Jak rozliczać usługi tworzenia stron internetowych

Podatnik świadczy usługi tworzenia stron internetowych. Jest zarejestrowanym podatnikiem VAT. Przy wystawianiu faktur zdarzają się jednak różne sytuacje. Po pierwsze, sporządza fakturę, ale nie wysyła jej do nabywcy, bo np. nie dochodzi do dostawy towaru (klient zamawia towar, a potem rezygnuje z zamówienia i nie wpłaca należności). Po drugie, sporządza fakturę i wysyła ją, a później nie dostaje za nią zapłaty. Po trzecie, sporządza fakturę, wysyła ją, a później udziela rabatu. Czy w pierwszym i drugim przypadku można anulować fakturę i dodatkowo - w drugim przypadku - żądać zwrotu VAT od urzędu skarbowego? Czy w trzecim przypadku trzeba wystawić fakturę korygującą? Co jeśli kontrahent nie potwierdzi jej otrzymania?

@RY1@i02/2014/085/i02.2014.085.071000800.803.jpg@RY2@

ODPOWIEDZI UDZIELILI

Urząd Skarbowy w Wieliczce

W sytuacji gdy klient zamawia towar, a potem rezygnuje z zamówienia, nie dochodzi do dostawy towaru, zatem nie powstaje obowiązek podatkowy - czyli obowiązek odprowadzenia VAT należnego. Podatnik mimo to wystawił fakturę, jednak nie wysłał jej do nabywcy.

Przepisy ustawy o VAT ani rozporządzenia wykonawcze do ustawy nie regulują kwestii anulowania faktur. Jednak w praktyce dopuszcza się anulowanie wystawionej faktury, lecz muszą być spełnione łącznie następujące warunki:

- nie doszło do faktycznego wykonania usługi czy dostawy towarów,

- faktura nie została wprowadzona do obrotu prawnego (należy przez to rozumieć, że nie była przekazana kontrahentowi i nie ma jego akceptacji tej faktury).

Anulowanie faktury polega na przekreśleniu dwóch egzemplarzy faktury (jednego pozostającego u sprzedawcy i drugiego przeznaczonego dla nabywcy), po to, by nie zostały ponownie wykorzystane, z adnotacją: "anulowano z powodu..." wraz z podaniem daty oraz podpisem osoby uprawnionej do wystawienia tych dokumentów.

Z kolei gdy klient otrzymuje zamówiony towar, dochodzi do dostawy towaru, podatnik wystawia fakturę dokumentującą dokonanie dostawy, od której jest obowiązany odprowadzić VAT należny za okres, w którym dokonano dostawy. Jeżeli podatnik nie otrzymał zapłaty za fakturę, to może dokonać korekty podatku należnego w trybie art. 89a ustawy o VAT (ulga na złe długi), w przypadku gdy wierzytelność nie została uregulowana lub zbyta w ciągu 150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w fakturze, przy spełnieniu następujących warunków:

- dostawa towarów jest dokonana na rzecz podatnika zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji,

- na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji VAT, w której dokonuje się korekty, o której mowa wyżej:

wwierzyciel i dłużnik są podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni,

wdłużnik nie jest w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji;

- od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność nie upłynęły 2 lata, licząc od końca roku, w którym została wystawiona.

Korekty dokonuje się w deklaracji VAT za okres, w którym mija 150. dzień od dnia upływu terminu płatności określonego w fakturze.

W opisanym przypadku nie ma możliwości anulowania faktury, która dokumentuje czynność dokonaną i została wprowadzona do obrotu prawnego.

Natomiast gdy po wystawieniu faktury udzielono obniżki ceny w formie rabatu, podatnik wystawia fakturę korygującą. Następnie może dokonać obniżenia wartości sprzedaży w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze z wykazanym podatkiem, pod warunkiem posiadania przez podatnika potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę towaru lub usługobiorcę, dla którego ją wystawiono.

Warunku posiadania przez podatnika potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę towaru lub usługobiorcę nie stosuje się m.in. wówczas, gdy podatnik nie uzyskał potwierdzenia mimo udokumentowanej próby doręczenia faktury korygującej i z posiadanej dokumentacji wynika, że nabywca towaru lub usługobiorca wie, że transakcja została zrealizowana zgodnie z warunkami określonymi w fakturze korygującej.

Na podatniku dokonującym korekty ciąży obowiązek udowodnienia, że nabywca uzyskał informację o faktycznym przebiegu czynności, czyli takim, który wynikał z faktury korygującej. Przepisy nie wskazują na formę, w której nabywca ma się dowiedzieć o prawidłowych warunkach dokonania transakcji. Potwierdzeniem takim mogą być: wymiana korespondencji, oświadczenia w formie pisemnej lub treść dodatkowych umów.

Iwona Kwiecień

starszy komisarz skarbowy w Urzędzie Skarbowym w Wieliczce

@RY1@i02/2014/085/i02.2014.085.071000800.804.jpg@RY2@

Szymon Dalc doradca podatkowy, prezes Dalc i Ochocki - Doradcy

W przypadku usług polegających na tworzeniu stron internetowych obowiązek w podatku należnym powstaje na zasadach ogólnych, tzn. z chwilą wykonania usługi zgodnie z art. 19a ust. 1 ustawy o VAT.

