Wprowadzone przepisy mogą rodzić spory podatników z fiskusem

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.809.jpg@RY2@

Przepisy dotyczące nieodpłatnych przekazań towarów zmieniły się na niekorzyść podatników. Pewne rodzaje towarów przekazywanych nieodpłatnie, które przed 1 kwietnia były wyłączone z opodatkowania, zostały objęte VAT. Nowe przepisy mogą rodzić również spory podatników z fiskusem. Dotyczy to przekazywanych towarów, w których zostały wymienione części składowe. Podatnicy powinni zwracać również uwagę na to, czy przekazywany towar ma wartość konsumpcyjną (użytkową) dla nabywcy. Jeśli towar nie ma takiej wartości, to jego nieodpłatne przekazanie nie podlega VAT.

Treść artykułu 7 ustawy o VAT po zmianie

(...) Ust. 2. Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności: 1) przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, 2) wszelkie inne darowizny - jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych. Ust. 3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do przekazywanych prezentów o małej wartości i próbek, jeżeli przekazanie to następuje na cele związane z działalnością gospodarczą podatnika. (...) Ust. 7. Przez próbkę, o której mowa w ust. 3, rozumie się identyfikowalne jako próbka egzemplarz towaru lub jego niewielką ilość, które pozwalają na ocenę cech i właściwości towaru w jego końcowej postaci, przy czym ich przekazanie (wręczenie) przez podatnika: 1) ma na celu promocję tego towaru oraz 2) nie służy zasadniczo zaspokojeniu potrzeb odbiorcy końcowego w zakresie danego towaru, chyba że zaspokojenie potrzeb tego odbiorcy jest nieodłącznym elementem promocji tego towaru i ma skłaniać tego odbiorcę do zakupu promowanego towaru.

Łukasz Zalewski

lukasz.zalewski@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2013 r., poz. 35).

KOMENTARZE EKSPERTÓW

Opodatkowanie ostatecznej konsumpcji

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.810.jpg@RY2@

Roman Namysłowski doradca podatkowy, starszy menedżer w Ernst & Young

Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o VAT w brzmieniu obowiązującym od 1 kwietnia br. opodatkowaniu podlega również "przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa (...), jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych". Dotychczasowy przepis wskazywał, że podatek naliczony, który powinien obniżać podatek należny, aby czynność nieodpłatna była opodatkowana, powinien być konsekwencją nabycia towarów. Od 1 kwietnia, oprócz nabycia, mamy również podatek naliczony z tytułu importu lub wytworzenia przekazywanych towarów. Czy oznacza to, że przed 1 kwietnia 2013 r. nieodpłatne przekazanie towarów wytworzonych we własnym zakresie (lub zaimportowanych) nie podlegało opodatkowaniu, nawet jeżeli przekazującemu przysługiwało w pełni prawo do odliczenia? Można tak twierdzić, biorąc pod uwagę literalne brzmienie przepisu. Niewątpliwie taka teza spotka się ze sprzeciwem władz skarbowych, ale podobnie było po 2005 r. ze standardowymi przekazaniami. Może warto spróbować. Druga zmiana warta odnotowania dotyczy również warunku odliczenia i wskazania, że prawo to może dotyczyć przekazywanych części składowych towarów. Zmiana ta jest konsekwencją wyroków Trybunału Sprawiedliwości UE, które wskazywały, że nieodpłatne przekazanie towarów, przy nabyciu których podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia, ale później poniósł on nakłady dające prawo do odliczenia, powinno podlegać opodatkowaniu. Przy czym, co istotne, opodatkowaniu powinna podlegać jedynie ta część, z którą prawo do odliczenia jest związane. Ważną zmianą dla wielu podatników będzie z całą pewnością usunięcie z wyłączenia z opodatkowania nieodpłatnie przekazywanych drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych. Zmiana ta nie oznacza, że od 1 kwietnia każde przekazanie drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych będzie podlegało opodatkowaniu. Celem przepisów dotyczących nieodpłatnego przekazania jest konieczność opodatkowania ostatecznej konsumpcji. W przypadku drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych w wielu przypadkach trudno jednak mówić w ogóle o konsumpcji. A to oznacza brak opodatkowania. Poza tym nawet jeżeli przebrniemy przez tę zasadę ogólną i przyjmiemy, że dochodzi w pewnych przypadkach do konsumpcji, zawsze możemy uznać przekazywane towary za prezenty małej wartości. Jeżeli wartość takiego towaru nie przekracza limitów wskazanych w ustawie o VAT (10 zł lub 100 zł), ich przekazanie również nie będzie opodatkowane.

