Podatek od towarów i usług należy odpowiednio wykazać w bilansie

Zdarza się, że podatek od towarów i usług należny będzie stanowić zobowiązanie dopiero w następnym okresie sprawozdawczym. Czy wykazać go w bilansie jako zobowiązania czy rezerwy?

Co do zasady taki podatek VAT będzie stanowić zobowiązanie przypadające do zapłaty w kolejnym okresie sprawozdawczym, np. gdy faktury sprzedaży zostały wystawione w grudniu i jednocześnie obowiązek podatkowy dla potrzeb VAT powstaje w momencie wystawienia faktury. W takim przypadku VAT będzie na dzień bilansowy zobowiązaniem, które zostanie uregulowane do 25 stycznia kolejnego roku. Ujmuje się je w pasywach, w pozycji B.III. 2g Zobowiązania krótkoterminowe wobec jednostek pozostałych z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń. Wyjątkowo gdy VAT naliczony będzie przewyższał ten należny, zostanie zaprezentowany w aktywach, w pozycji B.II.2.b.

W literaturze i opracowaniach możemy również spotkać inne proponowane rozwiązania. Jeśli dla VAT należnego z faktur sprzedaży nie powstał na dzień bilansowy obowiązek podatkowy, to VAT ten może zostać wykazany po stronie pasywów w pozycji B.I.3. Pozostałe rezerwy na zobowiązania - krótkoterminowe, jeśli nie zniekształca to obrazu rozrachunków z budżetem, jednak w praktyce rozwiązania takie są rzadko spotykane.

A jak wykazać podatek naliczony, który może być odliczany w następnych okresach sprawozdawczych?

Taka sytuacja może dotyczyć niektórych usług, m.in. tych, dla których obowiązek podatkowy u nabywającego powstaje w momencie dokonania płatności, a moment ten przypada na kolejny okres sprawozdawczy niż okres, w którym wystawiona została faktura przez sprzedającego. Zasadniczo z punktu widzenia rachunkowego nie ma znaczenia, w którym okresie sprawozdawczym podatek będzie odliczony i w efekcie pomniejszy VAT do zapłaty. Taki podatek ma charakter należności i powinien być wykazywany w aktywach, w pozycji B.II.2.b. Należności krótkoterminowe od jednostek pozostałych z tytułu podatków, dotacji, ceł, ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz innych świadczeń. W sytuacji kiedy VAT należny będzie przewyższał VAT naliczony, zamiast prezentacji w powyższej pozycji, VAT naliczony zostanie zaprezentowany w pasywach w pozycji B.III. 2g. Zobowiązania krótkoterminowe wobec jednostek pozostałych z tytułu podatków, ceł, ubezpieczeń i innych świadczeń.

W literaturze i opracowaniach możemy również spotkać inne proponowane rozwiązania. Jeśli VAT naliczony nie kwalifikuje się na dzień bilansowy do odliczenia, ponieważ nie spełnione zostały warunki do dokonania odliczenia może on zostać wykazany w aktywach, w pozycji B.IV Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe czynne, jednak w praktyce rozwiązania takie są rzadko spotykane.

Czy takie same zasady dotyczą podatku od towarów i usług, który stanowi należność i zobowiązanie w okresie, za który sporządzane jest sprawozdanie finansowe? Jak wykazać należność z tytułu nadwyżki VAT naliczonego nad VAT należnym wynikający z deklaracji VAT-7?

Z rachunkowego punktu widzenia zasady są zasadniczo takie same. Ujęcie tego podatku w sprawozdaniu finansowym, na koniec okresu sprawozdawczego, dokonuje się per saldo.

Należność z tytułu nadwyżki VAT naliczonego nad VAT należnym wynikający z deklaracji VAT-7 powinna być wykazana w aktywach, w pozycji B.II.2.b Należności krótkoterminowe od jednostek pozostałych z tytułu podatków, dotacji, ceł, ubezpieczeń społecznych i zdrowotnych oraz innych świadczeń. Dla celów tworzonego sprawozdania finansowego nie ma istotnego znaczenia, czy podatnik będzie wnioskował w deklaracji o zwrot podatku, czy zamierza rozliczyć tę nadwyżkę poprzez pomniejszenie przyszłego zobowiązania z tytułu VAT.

@RY1@i02/2012/252/i02.2012.252.00800010d.802.jpg@RY2@

MATERIAŁY PRASOWE

Marcin Grzywacz, biegły rewident, wiceprezes zarządu PKF Consult Sp. z o.o.

Rozmawiała Agnieszka Pokojska