Jeżeli przed wykonaniem usługi otrzymano całość lub część zapłaty - w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek lub ratę, wtedy obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w odniesieniu do otrzymanej kwoty. Podstawowe dla oceny, czy powstał obowiązek podatkowy, jest zatem ustalenie:

- czy otrzymano pieniądze na poczet wykonania usługi lub

- czy usługa została wykonana.

Przedpłata jest czynnością faktyczną, nie ma więc wątpliwości odnośnie do powstania obowiązku podatkowego ani momentu, w którym powstał. W przypadku wykonania usługi mamy do czynienia z sytuacją analogiczną, tzn. z punktu widzenia dostawcy usługi określenie, kiedy została ona wykonana, jest oczywiste. Co jednak w przypadku gdy zamawiający usługę rezygnuje z jej odebrania, a nie wniósł wcześniej przedpłaty? Czy możemy wtedy uznać, że usługa została wykonana?

Przypadek 1

Rozstrzygnięcia tej kwestii trzeba szukać w przepisach kodeksu cywilnego (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121) odnoszących się do umowy o dzieło. Nakłada ona na przyjmującego zamówienie obowiązek wykonania i oddania dzieła (art. 642 k.c.), na zamawiającego zaś obowiązek odebrania dzieła, które przyjmujący wykonał zgodnie ze swym zobowiązaniem (art. 643 k.c.). Oddanie i odebranie dzieła stanowią czynności ekwiwalentne, jednak nie są to czynności tożsame. Oddanie dzieła nie oznacza jego odbioru, nie wymaga zachowania szczególnej formy, może nastąpić zatem także poprzez czynności faktyczne. Oddanie dzieła następuje także wówczas, jeżeli z umowy inaczej nie wynika, gdy przyjmujący zamówienie stawia dzieło do dyspozycji zamawiającego, który może je odebrać, choć tego nie czyni (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 29 sierpnia 2013 r., sygn. akt I ACa 388/13). Biorąc powyższe pod uwagę, należałoby uznać, że w przypadku pierwszym powstanie obowiązek w podatku należnym, mimo że klient nie odebrał dzieła będącego przedmiotem umowy.

Inaczej będzie przy dostawie towarów. W tym przypadku obowiązek podatkowy nie powstanie, jeśli nie nastąpi faktyczne dostarczenie towaru nabywcy.

Przypadek 2

Podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem - art. 106b ust. 1 ustawy o VAT. Fakt nieotrzymania zapłaty nie uprawnia podatnika do wycofania z obiegu prawnego (anulowania) faktury. Zgodnie bowiem z art. 89a omawianej ustawy podatnik może skorygować podstawę opodatkowania oraz podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona.

Nieściągalność wierzytelności uważa się za uprawdopodobnioną, gdy nie została ona uregulowana lub zbyta w jakiejkolwiek formie w ciągu 150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze.

Korekty podatku należnego od takiej niezapłaconej faktury dokonuje się w rozliczeniu za okres, w którym upływa powyższy termin, przy czym muszą być spełnione następujące warunki: dostawa towaru lub świadczenie usług jest dokonana na rzecz podatnika zarejestrowanego jako podatnik VAT czynny, niebędącego w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji, a ponadto na dzień poprzedzający dzień złożenia deklaracji podatkowej, w której dokonuje się korekty, wierzyciel i dłużnik są podatnikami zarejestrowanymi jako podatnicy VAT czynni oraz dłużnik nie jest w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji.

Korekta podatku należnego nie jest możliwa, jeśli od daty wystawienia faktury dokumentującej wierzytelność upłynęły 2 lata, licząc od końca roku, w którym faktura została wystawiona.

Przypadek 3

Gdy po wystawieniu faktury udzielono obniżki ceny w formie rabatu, podatnik wystawia fakturę korygującą (art. 106j ust. 1 ustawy o VAT). Należy pamiętać, że obniżenia podstawy opodatkowania w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze z wykazanym podatkiem dokonuje się pod warunkiem posiadania przez podatnika, uzyskanego przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, w którym nabywca towaru lub usługobiorca otrzymał fakturę korygującą, potwierdzenia otrzymania faktury korygującej przez nabywcę towaru lub usługobiorcę, dla którego wystawiono fakturę. Uzyskanie potwierdzenia otrzymania przez nabywcę towaru lub usługobiorcę faktury korygującej po terminie złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy uprawnia podatnika do uwzględnienia faktury korygującej za okres rozliczeniowy, w którym potwierdzenie to uzyskano.

Na uwagę zasługuje to, iż od 1 stycznia 2014 r. podatnik nie musi posiadać potwierdzenia, o którym mowa powyżej, jeśli z udokumentowanej próby doręczenia faktury korygującej i z posiadanej dokumentacji wynika, że nabywca towaru lub usługobiorca wie, że transakcja została zrealizowana zgodnie z warunkami określonymi w fakturze korygującej.

Podstawa prawna

Art. 19a ust. 1, art. 89a, art. 106b ust. 1, art. 106j ust. 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz.U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.).

Oprac. Łukasz Zalewski