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.811.jpg@RY2@

Drukowane materiały reklamowe i informacyjne

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.812.jpg@RY2@

Michał Spychalski doradca podatkowy w MDDP Michalik Dłuska Dziedzic i Partnerzy

Od 1 kwietnia tego roku kolejny raz zmieniły się przepisy ustawy o VAT. W porównaniu ze stanem prawnym obowiązującym do końca marca usunięte zostało m.in. wyłączenie z opodatkowania VAT odnoszące się do drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych. Od 1 kwietnia 2013 r. nieodpłatne wydanie drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych będzie zatem podlegać opodatkowaniu VAT. Nadal w mocy pozostaje jednak wyłączenie z opodatkowania przewidziane dla prezentów o małej wartości. Warto przypomnieć, że wyłączenie to obejmuje zasadniczo towary przekazywane przez podatnika jednej osobie, jeżeli jednostkowa cena nabycia bądź koszt wytworzenia towarów określone na moment przekazania nie przekraczają 10 zł. Utrzymanie tego wyłączenia oznacza, że nieodpłatne przekazywanie materiałów reklamowych i informacyjnych nadal nie będzie wiązać się z koniecznością wykazania VAT, o ile wartość tych towarów będzie mniejsza niż 10 zł, co powinno dotyczyć większości przypadków. Zmianę przepisu należy jednak ocenić negatywnie jako rozszerzenie sytuacji, w których podatnik będzie zobowiązany do odprowadzenia VAT. Istniejące bowiem do tej pory wyłączenie od podatku w przypadku przekazywania drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych obejmowało także wiele towarów o wartości wyższej niż 10 zł. Wyłączenie to mogło obejmować przykładowo wielkoformatowe plakaty, katalogi i kalendarze, a nawet billboardy. Potwierdzały to organy podatkowe w wydawanych interpretacjach. Zmiana przepisu będzie zatem niekorzystna dla wszystkich podatników wydających różnego rodzaju materiały informacyjne i reklamowe o wartości powyżej 10 zł, których nieodpłatne przekazanie do końca marca nie podlegało opodatkowaniu VAT.

Nowelizacja wprowadza dodatkowo zastrzeżenie, że brak opodatkowania prezentów o małej wartości oraz próbek ma mieć miejsce tylko wówczas, gdy towary te będą przekazywane do celów związanych z prowadzoną działalnością. Przekazanie do innych celów będzie więc podlegać opodatkowaniu VAT. Do końca marca przepisy nie przewidywały takiego zastrzeżenia.

W praktyce oznacza to, że podatnicy wydający prezenty o małej wartości oraz próbki powinni dodatkowo analizować, czy wydanie wiąże się z celami prowadzonej działalności gospodarczej. Niewątpliwie warunek ten będzie spełniony w przypadku wydawania próbek i niskocennych prezentów w celu promowania oferowanych towarów i usług, reklamowania marki przedsiębiorstwa czy też pozyskiwania nowych klientów.

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.813.jpg@RY2@

Wydanie próbek i prezentów o małej wartości

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.814.jpg@RY2@

Agata Rutkowska doradca podatkowy, menedżer w Crido Taxand

Wśród przepisów ustawy o VAT, który uległy zmianie z dniem 1 kwietnia br., warto wskazać na regulacje dotyczące nieodpłatnych wydań próbek i prezentów o małej wartości. Zgodnie ze zmienionym brzmieniem definicji próbki jest nią egzemplarz towaru lub jego niewielka ilość, które pozwalają na ocenę cech i właściwości tego towaru w jego ostatecznej postaci. Ustawodawca zawarł również warunek, zgodnie z którym, aby przekazanie próbki nie podlegało opodatkowaniu VAT, musi mieć na celu promocję towaru i nie służyć zaspokojeniu potrzeb osoby otrzymującej próbkę - chyba że takie zaspokojenie potrzeb jest nieodłącznym elementem promocji tego towaru i ma skłonić odbiorcę do jego zakupu. Nowa definicja próbki nie odwołuje się zatem do właściwości fizycznych, chemicznych czy też biologicznych towaru, jak również do charakteru niehandlowego (co stanowiło elementy poprzedniej definicji), wprowadza zaś warunek przekazania w celu promocyjnym. Z jednej strony taka konstrukcja definicji powinna ograniczyć wątpliwości podatników co do formy, jaką mogą przybierać próbki towarów, tj. przykładowo czy materiał budowlany w postaci sypkiej, który jest stosowany w połączeniu z wodą, jako próbka powinien mieć postać sypką czy może półpłynną. Jednocześnie przepis dopuszcza możliwość przekazania egzemplarza towaru, który nie może jednak zaspokoić potrzeb odbiorcy towaru. Rozróżnienie to może być w praktyce przedmiotem sporów pomiędzy podatnikami a organami podatkowymi, gdyż granica pomiędzy wydaniem jedynie na cele promocyjne a zaspokojeniem potrzeb odbiorcy może okazać się trudna do określenia. Przepis wskazuje za to jasno, że warunki te muszą być spełnione łącznie w celu uznania danego towaru za próbkę. W obecnym stanie prawnym brak jest także wyłączenia z opodatkowania VAT nieodpłatnego przekazania drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych. Oznacza to, że wszelkie wydania takich materiałów od kwietnia 2013 r. powodują konieczność naliczenia VAT, chyba że mogą zostać uznane za prezenty o małej wartości bądź próbki. Zmiana ta może być szczególnie dotkliwa dla podatników, którzy do tej pory wydawali bez wynagrodzenia kontrahentom banery czy też foldery reklamowe o wartości przekraczającej 100 zł - na gruncie aktualnego brzmienia przepisów czynności te będą podlegały opodatkowaniu VAT. Należy stwierdzić, że nowe przepisy w istotnym stopniu mogą ograniczyć zakres wydań towarów, które do tej pory nie podlegały opodatkowaniu VAT. Podatnicy przede wszystkim powinni zweryfikować dokonywane przekazania drukowanych materiałów reklamowych i informacyjnych w celu określenia, czy mieszczą się one w pojęciu prezentów małej wartości lub próbek w obecnym kształcie ustawy o VAT. Ważne jest także zbadanie spełnienia definicji próbki, szczególnie w perspektywie dodatkowych warunków nałożonych przez ustawodawcę.

@RY1@i02/2013/068/i02.2013.068.07100030e.815.jpg@RY2@