Zatem sprzedaż sprzętu firmowego, posiadającego status towaru używanego, rodzi skutek w postaci zwolnienia z opodatkowania podatkiem od towarów i usług, pod warunkiem że w stosunku do tych towarów nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

@RY1@i02/2011/075/i02.2011.075.086.015a.001.jpg@RY2@

Mariusz Machciński, doradca podatkowy, partner w Stone & Feather Tax Advisory

Przede wszystkim warto wskazać, że samo wykonywanie takich usług nie zwalnia podatnika podmiotowo z VAT. Jego pozycja będzie zależała od tego, czy i w jakim zakresie prowadzona przez niego działalność jest zwolniona bądź opodatkowana VAT. Kolejną ważną cechą usług objętych zwolnieniem z VAT jest sposób kalkulacji ceny tych usług: w tym wypadku cena nie jest powiększana o kwotę podatku należnego. Z drugiej strony, w przypadku wykonywania przez podatnika wyłącznie usług zwolnionych z VAT zasadniczo nie będzie miał on prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur dokumentujących nabywane przez niego towary i usługi. Z kolei powiązanie w rękach jednego podatnika działalności opodatkowanej i zwolnionej z VAT będzie, co do zasady, uprawniało go do odliczenia kwoty podatku naliczonego w takiej części, w jakiej ten podatek będzie pozostawał w związku ze sprzedażą opodatkowaną VAT.

Odrębnym zagadnieniem są transakcje incydentalne, pośrednio związane z głównym przedmiotem działalności, których uczestnikami są podatnicy wykonujący usługi zwolnione z VAT. Ponieważ zwolniony z VAT jest obrót realizowany przez podatnika, a nie sam podatnik, każda taka transakcja powinna być oceniana samodzielnie pod kątem jej opodatkowania bądź zwolnienia z VAT. Przykładowo sprzedaż składników majątkowych, z których szkoła językowa, której usługi są zwolnione z VAT, korzysta w ramach prowadzonej przez nią działalności, będzie opodatkowana VAT, jeśli nastąpi przed upływem 6 miesięcy po nabyciu prawa do rozporządzania tymi składnikami jak właściciel. Po upływie tego okresu taka sprzedaż będzie zwolniona z VAT. Z kolei nieodpłatne przekazania towarów, od 1 kwietnia 2011 r., są opodatkowane VAT również wtedy, gdy mają związek z przedsiębiorstwem podatnika, jeśli w związku nabyciem przekazywanych towarów podatnikowi przysługiwało prawo do odliczenia całości lub części związanego z takim nabyciem podatku naliczonego. Takie przekazania będą zatem zwolnione z VAT u podatników wykonujących wyłącznie usługi zwolnione z VAT i opodatkowane VAT według właściwej stawki w innych przypadkach.

Wykonywanie usług zwolnionych z VAT wywołuje również pewne konsekwencje w podatkach dochodowych. Podstawowym skutkiem jest rozliczenie podatku od towarów i usług wykazanego na fakturach dokumentujących nabycie towarów i usług w zakresie, w jakim podatek ten związany jest z czynnościami zwolnionymi z VAT i przez to nie jest ujmowany jako podlegający odliczeniu podatek naliczony, jako kosztu podatkowego.

W przypadku transakcji incydentalnych trzeba natomiast uważać na ogólną regułę wymagającą ustalania ceny przedmiotu objętego transakcją według zasad rynkowych. Organy podatkowe mogą bowiem taką cenę badać i w razie wykazania jej nierynkowości odpowiednio ją zwiększyć. Dodatkowo w zależności od przedmiotu transakcji podatnik przy jej przeprowadzeniu uzyskaną cenę będzie mógł pomniejszyć o pulę niewykorzystanych wcześniej kosztów podatkowych. Dla środków trwałych o wartości przekraczającej 3,5 tys. zł, z uwzględnieniem nieodliczonego podatku naliczonego bądź jego części, kosztem takim będzie wartość początkowa środka trwałego pomniejszona o sumę dokonanych do dnia transakcji odpisów amortyzacyjnych. W przypadku środków trwałych z wartością poniżej tego limitu podatnik na dzień ich sprzedaży w ogóle nie rozpozna kosztów, chyba że koszt nabycia takiego środka trwałego nie został wcześniej ujęty przez niego w kosztach podatkowych.

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).

Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 74, poz. 397).

Ustawa z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. nr 54, poz. 535 z późn. zm.).

Oprac. Ewa Matyszewska